Page extended-protected

Pakistan

Vikipedi, özgür ansiklopedi
Gezintiye atla Aramaya atla

Koordinatlar : 30 ° N 70 ° E / 30°N 70°E / 30; 70

Pakistan İslam Cumhuriyeti

  • اِسلامی جمہوریہ پاكِستان  ( Urduca )
  • Islāmī Jumhūriyah Pākistān [1]
Slogan:  Īmān, Ittihād, Nazam
ایمان ، اتحاد ، نظم  (Urduca)
"İnanç, Birlik, Disiplin" [2]
Marş:  Qaumī Tarānah
قَومی ترانہ
"Milli marş"
Land controlled by Pakistan shown in dark green; land claimed but not controlled shown in light green
Pakistan tarafından kontrol edilen koyu yeşil renkte gösterilen arazi; açık yeşil ile gösterilen arazi talep edilmiş ancak kontrol edilmemiş
Başkentİslamabad 33 ° 41′30 ″ N 73 ° 03′00 ″ E
 / 33.69167°N 73.05000°E / 33.69167; 73.05000
En büyük şehirKaraçi 24 ° 51′36 ″ N 67 ° 00′36 ″ E
 / 24.86000°N 67.01000°E / 24.86000; 67.01000
Resmi dillerİngilizceUrduca
Tanınan bölgesel dillerPencap (% 39) • Peştuca (% 18) • Sindçe (% 15) • Beluci (% 3)
İlçeSaraiki (% 12) • ShinaKeşmir (% 0,17)
Diğer dillerHindkoBaltiPahari-PothwariKhowarBurushaskiKohistaniWakhiYidghaDameliKalaşaGawar-BatiDomaakiKutchiMemoniBrahui
Etnik gruplar
(2020 [3] )
  • % 44.7 Pencaplı
  • % 15.4 Peştunlar
  • % 14.1 Sindhis
  • % 8.4 Saraikiler
  • % 7.6 Muhacirler
  • % 3.6 Belucs
  • % 6,3 diğer
Din
(1998 [5] )
  • % 96,28 İslam ( Devlet dini ) [4]
  • % 1.85 Hinduizm
  • % 1.59 Hristiyanlık
  • % 0.22 Ahmediyye
  • 0.7% Diğer
Bak Pakistan'da Din
Demonim (ler)Pakistan
DevletFederal parlamenter anayasal cumhuriyet
•  Başkan
Arif Alvi
•  Başbakan
Imran Khan
•  Senato Başkanı
Sadiq Sanjrani
•  Ulusal Meclis Başkanı
Esad Qaiser
•  Baş Yargıç
Gulzar Ahmed
YasamaParlamento
•  Üst ev
Senato
•  Alt ev
Ulusal Meclis
Bağımsızlık 
Birleşik Krallık'tan
•  Hakimiyet
14 Ağustos 1947
•  İslam Cumhuriyeti
23 Mart 1956
•  Geri çekilen son yönetim
12 Ocak 1972
•  Mevcut anayasa
14 Ağustos 1973
Alan
• Toplam
881,913 km 2 (340.509 mil kare) [a] [7] ( 33. )
• Su (%)
2.86
Nüfus
• 2018 tahmini
Increase212,228,286 [8] [9] ( 5. )
• 2017 sayımı
Increase 207,8 milyon
• Yoğunluk
244,4 / km 2 (633,0 / mil kare) ( 56. )
GSYİH  ( PPP )2020 tahmini
• Toplam
Increase 1,076 trilyon ABD Doları [10] ( 22'nci )
• Kişi başına
Decrease5.160 ABD Doları [10] ( 134. )
GSYİH  (nominal)2019 tahmini
• Toplam
Decrease 287,2 milyar $ [10] ( 42. )
• Kişi başına
Decrease1.349 $ [10] ( 151. )
Gini  (2015)33.5 [11]
orta
İGE  (2020)Increase 0,557 [12]
orta  ·  152.
Para birimiPakistan rupisi (₨) ( PKR )
Saat dilimiUTC +05: 00 ( PST )
DST gözlenmedi
Tarih formatı
  • gg - aa - yyyy [b]
Sürüş tarafısol [13]
Arama kodu+92
ISO 3166 koduPK
İnternet TLD.pk
Web sitesi
www .pakistan .gov .pk

Pakistan , [c] resmen Pakistan İslam Cumhuriyeti , [d] Güney Asya'da bir ülkedir . 212,2 milyonu aşan nüfusu ile dünyanın en kalabalık beşinci ülkesidir ve dünyanın ikinci en büyük Müslüman nüfusuna sahiptir . Pakistan 881.913 kilometrekarelik (340.509 mil kare) yüzölçümüne göre 33. en büyük ülkedir . Bu bir 1046 kilometrelik (650 mil) sahip kıyı şeridi boyunca Arap Denizi ve Umman Körfezi güney ve yan yanadır Hindistan için doğuya , Afganistan içinbatı , İran için güneybatı ve Çin için kuzeydoğusundaki . Tacikistan'dan kuzeybatıda Afganistan'ın Wakhan Koridoru ile dar bir şekilde ayrılmıştır ve aynı zamanda Umman ile deniz sınırını paylaşmaktadır .

Pakistan birkaçının sitedir antik kültürlerin , en önemlisi 8,500 yaşındaki Neolitik site Mehrgarh , Güney Asya'daki en eski, [14] ve Tunç Çağı İndus Vadisi Uygarlığı , Eski Dünya medeniyetlerinin en kapsamlı. [15] [16] Pakistan bölgesi, Arkeenid de dahil olmak üzere imparatorlukların ve hanedanların krallığıydı ; kısaca Büyük İskender'inki ; Selefki , Maurya , Kuşan , Gupta ; [17] Emeviyegüney bölgelerinde, Gazneliler , Delhi Sultanlığı , Mughals , [18] Durrani İmparatorluğu , Sih İmparatorluğu (içinde Pencap bölgesinde ), Doğu Hindistan Şirketi kural ve en son olarak da İngiliz Hint İmparatorluğu 1858 den 1947 .

İngiliz Hindistan Müslümanları için bir vatan arayan Pakistan Hareketi ve 1946'da Müslüman Ligi'nin kazandığı seçim zaferleri tarafından teşvik edilen Pakistan , Müslüman çoğunluğuna ayrı bir devlet veren Britanya Hint İmparatorluğu'nun bölünmesinden sonra 1947'de bağımsızlığını kazandı. bölgeler ve benzeri görülmemiş bir göç ve can kaybı eşlik etti. [19] [20] Pakistan, benzer çeşitlilikteki coğrafyası ve vahşi yaşamı ile etnik ve dilsel olarak farklı bir ülkedir . Başlangıçta İngiliz Milletler Topluluğu'nun hakimiyetinde olan Pakistan,1956 anayasası , bir İslam cumhuriyeti haline geldi . 1971'de Doğu Pakistan , bir iç savaşın ardından Bangladeş'in yeni ülkesi olarak ayrıldı . Takip eden kırk yıl boyunca Pakistan, açıklamaları karmaşık olmasına rağmen genellikle sivil ve askeri, demokratik ve otoriter, nispeten laik ve İslamcı arasında değişen hükümetler tarafından yönetildi. [21] Pakistan 2008'de sivil bir hükümet seçti ve 2010'da periyodik seçimlerle parlamento sistemini kabul etti . [22] [23]

Pakistan, dünyadaki en büyük altıncı silahlı kuvvetlere sahiptir; bir nükleer güç ve ilan edilmiş bir nükleer silah devletidir. Bu arasında yer ortaya çıkan ve büyüme lideri ekonomiler , [24] [25] ve büyük ve hızlı büyüyen orta sınıf vardır. [26] [27] Pakistan'ın bağımsızlıktan bu yana siyasi tarihi, önemli ekonomik ve askeri büyüme dönemlerinin yanı sıra siyasi ve ekonomik istikrarsızlık dönemleriyle karakterize edilmiştir. Ülke , yoksulluk , cehalet ve yolsuzluk gibi zorluklarla karşı karşıya . [28] [29] [30]Pakistan, BM , Şangay İşbirliği Örgütü , İKÖ , Milletler Topluluğu , SAARC , İslam Askeri Terörle Mücadele Koalisyonu üyesidir ve NATO dışı önemli bir müttefiktir .

Etimoloji

Pakistan adı kelimenin tam anlamıyla Urduca ve Farsça'da "saf toprakta bol miktarda bulunan bir ülke" veya "safların bol olduğu bir ülke" anlamına gelir . Bu kelimeyi başvuran پاک ( Pak olarak), yani "saf" Farsça ve Peştuca . [31] ـستان soneki (İngilizcede, sesli harfle biten kök kelimeden sonra stân olarak çevrilmiştir ; ünsüzle biten bir kökten sonra estân veya istân ) Farsçadır ve " [32] veya" bir yer " anlamına gelir her şeyin bol olduğu yer ". [33]

Ülkenin adı ile 1933 yılında icat edildi Choudhry Rahmat Ali , bir Pakistan Hareketi bir broşürde yayınladıktan aktivist, Now or Never , [34] bir şekilde kullanmaya kısaltma ( "Pakistan içinde yaşayan otuz milyon Müslüman kardeşleri") ve İngiliz Raj'ın beş kuzey bölgesinin adlarına atıfta bulunarak : P unjab , A fghania , K ashmir , S indh ve Baluchis tan . [34]

Tarih

Erken ve orta çağ

Mohenjo-Daro'dan İndus Rahibi Kral Heykeli .

Güney Asya'daki en eski eski insan uygarlıklarından bazıları, günümüz Pakistan'ını kapsayan bölgelerden kaynaklanıyordu. [35] Bölgede bilinen ilk sakinleri olan Soanian sırasında Aşağı Paleolitik taş aletler bulunmuştur kime, Soan Vadisi ait Pencap . [36] İndus bölge günümüzde Pakistan'da en kapsar, Neolitik Mehrgarh dahil olmak üzere birçok ardışık antik kültürlerin site oldu [37] ve Tunç Çağı İndus Vadisi Uygarlığı [38] [39] [40] [41] [ 42] (2,800-1,800 BCE) de Harappove Mohenjo-Daro . [43] [44]

Daimi Buda dan Gandhara , Greko-Budist sanat , 1-MS 2. yüzyıl.

Vedik süresi (1500-500 BCE) bir ile karakterize edilmiştir Hint-Aryan kültürünün üretilmesi; Bu dönemde Hinduizm ile ilişkilendirilen en eski kutsal yazılar olan Vedalar bestelendi ve bu kültür daha sonra bölgede iyice yerleşti. [45] [46] Multan , önemli bir Hindu hac merkeziydi. [47] Vedik uygarlık , şimdi Punjab'da MÖ 1000 civarında kurulmuş olan Taxila olan antik Gandhāran şehri Takṣaśilā'da gelişti . [48] [37] Bölgeyi birbirini izleyen antik imparatorluklar ve krallıklar yönetiyordu: Pers Ahameniş İmparatorluğu (MÖ 519 civarında), Büyük İskender'in MÖ 326 [49] imparatorluğu ve Chandragupta Maurya tarafından kurulan ve Büyük Ashoka tarafından MÖ 185'e kadar genişletilen Maurya İmparatorluğu . [37] Hint-Yunan Krallık tarafından kurulan Baktriya Demetrius (180-165 M.Ö.) Gandhara ve Pencap dahildir ve altında büyük ölçüde ulaştı Menander refaha, (165-150 M.Ö.) Greko-Budist bölgesinde kültürü. [37] [50] Taxila, MÖ 6. yüzyılda son Vedik dönemde kurulmuş, dünyanın en eski üniversitelerinden ve yüksek öğrenim merkezlerinden birine sahipti. [51][52] Okul, dini eğitimin bireysel olarak verildiği büyük yatakhaneleri veya konferans salonları olmayan birkaç manastırdan oluşuyordu. [52] Eski üniversite, Büyük İskender'in işgalci güçleri tarafından belgelendi ve ayrıca MS 4. veya 5. yüzyılda Çinli hacılar tarafından kaydedildi. [53] [54] [55] [56]

Zirveye anda, Rai Hanedanı arasında (489-632 CE) Sindh bu bölgeyi ve çevresindeki toprakları hükmetti. [57] Pala Hanedanı geçen Budist imparatorluğu olduğu, altında Dharmapala ve Devapala şimdi ne gelen Güney Asya arasında gergin, Bangladeş aracılığıyla Kuzey Hindistan Pakistan'a.

İslami fetih

Arap fatih Muhammed bin Kasım , MS 711'de Sind'i fethetti. [58] [59] [60] [61] [62] Pakistan hükümetinin resmi kronolojisi bunu Pakistan'ın temelinin atıldığı zaman olarak iddia ediyor [58] [63] [64] ama Pakistan kavramı 19. yüzyılda geldi . Erken Ortaçağ dönemi (MS 642-1219) bölgede İslam'ın yayılmasına tanık oldu . Bu dönemde, Sufi misyonerler bölgesel Budist ve Hindu nüfusunun çoğunluğunu İslam'a dönüştürmede çok önemli bir rol oynadılar. [65] Bu gelişmeler,Gazneliler İmparatorluğu (MS 975-1187), Ghorid Krallığı ve Delhi Sultanlığı (1206-1526 CE) dahil olmak üzere bölgede birbirini izleyen birkaç Müslüman imparatorluğun yönetimi . Lodi sülalesi , Delhi Sultanlığı'nın son yerini Moğol Empire (1526-1857 CE).

Badshahi Camii , Lahor

Babürler , bölgedeki Hint-Fars kültürünün köklerini kuran Fars edebiyatını ve yüksek kültürünü tanıttı . [66] Günümüz Pakistan bölgesinden, Babür yönetimi sırasında önemli şehirler , her ikisi de etkileyici Babür binalarının yeri olarak seçilen Lahor ve Thatta idi [67] . [68] 16. yüzyılın başlarında, bölge Müslüman imparatorlar tarafından yönetilen Babür İmparatorluğu altında kaldı . [69]18. yüzyılın başlarında, artan Avrupa etkisi, ticari ve siyasi egemenlik arasındaki çizgiler giderek bulanıklaştıkça, Babür İmparatorluğu'nun yavaşça parçalanmasına katkıda bulundu. [69]

Bu süre zarfında, İngiliz Doğu Hindistan Şirketi kıyı karakolları kurdu. [69] Denizler üzerindeki kontrol, daha fazla kaynak, teknoloji ve İngiliz askeri koruması , Şirketin askeri gücünü giderek daha fazla esnetmesine yol açarak Şirketin 1765 yılına kadar alt kıta üzerinde kontrol sahibi olmasına ve Avrupalı ​​rakiplerini kenara çekmesine izin verdi . [70] Bengal'in ötesine erişimin genişletilmesi ve ardından ordusunun artan gücü ve büyüklüğü , 1820'lerde bölgenin çoğunu ilhak etmesine veya zapt etmesine olanak sağladı. [69] Birçok tarihçi bunu bölgenin sömürge döneminin başlangıcı olarak görüyor. [69]Bu zamana kadar, ekonomik gücü İngiliz parlamentosu tarafından ciddi şekilde kısıtlanan ve kendisi de etkili bir şekilde İngiliz yönetiminin bir kolu haline gelen Şirket , eğitim, sosyal reform ve kültür gibi ekonomik olmayan alanlara daha bilinçli bir şekilde girmeye başladı. [69] Bu tür reformlar , 1835'te İngiliz Eğitim Yasasının uygulanmasını ve Hindistan Sivil Hizmetinin (ICS) yürürlüğe girmesini içeriyordu . [71] Geleneksel medreselerde için yüksek öğrenim -Primer kurumlarını Müslümanlar içinde kıta artık desteklediği miydin İngiliz Kraliyet ve neredeyse tüm medreselerinmali imkanlarını kaybetti. [72]

Sömürge dönemi

Pakistan'ın temelini vizyonu oluşturan Sir Syed Ahmad Khan (1817–1898)
Muhammed Ali Cinnah (1876–1948) Pakistan'ın ilk Genel Valisi ve Pakistan Hareketi'nin lideri olarak görev yaptı.

18. yüzyılın başlarında Babür İmparatorluğunun kademeli olarak gerilemesi , İngiliz Doğu Hindistan Şirketi Güney Asya üzerinde yükselene kadar Sih İmparatorluğunun daha geniş alanları kontrol etmesini sağladı . [73] Bir isyan denilen 1857 yılında Sepoy isyan arasında Bengal karşı bölgenin ana silahlı mücadele oldu İngiliz İmparatorluğu ve Kraliçe Victoria . [74] Hinduizm ve İslam arasındaki ilişkideki farklılıklar, Britanya Hindistan'ında , Britanya Hindistan'ında dini şiddeti motive eden büyük bir çatlak yarattı . [75]Dil tartışması ayrıca Hindular ve Müslümanlar arasındaki gerilimi artırdı. [76] Hindu rönesans geleneksel içinde entelektüelizmin bir uyanış tanık Hinduizm ve İngiliz Hindistan sosyal ve politik alanlarda daha iddialı etkisinin ortaya çıkması gördük. [77] [78] Bir Müslüman entelektüel hareketi Sir tarafından kurulan, Seyyid Ahmet Han , Hindu rönesans karşı öngörülen yanı için savunduğu gibi iki ülkeden teorisi , [73] ve yaratılmasına yol açtı Bütün Hindistan Müslüman 1906'da Lig . Hindistan Ulusal Kongresi'nin aksinebireyin karşıtı İngiliz çabaları, Müslüman Ligi bir oldu yanlısı İngiliz olan siyasi programı hareketi İngiliz değerleri miras Pakistan'ın geleceği şekillendirecek sivil toplumu . [79] I.Dünya Savaşı sırasındaki olaylarda , İngiliz İstihbaratı , Kongre ve Alman İmparatorluğu'nun bağını içeren İngiliz karşıtı bir komployu engelledi . [ kaynak belirtilmeli ] Hindistan Kongresi'nin önderlik ettiği büyük ölçüde şiddet içermeyen bağımsızlık mücadelesi , 1920'lerde ve 1930'larda milyonlarca protestocuyu kitlesel sivil itaatsizlik kampanyalarına kattı .Britanya İmparatorluğu . [80] [81] [82]

19. yüzyılda İngiliz Hükümeti tarafından yaptırılan Faysalabad Saat Kulesi

Müslüman Lig yavaşça İngiliz az temsil ve ihmal korkusuyla 1930'larda kitle popülerlik yükseldi Müslümanlar yılında siyaset . 29 Aralık 1930 tarihli başkanlık konuşmasında, Allame İkbal , Pencap , Kuzey-Batı Sınır Eyaleti , Sind ve Belucistan'dan oluşan " Kuzey-Batı Müslüman çoğunluklu Hint devletlerinin birleşmesi" çağrısında bulundu . [83] 1937-39 döneminde İngiliz eyalet hükümetlerinin Kongre tarafından Müslüman çıkarlarının ihmal edildiği algılanması , Muhammed Ali Cinnah'ı ikna etti.Pakistan'ın kurucusu iki uluslu teoriyi benimsedi ve Müslüman Birliği'nin Sher-e-Bangla A.K. tarafından sunulan 1940 Lahor Kararını benimsemesini sağladı. Halk arasında Pakistan Kararı olarak bilinen Fazlul Haque . [73] In Dünya Savaşı , Cinnah ve İngiliz eğitimli kurucu babalar Müslüman Ligi'nde İngiltere'nin desteklenen savaş çabalarına yönelik çalışma ederken buna karşı muhalefet mücadele, Sir Syed 'in vizyonu . [84]

Pakistan Hareketi

1946 seçimleri Müslüman Lig Müslümanlar için ayrılmış koltukların yüzde 90'ını kazanan sonuçlandı. Böylece, 1946 seçimi, Hintli Müslümanların, Müslüman Ligi tarafından kazanılan bir plebisit olan Pakistan'ın kurulmasına oy verecekleri bir plebisitti. [85] Bu zafer, Sindh ve Pencap toprak sahiplerinin desteğiyle Müslüman Birliğine verilen destekle desteklendi. Kongre başlangıçta Hint Müslümanlar tek temsilcisi olma Müslüman Ligi iddiasını yalanladı, şimdi gerçeği kabul etmek zorunda kaldı. [85] İngilizCinnah'ın tüm İngiliz Hindistan Müslümanlarının tek sözcüsü olarak ortaya çıktığı için görüşlerini dikkate almaktan başka alternatifi yoktu. Ancak İngilizler , sömürge Hindistan'ın bölünmesini istemediler ve bunu önlemek için son bir çabayla Kabine Misyonu planını tasarladılar . [86]

Kabine görevi başarısızlığa uğradığında, İngiliz hükümeti 1946-47'de İngiliz Kuralını sona erdirme niyetini açıkladı . [87] İngiliz Hindistan'daki milliyetçiler - Kongre'den Jawaharlal Nehru ve Abul Kalam Azad , All-India Muslim League'den Jinnah ve Sihleri temsil eden Usta Tara Singh de dahil olmak üzere - Haziran 1947'de önerilen iktidar devri ve bağımsızlık şartlarını kabul etti. Hindistan Genel Valisi , Burma, Lord Mountbatten . [88] Birleşik Krallık 1947'de Hindistan'ın bölünmesini kabul ettiğinde, Pakistan'ın modern devleti 14 Ağustos 1947'de kuruldu. ( İslami Takvimin 1366 Ramazan'ı ) , İngiliz Hindistan'ın Müslümanların çoğunlukta olduğu doğu ve kuzeybatı bölgelerini birleştiriyor . [82] Belucistan , Doğu Bengal , Kuzey-Batı Sınır Eyaleti , Batı Pencap ve Sind illerinden oluşuyordu . [73] [88]

Punjab Eyaletindeki bölünmeye eşlik eden ayaklanmalarda, bazılarının aralarındaki intikam amaçlı bir soykırım olarak tanımladığı olayda 200.000 ila 2.000.000 arasında [89] [90] [91] [92] [93] [94] kişinin öldürüldüğüne inanılıyor. dinler [95] [96] Hindu ve Sih erkekler tarafından 50.000 Müslüman kadın kaçırılıp tecavüze uğrarken, 33.000 Hindu ve Sih kadın da aynı kaderi Müslümanların elinde yaşadı. [97] [98] [99] [100] Yaklaşık 6.5 milyon Müslüman Hindistan'dan Batı Pakistan'a ve 4.7 milyon Hindu ve Sih Batı Pakistan'dan Hindistan'a taşındı. [101]İnsanlık tarihinin en büyük toplu göçüydü. [102] [103] [104] üzerinde müteakip bir anlaşmazlık soylu devlet arasında Cammu ve Keşmir sonunda yol açtı 1947-1948 Hint-Pakistan Savaş . [105] [106]

Bağımsızlık ve modern Pakistan

File:Pakistan.ogvMedya oynatın
1950'de Pakistan üzerine çekilen Amerikan CIA filmi, Pakistan'ın tarihini ve coğrafyasını incelemektedir.
"Özgürsünüz; tapınaklarınıza gitmekte özgürsünüz, camilerinize veya bu Pakistan Eyaletinde başka herhangi bir yere veya ibadete gitmekte özgürsünüz. Herhangi bir dine, kasta veya inanca ait olabilirsiniz - hiçbir şeyi olmayan Devletin işini yapmak. "

- Muhammed Ali Cinnah'ın Pakistan Kurucu Meclisi'ndeki ilk konuşması [107]

Sonra bağımsızlık 1947'de, Cinnah, Başkan Müslüman Birliğinin, ülkenin ilk oldu Genel Vali de ilk olarak Cumhurbaşkanı Hoparlör ait Parlamentosu , [ kaynak belirtilmeli ] ama o Eylül 1948 11 tüberkülozdan öldü [108] Bu arada, Pakistan'ın kurucu babalar atama kararı aldılar Liyakat Ali Han , sekreter genel bir partinin , ülkenin ilk Başbakanı . İle egemenliği durumunun Milletler Topluluğu içinde, bağımsız Pakistan iki tane vardıCumhuriyet olmadan önce İngiliz hükümdarları . [ alıntı gerekli ]

Pakistan'ın kurulması, aralarında Lord Mountbatten'in de bulunduğu birçok İngiliz lider tarafından hiçbir zaman tam olarak kabul edilmedi . [109] Mountbatten, Müslüman Birliği'nin Pakistan fikrine olan inancından ve desteğinden yoksun olduğunu açıkça ifade etti. [110] Cinnah, Mountbatten'in Pakistan Genel Valisi olarak hizmet etme teklifini reddetti . [111] Collins ve Lapierre Mountbatten'e, Cinnah'ın tüberkülozdan öldüğünü bilseydi Pakistan'ı sabote edip etmeyeceğini sorduğunda, "büyük olasılıkla" cevabını verdi. [112]

Mevlana Shabbir Ahmed Usmani , saygın Deobandi alim 1949 yılında Pakistan'da Şeyh el-İslam'ın konumunu işgal (bilgin) ve Mevlana Mevdudi ait Cemaat-i İslami İslami anayasa için talepte önemli rol oynamıştır. Mevdudi , Kurucu Meclis'ten "Tanrı'nın yüce egemenliğini" ve Pakistan'daki şeriatın üstünlüğünü onaylayan açık bir bildiri yapmasını talep etti . [113]

Cemaat-i İslami ve ulemanın çabalarının önemli bir sonucu, Mart 1949'da Hedefler Kararı'nın geçmesiydi. Liaquat Ali Han'ın Pakistan tarihinde ikinci en önemli adım olarak adlandırdığı Hedefler Kararı, " tüm evren tek başına Yüce Allah'a aittir ve O'nun, kendisinin belirlediği sınırlar içinde kullanılması için halkı aracılığıyla Pakistan Devleti'ne devretmiş olduğu yetki, kutsal bir emanettir ". Hedefler Kararı, 1956, 1962 ve 1973 anayasalarına bir başlangıç ​​olarak dahil edilmiştir. [114]

Demokrasi , Cumhurbaşkanı İskender Mirza'nın yerine genelkurmay başkanı General Eyüp Han'ın getirdiği sıkıyönetimle durduruldu . Bir benimseyerek sonra başkanlık sistemini 1962 yılında, ülkenin bir kadar olağanüstü büyüme yaşadı ikinci savaş ile Hindistan'da bir ekonomik gerileme ve geniş çaplı yol açtığını 1965 yılında kamu ret içinde 1967 [115] [116] konsolide etmek 1969 yılında Eyüb Han dan kontrol, Cumhurbaşkanı Yahya Han , Doğu Pakistan'da 500.000 kişinin ölümüne neden olan yıkıcı bir kasırga ile uğraşmak zorunda kaldı . [117]

Bhutto (ortada) ve Aziz Ahmed (solda) ile birlikte Başkan Ayub tarafından 1965 yılında Taşkent , SSCB'de Hindistan ile düşmanlıkları sona erdirmek için Taşkent Bildirgesi imzalanmıştır.

1970'te Pakistan , bağımsızlıktan bu yana askeri yönetimden demokrasiye geçişi işaret etmek amacıyla ilk demokratik seçimlerini yaptı , ancak Doğu Pakistan Awami Ligi , Pakistan Halk Partisi'ne (PPP) karşı kazandıktan sonra , Yahya Han ve askeri kurum iktidarı devretmeyi reddetti. . [118] [119] Bengal milliyetçi hareketine karşı askeri bir baskı olan Operasyon Arama Işığı , Doğu Pakistan'daki Bengalli Mukti Bahini güçlerinin bağımsızlık ilanına ve bir kurtuluş savaşına yol açmasına yol açtı , [119] [120] Batı Pakistan'da bir kurtuluş savaşının aksine bir iç savaş olarak tanımlandı. [121]

Bağımsız araştırmacılar, bu dönemde 300.000 ila 500.000 arasında sivilin öldüğünü tahmin ederken, Bangladeş hükümeti ölü sayısını üç milyon olarak belirledi, [122] şu anda neredeyse evrensel olarak aşırı şişirilmiş olarak kabul edilen bir rakam. [123] Rudolph Rummel ve Rounaq Jahan gibi bazı akademisyenler her iki tarafın da [124] soykırım yaptığını söylüyor ; Richard Sisson ve Leo E. Rose gibi diğerleri soykırım olmadığına inanıyor. [125] Doğu Pakistan direnişi için Hindistan'ın desteğine karşılık olarak, önleyici grevler üzerine Hindistan Pakistan tarafından hava kuvvetleri , donanmaVe deniz piyadelerinin bir yol açtı konvansiyonel savaş Hintli zaferiyle sonuçlandı ve 1971 yılında Doğu Pakistan kazanıyor bağımsızlığını olarak Bangladeş . [119]

Pakistan'ın savaşta teslim olmasıyla birlikte Yahya Han'ın yerine Zülfikar Ali Butto başkan olarak getirildi ; ülke anayasasını yayımlamak ve ülkeyi demokrasi yoluna sokmak için çalıştı . Demokratik yönetim 1972'den 1977'ye - özbilinç , entelektüel solculuk , milliyetçilik ve ülke çapında yeniden yapılanma çağı - yeniden başladı. [126] 1972'de Pakistan, herhangi bir yabancı işgalini önlemek amacıyla nükleer caydırıcılık yeteneğini geliştirmek için iddialı bir plan başlattı ; ülkenin ilk nükleer enerji santrali aynı yıl açıldı. [127] [128] Hindistan'ın 1974'teki ilk nükleer testine yanıt olarak hızlandırılan bu çarpışma programı 1979'da tamamlandı. [128]

Demokrasi , 1978'de General Zia-ul-Haq'ın cumhurbaşkanı olmasını gören solcu PPP'ye karşı 1977'de bir askeri darbe ile sona erdi . 1977'den 1988'e kadar, Başkan Zia'nın şirketleştirme ve ekonomik İslamlaştırma girişimleri, Pakistan'ın en hızlı büyüyen ekonomilerden biri olmasına yol açtı. Güney Asya'da. [129] Ülkenin kadar bina ederken nükleer programını artan İslamcılığı , [130] ve Homegrown yükselişini muhafazakar felsefesi, Pakistan sübvanse ve ABD dağıtmak yardımcı hizipler kaynak arasında mücahit karşıSSCB bireyin müdahale de komünist Afganistan . [131] [132] Pakistan'ın Kuzey-Batı Sınır Bölgesi , eyaletteki nüfuzlu Deobandi ulema 'cihadı' teşvik ve organize etmede önemli bir rol oynayarak , Sovyet karşıtı Afgan savaşçılar için bir üs haline geldi . [133]

Başkan Zia , 1988'de bir uçak kazasında öldü ve Zulfikar Ali Butto'nun kızı Benazir Butto , ülkenin ilk kadın Başbakanı seçildi . PPP'yi muhafazakar Pakistan Müslüman Birliği (N) izledi ve sonraki on yıl içinde iki partinin liderleri iktidar için savaştılar, ülkenin durumu kötüleşirken iktidarda dönüşümlü olarak savaştılar; 1980'lerin aksine ekonomik göstergeler hızla düştü. Bu dönem, uzayan stagflasyon , istikrarsızlık, yolsuzluk , milliyetçilik , Hindistan ile jeopolitik rekabet ve sol kanat - sağ kanat çatışmasıyla işaretlenmiştir.ideolojiler. [134] [135] olarak PML (N) bir güvenli salt çoğunluk içinde seçimlere 1997'de, Şerif yetkili nükleer testleri : (Bkz Chagai-I ve Chagai-II , bir gibi) misilleme için ikinci nükleer denemeler Hindistan tarafından sipariş Prime liderliğindeki Bakan Atal Bihari Vajpayee , Mayıs 1998'de. [136]

Başkan George W. Bush, Başkan ile bir araya Müşerref de İslamabad Pakistan yaptığı 2006 ziyareti sırasında.

Kargil bölgesindeki iki ülke arasındaki askeri gerginlik 1999 Kargil Savaşı'na yol açtı ve sivil-asker ilişkilerindeki kargaşa, General Pervez Müşerref'in kansız bir darbeyle yönetimi ele geçirmesine izin verdi . [137] [138] Müşerref olarak Pakistan'ı idare CEO'su 2001 den 2008-a dönemine 1999'dan Başkanı 2001 gibi aydınlanma , sosyal liberalizme , geniş ekonomik reformlar , [139] ve terörizm ABD öncülüğündeki savaşta doğrudan katılımı . Ne zaman Millet Meclisitarihsel olarak ilk tam beş yıllık görev süresini 15 Kasım 2007'de tamamlamış, yeni seçimler Seçim Komisyonu tarafından çağrılmıştı . [140]

Sonra Benazir Butto suikastı , 2007 yılında, PPP emniyete en fazla oyu içinde seçimlere parti üyesi atanması, 2008 yılının Yusuf Rıza Gilani başbakan olarak. [141] ile tehdit görevden alma , Başkan Müşerref 2008 18 Ağustos istifa ve bıraktı Asıf Ali Zerdari . [142] [143] [144] ile çatışmalar Adliye istendiğinde Gillani gelen 'ın diskalifiye Parlamento gibi Başbakan'ın Haziran 2012'de [145]Kendi mali hesaplamalarına göre, Pakistan'ın terörizme karşı savaşa katılımı 118 milyar dolara, [146] altmış bin can kaybına ve 1.8 milyondan fazla yerinden edilmiş sivile mal oldu. [147] genel seçim 2013 testerenin PML (N) neredeyse bir başarmak düzenlenen salt çoğunluk , hangi aşağıdaki Navaz Şerif , Başbakan olarak seçildi demokratik geçişte, on dört yıl içinde üçüncü kez yazı dönüyor. [148] 2018 yılında, Imran Khan ( PTI başkanı ), 2018 Pakistan genel seçimlerini 116 genel sandalye ile kazandı ve 22. olduPakistan Başbakanı seçiminde Pakistan Ulusal Meclis için Başbakana karşı 176 oy alarak Shehbaz Şerif (başkanı PML (N) 96 oy aldı). [149]

İslam'ın Rolü

Pakistan, İslam adına yaratılmış tek ülkedir. [150] [151] Özellikle, Hint Müslümanlar arasında illerinde olanlar ezici halk desteğini almıştı Pakistan fikri, İngiliz Hindistan Müslümanlar azınlık durumunda nerede gibi Birleşmiş İlleri , [152] bir yönünden dile getirilmiştir Müslüman Birliği liderliği, ulema (İslam din adamları) ve Cinnah tarafından İslam devleti . [153] Cinnah, ulema ile yakın bir ilişki geliştirdi ve ölümü üzerine , Mevlana Şebbir Ahmed Usmani , böyle bir alim tarafından tanımlandı.Aurangzeb'den sonra en büyük Müslüman ve dünya Müslümanlarını İslam bayrağı altında birleştirmek isteyen biri olarak. [154] [155]

Tanrı'yı ​​tüm evren üzerindeki tek egemen ilan eden Mart 1949'daki Hedefler Kararı, Pakistan'ı İslami bir devlete dönüştürmek için atılan ilk resmi adımı temsil ediyordu. [156] [114] Müslüman Birliği lideri Chaudhry Khaliquzzaman , Pakistan'ın ancak İslam'ın tüm inananlarını tek bir siyasi birime getirdikten sonra gerçekten bir İslam devleti olabileceğini iddia etti. [157] Pakistan siyasetiyle ilgili en eski akademisyenlerden biri olan Keith Callard, Pakistanlıların Müslüman dünyasının temel amaç ve bakış birliğine inandıklarını gözlemledi ve diğer ülkelerden Müslümanların din ve milliyet arasındaki ilişki hakkındaki görüşlerini paylaşacağını varsaydı. [158]

Lahor'daki Badshahi Camii'nde Cuma Namazı

Bununla birlikte, Pakistan'ın İslamistan adlı birleşik bir İslami bloğa yönelik pan-İslamcı duyguları, diğer Müslüman hükümetler tarafından paylaşılmamış olsa da [159] , Filistin Başmüftüsü, Al-Haj Amin el-Husseini ve Müslüman Kardeşler'in liderleri gibi İslamcılar , ülkeye çekildi. Pakistan'ın Müslüman ülkelerden uluslararası bir örgütlenme arzusu, 1970'lerde İslam Konferansı Teşkilatı'nın (İİT) kurulmasıyla gerçekleşti. [160]

Devlete dayatılan İslamcı ideolojik paradigmaya karşı en güçlü muhalefet , sosyal bilimci Nasim Ahmad Jawed tarafından yapılan bir ankete göre, eğitimli sınıfı olan, laikliği tercih eden ve eğitimli Batı Pakistanlılardan farklı olarak etnik kimliğe odaklanan Doğu Pakistan'ın Bengalli Müslümanları'ndan [161] geldi. İslami bir kimliği tercih etme eğilimindeydiler. [162] İslamcı parti Cemaat-e-İslami , Pakistan'ı İslami bir devlet olarak gördü ve Bengal milliyetçiliğinin kabul edilemez olduğuna inanıyordu. 1971 Doğu Pakistan ihtilafında Cemaat-e-İslami, Pakistan Ordusu tarafında Bengal milliyetçileriyle savaştı. [163]

Pakistan'ın ilk genel seçimlerinden sonra, 1973 Anayasası seçilmiş bir Parlamento tarafından oluşturuldu. [164] Anayasa Pakistan bir İslam Cumhuriyeti ve İslam devlet dini olarak ilan etti. Ayrıca, tüm yasaların Kuran ve Sünnet'te belirtilen İslam'ın emirlerine uygun hale getirilmesi gerektiğini ve bu türden emirlere aykırı hiçbir yasanın çıkarılamayacağını belirtti. [165] 1973 Anayasası gibi aynı zamanda oluşturulan bazı kurumlar Shariat Mahkemesi ve İslam İdeoloji Konseyi İslam'ın yorumlanması ve uygulanması kanalize etmek. [166]

Pakistan'ın sol görüşlü Başbakanı Zülfikar Ali Butto , şeriat yasalarına dayalı bir İslam devleti kurmayı amaçlayan Nizam-e-Mustafa'nın (" Peygamberin Kuralı ") [167] canlandırıcı bayrağı altında birleşen güçlü bir muhalefetle karşı karşıya kaldı . Butto, bir darbeyle devrilmeden önce bazı İslamcı talepleri kabul etti. [168]

1977'de, Butto'dan bir darbeyle iktidarı aldıktan sonra , dini bir geçmişe sahip olan General Ziya-ül-Hak [169] , kendisini bir İslam devleti kurmaya ve şeriat kanununu uygulamaya adadı . [168] Zia , İslami doktrin kullanarak yasal davaları yargılamak için ayrı Şeriat adli mahkemeleri [170] ve mahkeme sıraları [171] [172] kurdu . [173] Zia, ulemanın (İslam din adamları) ve İslami partilerin etkisini güçlendirdi . [173] Ziya-ül-Hak , ordu ve Deobandi kurumları arasında güçlü bir ittifak oluşturdu [174]ve çoğu Barelvi ulema [175] ve sadece birkaç Deobandi alimi Pakistan'ın oluşumunu desteklemiş olsa da, İslam devleti siyaseti Barelvi yerine çoğunlukla Deobandi (ve daha sonra Ehl-i Hadis / Selefi ) kurumlarından yana oldu. [176] Zia'nın Şii karşıtı politikalarıyla mezhepsel gerilimler arttı. [177]

Bir göre Pew Araştırma Merkezi (PEW) kamuoyu yoklaması, Pakistanlıların büyük bir çoğunluğu şeriat arazinin resmi kanunu verme destekler. [178] Birkaç Müslüman ülkede yapılan bir ankette PEW, Mısır , Endonezya ve Ürdün gibi diğer ülkelerdeki Müslümanların aksine Pakistanlıların milliyetlerinden daha çok dinleriyle özdeşleşme eğiliminde olduklarını da buldu . [179]

Coğrafya, çevre ve iklim

Pakistan'ın topografyasını gösteren bir uydu görüntüsü
Pakistan'ın Köppen iklim sınıflandırması

Coğrafya ve iklim Pakistan derece çeşitlidir ve ülke çeşitli ev sahipliği yaban . [180] Pakistan 881.913 km'lik bir alanı kaplamaktadır 2 (340509 sq mi) yaklaşık Fransa ve Birleşik Krallık kombine arazi alanlarına eşit. Öyle toplam alana göre 33-büyük millet bu sıralama değişir Keşmir tartışmalı bölge sayılır şekline bağlı olsa da,. Pakistan'ın güneyde Arap Denizi ve Umman Körfezi boyunca 1.046 km (650 mil) kıyı şeridi [181] ve toplamda 6.774 km (4.209 mil) kara sınırı vardır: Afganistan ile 2.430 km (1.510 mil), 523 km ( 325 mi) Çin ile, Hindistan ile 2.912 km (1.809 mil) ve İran ile 909 km (565 mil) . [182] Umman ile deniz sınırını paylaşıyor, [183] ve soğuk, dar Wakhan Koridoru ile Tacikistan'dan ayrılıyor . [184] Pakistan, Güney Asya, Orta Doğu ve Orta Asya'nın kesişme noktasında jeopolitik olarak önemli bir konuma sahiptir. [185]

Jeolojik olarak Pakistan, İndus-Tsangpo Kenet Zonunda yer alır ve Hindistan'ın Sindh ve Pencap eyaletlerinde tektonik plakasıyla örtüşür ; Belucistan ve Hayber Pakhtunkhwa'nın çoğu Avrasya levhası içinde , özellikle İran platosunda . Gilgit-Baltistan ve Azad Keşmir, Hint plakasının kenarında yer alır ve bu nedenle şiddetli depremlere eğilimlidir . Bu bölge, Himalaya bölgesindeki en yüksek sismisite oranlarına ve en büyük depremlere sahiptir. [186] Güneyin kıyı bölgelerinden kuzeydeki buzlu dağlara kadar uzanan Pakistan'ın manzaraları ovadan çöllere, ormanlara, tepelere ve platolara kadar çeşitlilik gösterir. [187]

Pakistan üç ana coğrafi bölgeye ayrılmıştır: kuzey yaylaları, İndus Nehri ovası ve Belucistan Platosu. [188] Kuzey yaylaları , on dört binlik dağların beşi (8.000 metre veya 26.250 fit üzerindeki dağ zirveleri) dahil olmak üzere dünyanın en yüksek zirvelerinden bazılarını içeren Karakoram , Hindu Kush ve Pamir sıradağlarını (bkz . Pakistan dağları ) içerir. ), başta K2 (8,611 m veya 28,251 ft) ve Nanga Parbat ( 8,126 m veya 26,660 ft) olmak üzere dünyanın her yerinden maceracıları ve dağcıları cezbeden. [189]Belucistan Platosu batıda ve Thar Çölü doğuda yer alır. 1.609 km (1.000 mil) İndus Nehri ve kolları ülkenin içinden Keşmir bölgesinden Umman Denizi'ne akar. Pencap ve Sind'de geniş bir alüvyon ovası var. [190]

İklim, kıyı güneyindeki kurak koşullarla birlikte tropikalden ılımana değişir. Şiddetli yağış nedeniyle sık sık sellerin yaşandığı bir muson mevsimi ve önemli ölçüde daha az yağış alan veya hiç olmayan kurak bir mevsim vardır. Pakistan'da dört ayrı mevsim vardır: Aralık'tan Şubat'a kadar serin ve kurak bir kış; Mart'tan Mayıs'a kadar sıcak ve kurak bir bahar; yaz yağmur mevsimi veya Haziran'dan Eylül'e kadar güneybatı muson dönemi; ve gerileyen muson ekim ve kasım dönemi. [73] Yağışlar yıldan yıla büyük ölçüde değişir ve alternatif sel ve kuraklık modelleri yaygındır. [191]

Flora ve fauna

Pakistan'daki manzara ve iklimin çeşitliliği, çok çeşitli ağaç ve bitkilerin gelişmesine izin veriyor. Ormanlar , kuzeydeki en uç dağlardaki ladin , çam ve deodar sedir gibi iğne yapraklı alpin ve subalpin ağaçlarından , ülkenin çoğunda yaprak döken ağaçlara (örneğin, Süleyman Dağlarında bulunan dut benzeri shisham ), bu tür palmiyelere kadar çeşitlilik gösterir. olarak Hindistan cevizi ve tarih güney Pencap, güney Belucistan ve Sindh hepsi. Batı tepelerinde ardıç ve ılgın, iri otlar ve çalı bitkileri. Mangrov ormanları, güneyde kıyı boyunca uzanan kıyı sulak alanlarının çoğunu oluşturur. [192]

Ayı
Tibet kurdu

İğne yapraklı ormanlar, kuzey ve kuzeybatı yaylalarının çoğunda 1.000 ila 4.000 metre (3.300 ila 13.100 fit) arasında değişen yüksekliklerde bulunur. Gelen kurakçıl Belucistan bölgelerinde, hurma ağacı ve Ephedra yaygındır. Punjab ve Sindh'in çoğunda, İndus ovaları tropikal ve subtropikal kuru ve nemli geniş yapraklı ormanların yanı sıra tropikal ve xeric çalılık alanlarını destekler. Bu ormanlar çoğunlukla dut , akasya ve okaliptüs ormanlarıdır . [193] Pakistan'ın yaklaşık% 2,2'si veya 1.687.000 hektarı (16.870 km 2 ) 2010 yılında ağaçlandırıldı. [194]

Pakistan faunası da ülkenin çeşitli iklimini yansıtıyor. Orada kargalar , serçeler , mynas , şahinler , şahinler ve kartallar dahil olmak üzere [195] [196] yaklaşık 668 kuş türü bulunur . Palas, Kohistan , önemli bir batı tragopan nüfusuna sahiptir . [197] Pakistan'da görülen birçok kuş göçmendir ve Avrupa, Orta Asya ve Hindistan'dan gelmektedir. [198]

Güney ovaları firavun farelerine , küçük Kızılderili misk kedisine , yabani tavşanlara, Asya çakalına , Hint pangoline , orman kedisine ve çöl kedisine ev sahipliği yapmaktadır . Orada soyguncu timsahlar İndus ve yaban domuzu , geyik, Kirpiler çevresindeki bölgelerde ve küçük kemirgenler. Orta Pakistan'ın kumlu çalılıkları Asya çakallarına, çizgili sırtlanlara , yaban kedilerine ve leoparlara ev sahipliği yapmaktadır . [199] [200]Bitki örtüsünün olmaması, şiddetli iklim ve otlatmanın çöller üzerindeki etkisi, vahşi hayvanları güvencesiz bir durumda bıraktı. Chinkara hala önemli sayıda bulunabilir tek hayvandır Cholistan . Pakistan-Hindistan sınırında ve Cholistan'ın bazı bölgelerinde az sayıda nilgai bulunur. [199] [201] Dağlık kuzeyde Marco Polo koyunu , urial (yaban koyunun bir alt türü), markhor keçisi, dağ keçisi, Asya kara ayısı ve Himalaya kahverengi gibi çok çeşitli hayvanlar yaşar. ayı . [199][202] [203] Bölgede bulunan nadir hayvanlar arasında kar leoparı [202] veyaklaşık 1.100 kaldığına inanılankör İndus nehir yunusu , Sindh'deki İndus Nehri Yunus Rezervi'nde korunmaktadır. [202] [204] Pakistan'da toplam 174 memeli, 177 sürüngen, 22 amfibi, 198 tatlı su balığı türü ve 5.000 omurgasız türü (böcekler dahil) kaydedilmiştir. [195] [196]

Pakistan'ın flora ve faunası bir dizi sorundan muzdariptir. Pakistan, dünyadaki ikinci en yüksek ormansızlaşma oranına sahiptir ve bu, avlanma ve kirlilikle birlikte ekosistem üzerinde olumsuz etkilere neden olmuştur. 2019 Orman Peyzaj Bütünlüğü Endeksi ortalama 7,42 / 10 puanına sahipti ve 172 ülke arasında küresel olarak 41. sırada yer aldı. [205] Hükümet, bu sorunları çözmek için çok sayıda korunan alan, vahşi yaşam koruma alanları ve av koruma alanları kurmuştur. [195] [196]

Hükümet ve politika

Parlamento Binası

Pakistan'ın siyasi deneyimi esas olarak Hintli Müslümanların İngiliz sömürgeciliğine kaybettikleri gücü yeniden kazanma mücadelesiyle ilgilidir. [206] Pakistan, İslam'ın devlet dini olduğu demokratik bir parlamenter federal cumhuriyettir . [4] İlk Yapı 1956 kabul ancak ile değiştirilir 1958 Ayub'un Han ile süspansiyon haline getirilmiş , ikinci anayasa 1962 [82] tam ve kapsamlı bir Yapı 1973 kabul edilmiştir, bu tarafından süspanse edildi Zia ul-Hak1977'de, ancak 1985'te yeniden yürürlüğe girdi. Bu anayasa, ülkenin en önemli belgesidir ve mevcut hükümetin temellerini atmaktadır. [182] Pakistan askeri kuruluşu, Pakistan'ın siyasi tarihi boyunca ana akım siyasette etkili bir rol oynamıştır . [82] 1958–1971, 1977–1988 ve 1999–2008 dönemlerinde , sıkıyönetim ve fiili başkan olarak yönetilen askeri komutanların dayatılmasıyla sonuçlanan askeri darbeler görüldü . [207] Bugün Pakistan, açık bir yetkiler ve kontroller ve dengeler dağılımı olan çok partili bir parlamenter sisteme sahip hükümet dalları arasında. İlk başarılı demokratik geçiş Mayıs 2013'te gerçekleşti. Pakistan'da siyaset , sosyalizmden , muhafazakârlıktan ve üçüncü yoldan gelen fikirlerin bir karışımını içeren yerel bir sosyal felsefeye odaklanır ve onun hakimiyetindedir . 2013 yılında yapılan genel seçimler itibarıyla ülkedeki üç ana siyasi parti şunlardır: merkez-sağ muhafazakar Pakistan Müslüman Ligi-N ; merkez sol sosyalist PPP; ve merkezci ve üçüncü yönlü Adalet Pakistan Hareketi (PTI).

  • Devlet Başkanı : Başkan bir ile seçilir, Seçim Kuruluna devletin tören başıdır ve sivil olan başkomutan arasında Pakistan Silahlı Kuvvetler (ile Personel Komitesi Başkanı Genelkurmay başlıca askeri danışmanlık gibi), ancak askeri atamalar ve silahlı kuvvetlerdeki kilit onaylar , adayların liyakati ve performansı hakkındaki raporları gözden geçirdikten sonra Başbakan tarafından yapılıyor . Yargı , ordu , genel başkan genelkurmayları , müşterek personelden atanan hemen hemen tüm subaylarve yasama organı , Cumhurbaşkanının yasa gereği danışması gereken Başbakan'ın yürütme onayını ister . Ancak affetme ve affetme yetkisi Pakistan Cumhurbaşkanı'na aittir .
  • Yasama : İki meclisli yasama organı, 104 üyeli bir Senato ( üst meclis ) ve 342 üyeli bir Ulusal Meclis ( alt meclis ) içerir. Üye Millet Meclisi içinden seçilen ilk geçmiş-sonrası altında sisteme evrensel yetişkin seçmen seçim bölgelerini temsil eden Ulusal Meclis olarak bilinen seçim. Anayasaya göre kadınlara ve dini azınlıklara ayrılan 70 sandalye, orantılı temsillerine göre siyasi partilere ayrılıyor. Senato üyeleri, tüm illerin eşit temsile sahip olduğu il milletvekilleri tarafından seçilir.
Başbakanlık Ofisi
  • Yürütme: Başbakan genellikle çoğunluk iktidar partisinin veya Ulusal Meclis'teki bir koalisyonun lideridir - alt meclis . Başbakan olarak hizmet veren hükümet başkanı ve ülkenin CEO'su olarak egzersiz atanır. Başbakan bir atanması sorumludur kabine bakanları ve danışmanları oluşan yanı sıra hükümet operasyonları çalışan alma ve yürütme kararları, randevuları ve tavsiyelerini yetki kıdemli memur Başbakan'ın yürütme onayı gerektirir.
  • İl hükümetleri : Dört ilin her biri, en büyük parti veya koalisyonun liderinin Baş Bakan olarak seçildiği doğrudan seçilmiş bir İl Meclisi ile benzer bir hükümet sistemine sahiptir . Baş bakanlar, eyalet hükümetlerini denetler ve eyalet kabinesine başkanlık eder. Pakistan'da her ilde farklı iktidar partileri veya koalisyonları olması yaygındır. İl bürokrasisine Başbakan tarafından atanan Baş Sekreter başkanlık eder. . İl meclislerinin kanun yapma ve her mali yılda genellikle il maliye bakanı tarafından sunulan il bütçesini onaylama yetkisi vardır. İllerin tören başkanları olan il valileri Cumhurbaşkanı tarafından atanır . [182]
Pakistan Yüksek Mahkemesi
  • Yargı : Pakistan yargı sistemi, iki sınıf mahkemeden oluşan hiyerarşik bir sistemdir: yüksek (veya daha yüksek) yargı ve ikincil (veya daha düşük) yargı. Pakistan Başyargıcı olan baş yargıç judicature en denetleyen mahkeme sistemini komuta her düzeyde. Yüksek yargı, en tepede Yüksek Mahkeme olmak üzere Pakistan Yüksek Mahkemesi , Federal Şeriat Mahkemesi ve beş Yüksek Mahkemeden oluşur. Pakistan Anayasası ait constitution.Other bölgelerini muhafaza etme, koruma ve savunmaya yükümlülüğüne üstün yargıyı emanet Azad Keşmirve Gilgit-Baltistan'ın ayrı mahkeme sistemleri vardır.

Dış ilişkiler

Ayub Khan (Pakistan Başkanı) , 1961'de ABD Başkanı John F.Kennedy ile .

Bağımsızlıktan bu yana Pakistan, yabancı ülkelerle ilişkilerini dengelemeye çalıştı. [208] [209] [210] Pakistan, Çin'in güçlü bir müttefikidir ve her iki ülke de son derece yakın ve destekleyici bir özel ilişkinin sürdürülmesine büyük önem vermektedir . [211] [212] [213] Aynı zamanda ABD'nin terörizme karşı savaşta NATO dışı önemli bir müttefikidir - 2004'te elde edilen bir durum. [214] Pakistan'ın dış politikası ve jeostratejisi esas olarak ekonomiye ve onlara karşı güvenliğe odaklanır. ulusal kimliğine yönelik tehditlerve toprak bütünlüğü ve diğer Müslüman ülkelerle yakın ilişkilerin geliştirilmesi. [215]

Keşmir çatışma Pakistan ve Hindistan arasındaki çekişme büyük nokta kalır; Onların üç dört savaşlar bu toprakları üzerinden savaşan bulundu. [216] Jeopolitik rakibi Hindistan ile ilişkilerde yaşanan güçlükler nedeniyle Pakistan, Türkiye ve İran ile yakın siyasi ilişkiler sürdürmektedir [217] ve her iki ülke de Pakistan'ın dış politikasında odak noktası olmuştur. [217] Suudi Arabistan, Pakistan'ın dış politikasında da saygın bir konuma sahiptir.

Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'nın imzacı olmayan bir tarafı olan Pakistan, IAEA'nın etkili bir üyesidir . [218] Son olaylarda Pakistan, "anlaşmanın özellikle Pakistan'ı hedef alacağını" savunarak bölünebilir materyalleri sınırlandırmak için uluslararası bir anlaşmayı engelledi . [219] 20. yüzyılda, Pakistan'ın nükleer caydırıcılık programı içinde Hindistan'ın nükleer emellerini mücadele odaklanmış bölge ve nükleer denemeler ile Hindistan sonunda Pakistan'ı açtı karşılık oluş olarak bir jeopolitik dengeyi korumak için nükleer güç . [220]Şu anda Pakistan , programına yabancı saldırganlığa karşı hayati bir nükleer caydırıcılık adını veren inandırıcı bir asgari caydırıcılık politikası sürdürüyor . [221] [222]

Dünyanın en büyük deniz petrol tedarik hatlarının ve iletişim fiber optiklerinin stratejik ve jeopolitik koridorunda yer alan Pakistan, Orta Asya ülkelerinin doğal kaynaklarına yakın bir konuma sahiptir. [223] Pakistanlı bir senatör 2004 yılında ülkenin dış politikası hakkında brifing verirken [ açıklamaya ihtiyaç var ] bildirildi: "Pakistan, devletlerin egemen eşitliğini, ikili çıkarları, çıkarların karşılıklılığını ve birbirlerinin iç işlerine karışmamayı, onun dış politikası. " [224] Pakistan, Birleşmiş Milletler'in aktif bir üyesidir ve Pakistan'ın uluslararası politikadaki pozisyonlarını temsil etmek için Daimi Temsilcisi vardır . [225]Pakistan, Müslüman dünyasında " aydınlanmış ılımlılık " kavramı için lobi yaptı . [226] [227] Pakistan aynı zamanda Milletler Topluluğu [228] , Güney Asya Bölgesel İşbirliği Birliği (SAARC), Ekonomik İşbirliği Örgütü (ECO), [229] [230] ve G20 gelişmekte olan ulusların bir üyesidir . [231]

Pakistan Başbakanı Imran Khan 2019 Şangay İşbirliği Örgütü zirvesinde

Pakistan, ideolojik farklılıklar nedeniyle 1950'lerde Sovyetler Birliği'ne karşı çıktı . 1980'lerdeki Sovyet-Afgan Savaşı sırasında Pakistan, Amerika Birleşik Devletleri'nin en yakın müttefiklerinden biriydi. [224] [232] Pakistan ve Rusya arasındaki ilişkiler 1999'dan beri büyük ölçüde gelişti ve çeşitli sektörlerdeki işbirliği arttı. [233] Pakistan'ın Amerika Birleşik Devletleri ile "sürekli ve kapalı" bir ilişkisi var. Soğuk Savaş sırasında ABD'nin yakın bir müttefiki olan Pakistan'ın ABD ile ilişkisi, ABD'nin Pakistan'ın gizli nükleer gelişimi nedeniyle yaptırımları uyguladığı 1990'larda kötüye gitti . [234] 11 Eylül'den beriPakistan, Orta Doğu ve Güney Asya bölgelerinde terörle mücadele konusunda ABD'nin yakın müttefiki oldu ve ABD, Pakistan'ı yardım parası ve silahlarla destekledi. [235] [236] Başlangıçta, Amerika Birleşik Devletleri öncülüğündeki terörizme karşı savaş, ilişkide bir iyileşmeye yol açtı, ancak Afganistan'daki savaş sırasında çıkarların farklılaşması ve bunun sonucunda ortaya çıkan güvensizlik ve terörizmle ilgili konular yüzünden gerildi . [237] [238] [239] [240]

Pakistan'ın İsrail ile diplomatik ilişkileri yok ; [241] yine de bazı İsrail vatandaşları ülkeyi turist vizesiyle ziyaret etti. [242] Ancak iki ülke arasında Türkiye'yi iletişim kanalı olarak kullanan bir alışveriş gerçekleşti. [243] Pakistan , Ermenistan ile diplomatik ilişki kurmayan dünyadaki tek ülke olmasına rağmen, Pakistan'da halen bir Ermeni cemaati yaşamaktadır. [244] Pakistan, ilişkilerindeki bazı başlangıç ​​gerilimlerine rağmen, Bangladeş ile sıcak ilişkilere sahipti.

Çin ile ilişkiler

Pakistan Başbakanı Huseyn Shaheed Suhrawardy , Çin Başbakanı Zhou Enlai ile Çin ve Pakistan Arasındaki Dostluk Antlaşması'nı imzalarken. Pakistan, Çin'in en büyük büyükelçiliğine ev sahipliği yapıyor. [245]

Pakistan ile diplomatik ilişki kuran ilk ülkelerden biriydi Çin Halk Cumhuriyeti ve ilişki Çin'in beri güçlü olmaya devam savaş ile Hindistan özel bir ilişki kurma, 1962 yılında. [246] 1960'lardan 1980'lere kadar itibaren, Pakistan büyük ölçüde dünyanın önemli ülkelerinden ulaşarak Çin'i yardımcı oldu ve ABD Başkanı kolaylaştırmak yardımcı Nixon 'ın resmi ziyaret Çin'e. [246] Pakistan'daki hükümetlerin değişmesine ve bölgesel ve küresel durumdaki dalgalanmalara rağmen , Çin'in Pakistan'daki politikası her zaman baskın bir faktör olmaya devam ediyor. [246]Buna karşılık Çin, Pakistan'ın en büyük ticaret ortağıdır ve ekonomik işbirliği, Pakistan'ın Gwadar'daki Pakistan derin su limanı gibi, Pakistan'ın altyapısal genişlemesine yaptığı önemli yatırımlarla birlikte gelişmiştir . Dost Çin-Pakistan ilişkileri, her iki ülkenin 2015 yılında farklı alanlarda işbirliği için 51 anlaşma ve Mutabakat Muhtırası (MoU) imzalamasıyla yeni zirvelere ulaştı. [247] [248] [249] [250] Her iki ülke de 2000'lerde bir Serbest Ticaret Anlaşması imzaladı ve Pakistan, Çin'in Müslüman dünyasına iletişim köprüsü olarak hizmet vermeye devam ediyor. [251] 2016'da Çin, Pakistan, Afganistan ve Tacikistan ile terörle mücadele ittifakı kuracağını duyurdu. [252]Aralık 2018'de Pakistan hükümeti, Çin'in yeniden eğitim kamplarını bir milyon Uygur Müslüman için savundu . [253] [254]

Müslüman dünya ile ilişkilere vurgu

Bağımsızlıktan sonra Pakistan, diğer Müslüman ülkelerle [255] güçlü bir şekilde ikili ilişkileri sürdürdü ve Müslüman dünyasının liderliği için veya en azından birliği sağlama çabalarında liderlik için aktif bir teklifte bulundu . [256] Ali kardeşler nedeniyle büyük insan gücü ve askeri gücü kısmen, İslam dünyasının doğal lideri olarak Pakistan'ı proje istemişti. [257] Üst düzey bir Müslüman Birliği lideri olan Khaliquzzaman , Pakistan'ın tüm Müslüman ülkeleri bir pan-İslami varlık olan İslamistan'da bir araya getireceğini açıkladı . [258]

Bu tür gelişmeler (Pakistan'ın yaratılmasıyla birlikte) Amerika'nın onayını almadı ve İngiltere Başbakanı Clement Attlee , Hindistan ve Pakistan'ın yeniden birleşmesini dilediğini belirterek o sırada uluslararası görüşü dile getirdi. [259] Arap dünyasının çoğu o sırada milliyetçi bir uyanıştan geçtiği için, Pakistan'ın Pan-İslami özlemlerine çok az ilgi vardı. [260] Bazı Arap ülkeleri, 'İslamistan' projesini Pakistan'ın diğer Müslüman devletlere hükmetme girişimi olarak gördü. [261]

Pakistan, tüm dünyadaki Müslümanlar için kendi kaderini tayin hakkını şiddetle savundu. Pakistan'ın Endonezya, Cezayir, Tunus, Fas ve Eritre'nin bağımsızlık hareketlerine yönelik çabaları önemliydi ve başlangıçta bu ülkeler ile Pakistan arasında yakın bağlara yol açtı. [262] Ancak Pakistan , Afganistan İç Savaşı sırasında Afganistan'ın Celalabad kentine orada bir İslami hükümet kurmak için düzenlenen bir saldırıyı da planladı . Pakistan, Pakistan, Afganistan ve Orta Asya'yı kapsayan ulusal sınırları aşacak bir 'İslam Devrimi'ni teşvik etmek istemişti. [263]

Öte yandan, Pakistan'ın İran ile ilişkileri mezhepsel gerilimler nedeniyle zaman zaman gerildi. [264] İran ve Suudi Arabistan, Pakistan'ı vekil mezhep savaşı için bir savaş alanı olarak kullandılar ve 1990'larda Pakistan'ın Afganistan'daki Sünni Taliban örgütüne verdiği destek , Taliban kontrolündeki Afganistan'a karşı çıkan Şii İran için bir sorun haline geldi . [265] İran ve Pakistan arasındaki gerilim, Pakistan savaş uçaklarının Taliban'ı desteklemek için Afganistan'ın son Şii kalesini bombalamasının ardından İran'ın Pakistan'ı savaş suçları ile suçlamasıyla 1998'de şiddetlendi. [266] [267]

Pakistan, İslam İşbirliği Teşkilatı'nın (İİT) etkili ve kurucu bir üyesidir . Arap dünyası ve Müslüman dünyasındaki diğer ülkelerle kültürel, politik, sosyal ve ekonomik ilişkileri sürdürmek, Pakistan'ın dış politikasında hayati bir faktördür. [268]

İdari bölümler

İdari bölümBaşkentNüfus
 BelucistanQuetta12.344.408
 PencapLahor110.126.285
 SindhKaraçi47.886.051
 Khyber PakhtunkhwaPeşaver40.525.047
 Gilgit-BaltistanGilgit1.800.000
 Azad KeşmirMuzafferabad4.567.982
İslamabad Başkent Bölgesiİslamabad2.851.868

Bir federal parlamenter cumhuriyet devlet, Pakistan içeren bir federasyondur dört ilde : Pencap , Hayber-Pahtunhva, Sindh ve Belucistan, [269] ve üç toprakları : İslamabad Başkent Bölgesi , Gilgit-Baltistan ve Azad Keşmir . Pakistan Hükümeti egzersizleri fiilen üzerinde yetki Frontier Bölgeler ve batı kesimlerinde arasında Keşmir Bölgeler ayrı siyasi oluşumlar halinde düzenlenmiştir, Azad Keşmir ve Gilgit-Baltistan(eski adıyla Kuzey Bölgeleri). 2009 yılında, anayasal ödev ( Gilgit-Baltistan Güçlendirilmesi ve Öz Yönetim Sipariş ) layık Gilgit-Baltistan bir yarı il statüsünü o öz yönetim vererek. [270]

Yerel yönetim sistemi üç katmanlı sisteminden oluşur ilçelerinde , tehsils ve birlik meclislerinde her kattaki seçilmiş bir vücut ile. [271] Azad Keşmir'de on [272] ve Gilgit-Baltistan yedi olmak üzere toplamda yaklaşık 130 bölge vardır . [273]

Pakistan'ın dört vilayetinin ve üç federal bölgesinin tıklanabilir haritası.
Balochistan (Pakistan)Punjab (Pakistan)SindhIslamabad Capital TerritoryKhyber PakhtunkhwaKhyber PakhtunkhwaAzad KashmirGilgit-BaltistanA clickable map of Pakistan exhibiting its administrative units.


Kolluk kuvvetleri , ilgili il veya bölge ile sınırlı yargı yetkisine sahip istihbarat topluluğunun ortak bir ağı tarafından yürütülür . Milli İstihbarat Müdürlüğü hem federal ve eyalet düzeylerinde bilgi zekayı koordinatları; da dahil olmak üzere FIA , IB , Otoyol Polisi ve paramiliter güçlerin gibi Pakistan Rangers ve Sınır Birlikleri . [274]

Pakistan'ın "önde gelen" istihbarat teşkilatı Inter-Services Intelligence (ISI), 1947'de Pakistan'ın Bağımsızlığından hemen sonra bir yıl içinde kuruldu. [275] 2014'teki ABC News Point, ISI'nin en iyi istihbarat teşkilatı olarak sıralandığını bildirdi. Dünya [276] ise Zee News dünyanın en güçlü istihbarat örgütleri arasında beşinci sıralamasında olarak ISI bildirdi. [277]

Mahkeme sistemi ile, bir hiyerarşi olarak organize edilmiştir Yargıtay hangi altındadır, apeks Yüksek Mahkemeler , Federal Shariat Mahkemeler (her ilde bir tane federal başkenti biri), Bölge Mahkemeleri (her bölgesinde bir), Adli Hakim Mahkemeler (her kasaba ve şehirde), İcra Sulh Mahkemeleri ve hukuk mahkemeleri. Ceza kodu yasası büyük ölçüde kabile gümrük türetilmiştir Tribal Alanları, sınırlı bir yetkiye sahip. [274] [278]

Keşmir çatışması

Yeşil ile gösterilen alanlar Pakistan kontrolündeki alanlardır.

Keşmir Güney arasında -en kuzeybatıya bölge büyük bir Asya-olan toprak anlaşmazlığı engellemiştir ilişkileri arasında Hindistan ve Pakistan. İki ulus en azından mücadele etmiş üç büyük ölçekli birbirini izleyen yıllarda geleneksel savaşları 1947 , 1965 ve 1971 . Çatışma 1971 yılında Pakistan'ın koşulsuz tanık teslim ve antlaşma sonradan yol açtığını Bangladeş bağımsızlığı . [279]Diğer ciddi askeri çatışmalar ve çatışmalar arasında Siachen Glacier (1984) ve Kargil (1999) ' daki silahlı temaslar yer aldı . [216] yaklaşık% 45.1 Keşmir bölgesi olan kontrollü da Jammu, çoğu dahil Jammu ve Keşmir tüm durumunu, iddia Hindistan tarafından Keşmir Valley , Ladakh ve Siachen . [216] İddiaya , Azad Keşmir ve Gilgit-Baltistan olarak bilinen Keşmir bölgesinin yaklaşık% 38,2'sini kontrol eden Pakistan itiraz ediyor . [216][280]

Azad Kashmir , Pakistan kontrolündeki Keşmir'in bir parçasıdır.

Hindistan, Keşmir'in Bölgeyi Hindistan'a bırakmayı kabul eden Maharaja Hari Singh tarafından imzalanan Keşmir'in liderleriyle yapılan yasal bir anlaşma olan Katılım Enstrümanı temelinde Keşmir'i talep ediyor . [281] Pakistan, Keşmir'i Müslüman çoğunluk ve coğrafya temelinde, iki bağımsız devletin kurulması için uygulanan ilkelerin aynısını iddia ediyor. [282] [283] Hindistan anlaşmazlığı 1 Ocak 1948'de Birleşmiş Milletler'e havale etti. [284] 1948'de kabul edilen bir kararla , BM Genel Kurulu Pakistan'dan askerlerinin çoğunu plebisit olarak görevden almasını istedi. daha sonra yapılacak. Ancak Pakistan bölgeyi boşaltmayı başaramadı ve 1949'da Keşmir'i iki ülke arasında bölen bir Kontrol Hattı (LoC) kurarak ateşkese varıldı . [285] Keşmir'in Müslüman çoğunluğunun Hindistan'dan ayrılmasından korkan Hindistan, bölgede halk oylaması yapılmasına izin vermedi. Bu, Hindistan Savunma Bakanı Krishna Menon tarafından "Keşmir Pakistan'a katılmak için oy kullanacak ve referandumu kabul etmekten sorumlu hiçbir Hint Hükümeti hayatta kalmayacaktır" dedi. [286]

Konumunu sağında için olduğunu Pakistan iddiaları insanlar Birleşmiş Milletler tarafından görevlendirilmiş olarak tarafsız seçimler yoluyla kendi geleceğini belirleme Jammu ve Keşmir, [287] Hindistan Keşmir bir olduğunu belirtti ederken parçası atıfta bulunarak, Hindistan Simla Anlaşma (1972) ve seçimlerin düzenli olarak yapılması gerçeği . [288] Son gelişmelerde, bazı Keşmir bağımsızlık grupları , Keşmir'in hem Hindistan'dan hem de Pakistan'dan bağımsız olması gerektiğine inanıyor. [216]

Kolluk kuvvetleri

Pakistan kolluk birçok federal ve eyalet polis teşkilatları ortak ağı tarafından yürütülür. Dört ilde ve İslamabad Başkent Bölgesi (BİT) her yargı, ilgili il veya bölgeye sadece uzanan bir sivil polis gücü vardır. [182] Federal düzeyde, Federal Soruşturma Ajansı (FIA), İstihbarat Bürosu (IB) ve Otoyol Devriyesi dahil olmak üzere ülke çapında yargı yetkisine sahip bir dizi sivil istihbarat teşkilatı ve Ulusal Muhafızlar gibi birkaç paramiliter güç vardır. (Kuzey Bölgeleri ), Korucular (Pencap ve Sindh) ve Sınır Kolordu (Khyber Pakhtunkhwa ve Belucistan).

Tüm sivil polis güçlerinin en kıdemli memurları da Pakistan kamu hizmetinin bir parçası olan Polis Teşkilatının bir parçasını oluşturmaktadır . Yani, Pencap Polisi , Sind Polisi , Khyber-Pakhtunkhwa Polisi ve Belucistan Polisi dahil olmak üzere dört eyalet polis servisi vardır ; hepsi atanmış kıdemli Müfettiş-Generaller tarafından yönetiliyor . BİT'in, başkentte yasa ve düzeni sağlamak için kendi polis bileşeni olan Başkent Polisi vardır . CID büroları vardır suç soruşturmabirim ve her il polis teşkilatında hayati bir rol oluşturur .

Pakistan kolluk de vardır Otoyolu Patrol trafik ve güvenlik yasaları, Pakistan'ın iller arası güvenlik ve kurtarma uygulanmasından sorumludur otoyol ağı . Her bir İl Polis Teşkilatında , aynı zamanda, bir terörle mücadele polis birimi olan NACTA tarafından yönetilen ve VIP refakatçiler sağlayan ilgili bir Elit Polis birimleri de bulundurur . Pencap ve Sind'de, Pakistan Korucuları , birincil amacı savaş bölgelerinde ve çatışma alanlarında güvenliği sağlamak ve sürdürmenin yanı sıra polise yardım sağlamayı da içeren hukuk ve düzeni sağlamak olan bir iç güvenlik gücüdür. [289]Frontier Corps , Khyber-Pakhtunkhwa ve Belochistan'da benzer amaca hizmet ediyor . [289]

İnsan hakları

Erkek eşcinselliği Pakistan'da yasa dışıdır ve ömür boyu hapis cezasına çarptırılabilir. [290] [291] onun 2018 yılında Basın Özgürlüğü Endeksi , sınırları olmayan Gazeteciler dayalı 180 ülke arasından Pakistan sayısını 139 sıralanmış basın özgürlüğü . [292] Televizyon istasyonları ve gazeteler, hükümeti veya orduyu eleştiren haberler yayınladıkları için rutin olarak kapatılıyor. [293] [294] [295]

Askeri

Pakistan Hava Kuvvetleri 'nin JF-17 Thunder 8130 metre yüksekliğindeki (26660-ayak) önünde uçan Nanga Parbat

Pakistan silahlı kuvvetleri olan sekizinci büyük 2010'da geçici tahminlerinin olarak aktif görevde bulunan 617000 hakkında personel ve 513.000 civarında yedekle, tam zamanlı hizmet sayısı açısından dünyada [296] Onlar ortaya çıktı bağımsızlık sonrası 1947 ve askeri yapı o zamandan beri ulusal siyaseti sık sık etkiledi . [207] Ordunun emir komuta zinciri, Genelkurmay Başkanları Komitesi'nin denetimi altında tutulmaktadır ; tüm şubeler ortak işler, koordinasyon, askeri lojistik ve müşterek görevler Müşterek Kurmay Genel Merkezine bağlıdır . [297] Ortak Personel HQoluşan hava HQ , Donanma HQ ve Ordu GSA civarında Rawalpindi Askeri Bölge . [298]

Personel Komitesi Başkanı Joint Chiefs en yüksek olduğu ilke personel memuru silahlı kuvvetlerde ve baş askeri danışmanı sivil hükümeti başkanı silahlı kuvvetlerin üç dalları üzerinde yetkisi olmasına rağmen. [297] Başkanı eklem şefleri kontroller askeri JS HQ ve askeri ve sivil hükümeti arasındaki stratejik iletişimi korur. [297] 2018 itibariyle , CJCSC Genel olduğunu Zübeyr Hayat yanında ordu personeli şefi Genel Qamar Javed Bajwa , [299] deniz personel şefi Amiral Muhammed Zaka , [300] ve hava personeli baş Hava Kuvvetleri Komutanı Mareşal Mücahit Anwar Khan . [301] Ana kollar , ülkedeki paramiliter kuvvetlerin sayısıyla desteklenen Ordu - Hava Kuvvetleri - Deniz Kuvvetleri - Denizcilerdir . [302] üzerinde kontrol stratejik cephaneliğin , dağıtım, istihdam, kalkınma, askeri bilgisayar ve komuta ve kontrol altında kazanılmış bir sorumluluktur Ulusal Komuta Kurumuinandırıcı asgari caydırıcılığın bir parçası olarak nükleer politika üzerindeki çalışmaları denetleyen . [136]

Amerika Birleşik Devletleri, Türkiye ve Çin, yakın askeri ilişkiler sürdürmekte ve Pakistan'a düzenli olarak askeri teçhizat ve teknoloji transferi ihraç etmektedir. [303] Zaman zaman Çin ve Türkiye orduları tarafından ortak lojistik ve büyük savaş oyunları yürütülüyor. [302] [304] [305] Askeri taslağın felsefi temeli , olağanüstü durumlarda Anayasa tarafından getirildi , ancak hiçbir zaman empoze edilmedi. [306]

Askeri tarih

1947'den beri Pakistan dört konvansiyonel savaşa katıldı , ilk savaş Pakistan'ın Batı Keşmir'in ( Azad Keşmir ve Gilgit-Baltistan ) kontrolünü ele geçirmesi ve Hindistan'ın Doğu Keşmir'i (Jammu ve Keşmir ve Ladakh) elinde tutmasıyla Keşmir'de meydana geldi . Bölgesel sorunlar sonunda 1965'te başka bir konvansiyonel savaşa yol açtı ; meselesi yüzünden Bengalce mültecilere yol açtığını başka savaşta Pakistan'ın sonuçlandı 1971 yılında koşulsuz teslimiyet içinde Doğu Pakistan . [307] Kargil'deki gerginlikler iki ülkeyisavaşın eşiğinde . [137] 1947 yılından bu yana çözülmemiş toprak problemleri ile Afganistan testere sınır çatışmalar çoğunlukla tutuldu dağlık sınırında . 1961 yılında, askeri ve istihbarat topluluğu püskürtüldü Afgan işgalini de Bajaur Ajansı yakınındaki Durand Hattı sınırında. [308] [309]

Afganistan'daki katılımlarında komşu SSCB ile artan gerginlikler , Pakistan istihbarat topluluğu , çoğunlukla ISI , ABD kaynaklarını sistematik olarak Afgan mücahitlere ve Sovyetler Birliği'nin bölgedeki varlığına karşı yabancı savaşçılara koordine etti . Askeri raporlar, PAF'ın , çatışma sırasında Afgan Hava Kuvvetleri tarafından desteklenen Sovyet Hava Kuvvetleri ile angaje olduğunu gösterdi ; [310] bunlardan biri Alexander Rutskoy'a aitti . [310]Pakistan, kendi çatışmalarının yanı sıra, Birleşmiş Milletler barışı koruma misyonlarında aktif bir katılımcı olmuştur . 1993 yılında Gotik Yılan Operasyonu ile Somali'nin Mogadişu kentinden mahsur kalan Amerikan askerlerinin kurtarılmasında önemli bir rol oynadı . [311] [312] [313] BM raporlarına göre Pakistan ordusu, Etiyopya ve Hindistan'dan sonra BM barışı koruma misyonlarına en büyük üçüncü asker katkıda bulunuyor . [314] [315]

Pakistan ordusunu bazı Arap ülkelerinde konuşlandırdı, savunma, eğitim sağladı ve danışmanlık rolleri oynadı. [316] [317] PAF ve Donanma karşı orduların 'ın savaş pilotları gönüllü, Arap ülkelerinin de hizmet etmiş' İsrail in Altı Gün Savaşı (1967) ve Yom Kippur Savaşı (1973). Pakistan'ın savaş pilotları , Altı Gün Savaşı'nda on İsrail uçağını düşürdü. [311] 1973 savaşında PAF pilotlarından biri olan Flt. Teğmen Sattar Alvi (bir MiG-21 uçuruyor), bir İsrail Hava Kuvvetleri Serapını düşürdü ve Suriye hükümeti tarafından onurlandırıldı. [318][319] [320] tarafından talep Suudi monarşisi 1979 yılında, Pakistan'ın özel kuvvetler birimleri, çalışan operatörler ve komando yardımcı olmak koştu Suudi güçleri de Mekke için operasyon kurşun arasında Büyük Cami . Yaklaşık iki hafta boyunca Suudi Özel Kuvvetleri ve Pakistanlı komandoları Ulu Cami'nin yerleşkesini işgal eden isyancılarla savaştı. [321] [322] [323] 1991'de Pakistan Körfez Savaşı'na dahil oldu veözellikle Suudi Arabistan'ın savunması için ABD liderliğindeki bir koalisyonun parçası olarak 5.000 asker gönderdi. [324]

BM'nin Bosna'ya silah ambargosuna rağmen, ISI'den General Javed Nasir , Bosnalı mücahitlere hava yoluyla tank karşıtı silahlar ve füzeler göndererek durumu Bosnalı Müslümanlar lehine çevirdi ve Sırpları kuşatmayı kaldırmaya zorladı. Altında Nasır 'ın liderlik ISI Ayrıca Çin Müslümanları destekleme dahil oldu Sincan Eyaleti, isyancı Müslüman gruplar Filipinler ve Orta Asya'da bazı dini grupların. [325] [326]

Ordu, 2004'ten beri Kuzey-Batı Pakistan'da , esas olarak memleketteki Taliban gruplarına karşı bir savaşa girdi . [327] [328] ordusu tarafından gerçekleştirilen başlıca işlemleri içerir Çalışma Siyah Fırtına , işlem Rah-E-Nicat ve Çalıştırma Zarb-E-AZB . [329] [330]

SIPRI'ye göre , Pakistan 2012-2016 arasında en büyük 9. silah alıcısı ve ithalatçısı oldu. [331]

Ekonomi

Ekonomik göstergeler
GSYİH ( PPP )1.254 trilyon $ (2019)[10]
GSYİH (nominal)284,2 milyar $ (2019)[332]
Gerçek GSYİH büyümesi% 3.29 (2019)[333]
TÜFE enflasyonu% 10.3 (2019)[334]
İşsizlik% 5,7 (2018)[335]
İş gücüne katılım oranı% 48.9 (2018)[336]
Toplam kamu borcu106 milyar $ (2019)
Milli servet465 milyar $ (2019)[337]

Pakistan Ekonomi olduğu büyük 23 açısından dünyada satın alma gücü paritesine (PPP) ve 42. büyük Nominal açısından gayri safi yurtiçi hasıla . Ekonomistler, Pakistan'ın MS birinci milenyum boyunca dünyanın en zengin bölgesinin bir parçası olduğunu ve GSYİH'ya göre en büyük ekonomiye sahip olduğunu tahmin ediyorlar . Bu avantaj, 18. yüzyılda Çin ve Batı Avrupa gibi diğer bölgeler öne çıktıkça kayboldu. [338] Pakistan gelişmekte olan bir ülke olarak kabul edilir [339] [340] ve BRIC'lerle birlikte on bir ülkeden oluşan Next Eleven grubundan biridir., 21. yüzyılda dünyanın en büyük ekonomisi olma potansiyeli yüksek. [341] Son yıllarda, onlarca yıllık sosyal istikrarsızlıktan sonra, 2013 itibariyle makro yönetimde ciddi eksiklikler ve demiryolu taşımacılığı ve elektrik enerjisi üretimi gibi temel hizmetlerdeki dengesiz makroekonomi gelişmiştir. [342] İndus Nehri boyunca büyüme merkezleri olan ekonominin yarı sanayileşmiş olduğu düşünülmektedir . [343] [344] [345] Karaçi ve Pencap'ın şehir merkezlerinin çeşitlendirilmiş ekonomileriülkenin diğer bölgelerinde, özellikle Belucistan'da daha az gelişmiş bölgelerle bir arada var olurlar. [344] göre Ekonomik karmaşıklık endeksi , Pakistan dünyadaki 67 büyük ihracat ekonomisi ve 106 en karmaşık ekonomidir. [346] 2015-16 mali yılında Pakistan'ın ihracatı 20,81 milyar ABD doları, ithalatı ise 44,76 milyar ABD doları olarak gerçekleşerek 23,96 milyar ABD doları eksi ticaret dengesi elde edilmiştir. [347]

Pakistan Menkul Kıymetler Borsası, İslamabad, Pakistan dışında bir boğa heykeli

2019 itibariyle , Pakistan'ın tahmini nominal GSYİH'si 284,2 milyar ABD dolarıdır. [10] tarafından GSYİH PPP olan ABD $ 1254000000000. [10] tahmini Nominal kişi başına GSYH ise $ ABD 1388, [10] GSYİH (PPP) / kişi olduğunu $ ABD 6016 ( uluslararası dolar ), [10] göre Dünya BankasıPakistan önemli stratejik donanıma ve gelişme potansiyeline sahiptir. Pakistan'daki gençlerin artan oranı, ülkeye hem potansiyel bir demografik avantaj hem de yeterli hizmet ve istihdam sağlama konusunda bir zorluk sağlıyor. [348] Nüfusun% 21,04'ü günde 1,25 ABD doları olan uluslararası yoksulluk sınırının altında yaşıyor. 15 yaş ve üstü nüfus arasında işsizlik oranı% 5,5'tir. [349] Pakistan'ın tahminen 40 milyon orta sınıf vatandaşı var ve 2050'ye kadar 100 milyona çıkması bekleniyor. [350] Dünya Bankası tarafından yayınlanan bir 2015 raporu , satın alma gücüne göre Pakistan ekonomisini dünyadaki 24. en büyük [351] olarak sıraladı ve 41'inci en büyük [352]Mutlak terimlerle. Bölgesel GSYİH'nın yaklaşık% 15,0'ını temsil eden Güney Asya'nın ikinci en büyük ekonomisidir . [353] [354]

Mali yılGSYİH büyümesi [355]Enflasyon oranı [356]
2013–14Increase% 4.0510% 8.6
2014–15Increase% 4.0610% 4,5
2015–16Increase% 4,5610% 2,9
2016–17Increase% 5,3710% 4,2
2017–18Increase% 5,7910% 3,8

Pakistan'ın başlangıcından bu yana ekonomik büyümesi çeşitlidir. Demokratik geçiş dönemlerinde yavaştı, ancak üç sıkıyönetim dönemi boyunca sağlamdı , ancak sürdürülebilir ve adil büyümenin temeli oluşturulmamıştı. [116] 2000'lerin başından ortasına kadar hızlı ekonomik reformlar dönemiydi ; Hükümet, kalkınma harcamalarını artırarak yoksulluk düzeylerini% 10 düşürdü ve GSYİH'yı% 3 artırdı. [182] [357] Ekonomi 2007'den sonra yeniden soğudu. [182] Enflasyon 2008'de% 25,0'a ulaştı [358] ve Pakistan, olası bir iflastan kaçınmak için Uluslararası Para Fonu tarafından desteklenen bir maliye politikasına güvenmek zorunda kaldı . [359][360] Bir yıl sonra, Asya Kalkınma Bankası Pakistan'daki ekonomik krizin hafiflediğini bildirdi. [361] 2010-11 mali yılı için enflasyon oranı% 14.1 idi. [362] 2013 yılından bu yana, Uluslararası Para Fonu programınınbir parçası olarakPakistan'ın ekonomik büyümesi hızlandı. 2014 yılında Goldman Sachs Pakistan ekonomisi 2050 yılında dünyada 18. büyük ekonomisi haline gelecek 35 yılda 15 kat büyüme öngörmüş [363] , onun 2016 kitabında Yükselişi ve Milletler Güz , Ruchir SharmaPakistan ekonomisini 'kalkış' aşamasında olarak adlandırdı ve 2020'ye kadar gelecek görünümü 'Çok İyi' olarak adlandırıldı. Sharma, Pakistan'ı önümüzdeki beş yıl içinde düşük gelirli bir ülkeden orta gelirli bir ülkeye dönüştürmenin mümkün olduğunu belirtti. [364]

Dünya GSYİH payı (PPP) [365]
YılPaylaş
1980% 0,54
1990% 0.72
2000% 0.74
2010% 0.79
2017% 0.83

Pakistan, en büyük doğal emtia üreticilerinden biridir ve işgücü piyasası dünyanın en büyük 10'uncu pazarıdır . 7 milyonluk güçlü Pakistan diasporası , 2015–16'da ekonomiye 19,9 milyar ABD doları katkıda bulundu. [366] [367] Pakistan'a para gönderen başlıca ülkeler şunlardır: BAE ; Birleşik Devletler; Suudi Arabistan; Körfez ülkeleri (Bahreyn, Kuveyt, Katar ve Umman); Avustralya; Kanada; Japonya; Birleşik Krallık; Norveç; ve İsviçre. [368] [369] göre Dünya Ticaret Örgütü , genel dünya ihracatının Pakistan'ın payı azalan olduğu; 2007'de sadece% 0.13 katkıda bulundu. [370]

Tarım ve birincil sektör

Yüzey madencilik olarak Sindh . Pakistan, Forbes tarafından 'Kömür Suudi Arabistan'ı' olarak adlandırılmıştır . [371]

Pakistan ekonomisinin yapısı, ağırlıklı olarak tarımdan güçlü bir hizmet tabanına dönüşmüştür . 2015 itibariyle tarım , GSYİH'nın yalnızca% 20,9'unu oluşturuyor. [372] Öyle olsa bile, Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü'ne göre Pakistan, 2005 yılında 21.591.400 metrik ton, tüm Afrika'dan (20.304.585 metrik ton) ve neredeyse tüm Güney Amerika'dan (24.557.784 metrik ton) fazla buğday üretti. . [373] Nüfusun çoğunluğu, doğrudan veya dolaylı olarak bu sektöre bağımlıdır. İstihdam edilen işgücünün% 43,5'ini oluşturur ve en büyük döviz kazancı kaynağıdır. [372] [374]

Ülkenin imal edilen ihracatının büyük bir kısmı, tarım sektörünün bir parçası olan pamuk ve deri gibi hammaddelere bağımlıdır, ancak tarım ürünlerindeki arz kıtlığı ve pazar aksaklıkları enflasyonist baskıları artırmaktadır. Ülke aynı zamanda, 1950'lerin başında 1,7 milyon balyalık mütevazı bir başlangıçtan itibaren 14 milyon balya pamuk üretimiyle en büyük beşinci pamuk üreticisidir; şeker kamışı içinde kendi kendine yeterlidir; ve dünyadaki en büyük dördüncü süt üreticisidir. Toprak ve su kaynakları orantılı olarak artmadı, ancak artışlar esas olarak işgücü ve tarımsal üretkenlikteki kazanımlar nedeniyle gerçekleşti. Bitkisel üretimdeki büyük atılım, Yeşil Devrim nedeniyle 1960'ların sonlarında ve 1970'lerde gerçekleşti.buğday ve pirincin arazi ve verim artışlarına önemli katkı sağlamıştır. Özel tüp kuyular, traktör yetiştiriciliği ile artırılan kırpma yoğunluğunda yüzde 50'lik bir artışa yol açtı. Tüp kuyular mahsul verimini yüzde 50 artırırken, buğday ve pirincin Yüksek Verimli Çeşitleri (HYV'ler) yüzde 50-60 daha yüksek verime yol açtı. [375] Et endüstrisi, toplam GSYİH'nın yüzde 1,4'ünü oluşturuyor. [376]

Sanayi

Lahor'daki televizyon montaj fabrikası . Pakistan'ın sanayi sektörü GSYİH'nın yaklaşık% 20,3'ünü oluşturuyor ve küçük ve orta ölçekli işletmelerin hakimiyeti altında . [377]

Gayri safi yurtiçi hasılanın (GSYİH)% 20,3'ünü ve toplam istihdamın% 13'ünü oluşturan sanayi, ekonominin üçüncü büyük sektörüdür. GSYİH'nın% 12,2'sine sahip olan büyük ölçekli imalat (LSM), sektörel payın% 66'sına tekabül eden genel sektöre hakimdir ve bunu, toplam GSYİH'nın% 4,9'unu oluşturan küçük ölçekli imalat izlemektedir. Pakistan'ın çimento endüstrisi de esas olarak Afganistan'dan ve yerel emlak sektöründen gelen talep nedeniyle hızla büyüyor . Pakistan 2013 yılında 7.708.557 mt çimento ihraç etti . [378] Pakistan, 44.768.250 mt çimento ve 42.636.428 mt klinker kurulu kapasiteye sahiptir. 2012 ve 2013 yıllarında Pakistan'daki çimento sektörü ekonominin en karlı sektörü haline geldi. [379]

Tekstil endüstrisi Pakistan imalat sektöründe önemli bir konuma sahiptir. Asya'da Pakistan, GSYİH'ye% 9,5 oranında katkıda bulunan ve yaklaşık 15 milyon kişiye istihdam sağlayan (işgücündeki 49 milyon kişinin yaklaşık% 30'u) tekstil ürünleri ihracatının en büyük sekizinci ülkesidir. Pakistan, Çin ve Hindistan'dan sonra Asya'daki en büyük üçüncü eğirme kapasitesine sahip dördüncü büyük pamuk üreticisidir ve küresel eğirme kapasitesine% 5 katkıda bulunmaktadır. [380]Çin, son mali yılda 1.527 milyar dolarlık tekstil ithalatı ile Pakistan tekstilinin en büyük ikinci alıcısıdır. Çoğunlukla katma değerli tekstillerin ithal edildiği ABD'nin aksine Çin, Pakistan'dan sadece pamuk ipliği ve pamuklu kumaş satın alıyor. 2012 yılında Pakistan tekstil ürünleri, İngiltere'nin tüm tekstil ithalatının% 3,3'ünü veya 1,07 milyar ABD $ 'nı, toplam Çin tekstil ithalatının% 12,4'ünü veya 4,61 milyar $' ını, tüm ABD tekstil ithalatının% 3,0'unu (2,980 milyon $), toplam Alman tekstil ithalatının% 1,6'sını oluşturuyordu. (880 milyon $) ve toplam Hint tekstil ithalatının% 0.7'si (888 milyon $). [381]

Hizmetler

Birkaç inşaat gökdelenleri ile Karaçi'nin yükselen silüeti .

Hizmetler sektörü GSYİH içinde% 58,8 paya sahiptir [372] ve ekonomik büyümenin ana itici gücü olarak ortaya çıkmıştır. [382] Pakistan toplumu, diğer gelişmekte olan ülkeler gibi tüketim odaklı bir toplumdur ve tüketme eğilimi yüksek marjinaldir. Hizmetler sektörünün büyüme hızı, tarım ve sanayi sektörünün büyüme hızının üzerindedir. Hizmetler sektörü, 2014 yılında GSYİH'nın yüzde 54'ünü ve toplam istihdamın üçte birinden biraz fazlasını oluşturuyor. Hizmetler sektörünün ekonominin diğer sektörleriyle güçlü bağları vardır; tarım sektörüne ve imalat sektörüne temel girdileri sağlar. [383] Pakistan'ın BT sektörü, Pakistan'ın en hızlı büyüyen sektörlerinden biri olarak kabul ediliyor. Dünya Ekonomik ForumuÜlkedeki Bilgi ve İletişim Teknolojisinin gelişimini değerlendiren Pakistan, 'Ağa Bağlı Hazırlık Endeksi 2016'da 139 ülke arasında 110. sırada yer aldı. [384]

Mayıs 2020 itibariyle , Pakistan yaklaşık 82 milyon internet kullanıcısına sahip ve bu da onu dünyadaki en büyük 9. İnternet kullanıcısı popülasyonu yapıyor . [385] [386] Mevcut büyüme oranı ve istihdam eğilimi, Pakistan'ın Bilgi İletişim Teknolojisi (BİT) endüstrisinin 2020 yılına kadar 10 milyar doları aşacağını gösteriyor. [387] Sektörde 12.000 çalışan ve ilk beş serbest çalışan ülke arasında yer alıyor. [388] [389]Ülke ayrıca, ihracatlarının payı 2005-06'da 8,2pc'den 2012-13'te 12,6pc'ye yükseldiğinden, telekom, bilgisayar ve bilgi hizmetlerindeki ihracat performansını da artırdı. Bu büyüme, hizmet ihracatındaki payı aynı dönemde sırasıyla 3 adet ve 7.7 adet olan Çin'inkinden çok daha iyi. [390]

Turizm

Göl Saiful Muluk , kuzey ucunda yer Kağan Vadisi kasabası yakınlarındaki NARAN içinde Saiful Muluk Milli Parkı .
Badshahi Camii tarafından yaptırılan Mughals Bu bir olarak listelenir 1671 yılında Dünya Miras .

Pakistan, farklı kültürleri, insanları ve manzaralarıyla 2018 yılında yaklaşık 6,6 milyon yabancı turist çekti, [391] bu, popüler Hippi izi nedeniyle ülkenin eşi görülmemiş sayıda yabancı turist aldığı 1970'lerden bu yana önemli bir düşüşü temsil ediyordu . İz, 1960'larda ve 1970'lerde Türkiye ve İran üzerinden kara yoluyla Pakistan üzerinden Hindistan'a seyahat eden binlerce Avrupalı ​​ve Amerikalıyı cezbetti. [392] Bu turistler için tercih edilen ana destinasyonlar Hayber Geçidi , Peşaver , Karaçi , Lahor , Swat ve Ravalpindi idi . [393]İzi takip eden rakamlar İran Devrimi ve Sovyet-Afgan Savaşı'ndan sonra azaldı . [394]

Pakistan'ın turistik mekanları güneydeki mangrovlardan kuzeydoğudaki Himalaya tepe istasyonlarına kadar uzanmaktadır . Ülkenin turistik yerleri, Takht-i-Bahi ve Taxila'daki Budist kalıntılarından Mohenjo-daro ve Harappa gibi İndus Vadisi Uygarlığı'nın 5.000 yıllık şehirlerine kadar uzanmaktadır . [395] Pakistan, 7.000 metrenin (23.000 fit) üzerinde birkaç dağ zirvesine ev sahipliği yapmaktadır . [396] Pakistan'ın kuzey kesiminde birçok eski kale, antik mimari örnekleri ve küçük İslam öncesi dönemlere ev sahipliği yapan Hunza ve Chitral vadileri vardır.Kalasha topluluğu Büyük İskender'in soyundan geldiğini iddia ediyor. [397] Pakistan'ın kültür başkenti Lahor, Badshahi Mescidi , Shalimar Bahçeleri , Jahangir Türbesi ve Lahor Kalesi gibi birçok Babür mimarisi örneği içermektedir .

Ekim 2006'da, 2005 Keşmir depreminden sadece bir yıl sonra , The Guardian ülkenin turizm endüstrisine yardımcı olmak için "Pakistan'daki en iyi beş turistik yer" olarak tanımladığı yeri yayınladı. [398] Beş bölge Taxila , Lahore , Karakoram Otoyolu , Karimabad ve Saiful Muluk Gölü'nü içeriyordu . Pakistan'ın eşsiz kültürel mirasını tanıtmak için hükümet yıl boyunca çeşitli festivaller düzenlemektedir. [399] 2015 yılında Dünya Ekonomik Forumu'nun Seyahat ve Turizm Rekabet Edebilirliği Raporu, Pakistan'ı 141 ülke arasında 125 olarak sıraladı. [400]

Altyapı

Pakistan, 2016'daki IWF ve Dünya Bankası yıllık toplantıları sırasında Güney Asya'da altyapı geliştirme açısından en iyi ülke olarak kabul edildi . [401]

Nükleer güç ve enerji

Dünyanın en büyük toprak dolgu barajı olan Tarbela Barajı , 1968 yılında inşa edilmiştir.

2016 yılı sonunda, nükleer enerji dört lisanslı ticari nükleer santral tarafından sağlanıyordu . [402] Pakistan Atom Enerjisi Komisyonu ise (PAEC), bu santrallerin sorumludur Pakistan Nükleer Düzenleme Kurumu nükleer enerjinin güvenli kullanımını düzenler. [403] üretilen elektrik ticari nükleer güç santralleri ile 64.2% kıyasla, Pakistan elektrik enerjisi yaklaşık% 5.8'inin , fosil yakıt ( ham petrol ve doğal gaz), 29.9% hidroelektrik güç ve 0.1% kömür . [404][405] [406] Pakistan, Nükleer Silahların Yayılmasını Önleme Antlaşması'na taraf olmayandört nükleer silahlı devletten biridir ( Hindistan , İsrail ve Kuzey Kore ile birlikte ), ancak Enternasyonal'in iyi durumda bir üyesidir. Atom Enerjisi Kurumu . [407] [408] [409]

Candu tipi bir nükleer reaktör olan KANUPP-I , ülkenin ilk ticari nükleer enerji santrali olan Kanada tarafından 1971'de sağlandı . Çin-Pakistan nükleer işbirliği 1980'lerin başında başladı. 1986'da Çin-Pakistan nükleer işbirliği anlaşmasından sonra [410] Çin, Pakistan'a ülkenin enerji ve endüstriyel büyümesi için CHASNUPP-I adlı bir nükleer reaktör sağladı . 2005 yılında her iki ülke ortak bir enerji güvenliği planı üzerinde çalışmayı teklif ederek üretim kapasitesinin 2030 yılına kadar 160.000 MWe'nin üzerine çıkması çağrısında bulundu  . Pakistan hükümeti, Nükleer Enerji Vizyonu 2050 kapsamında, nükleer enerji üretim kapasitesini 40.000'e çıkarmayı planlıyor. MWe , [411] 2030'a kadar 8,900  MWe . [412] [413]

Pakistan , Ekim 2016 ayı için 1.135 megavat yenilenebilir enerji üretti . Pakistan, 2019'un başına kadar 3.000 megavat yenilenebilir enerji üretmeyi bekliyor. [414]

Haziran 2008'de nükleer ticari kompleks yükleme ve işler hale getirmeye zemin çalışmaları ile genişletildi Chashma-III ve Chashma-IV reaktörleri Chashma , Pencap Eyaleti 325-340 MWe ile, her ve maliyet 129000000000; hangi 80 milyar uluslararası kaynaklardan başta Çin'den geldi. Çin'in projeye yardımı için bir başka anlaşma Ekim 2008'de imzalandı ve kısa bir süre önce gelen ABD-Hindistan anlaşmasına karşı bir karşıtı olarak öne çıktı. O zamanlar kote edilen maliyet 1,7 milyar ABD dolarıydı ve dış kredi bileşeni 1,07 milyar ABD dolarıydı. 2013 yılında Pakistan ikinci bir ticariNükleer kompleksi içinde Karaçi içinde benzer ek reaktörleri gibi planlarla Chashma . [415] elektrik enerjisi çeşitli tarafından üretilen enerji şirketlerinin ve eşit tarafından dağıtılan Ulusal Elektrik Düzenleme Kurumu arasında (NEPRA) dört ilde . Bununla birlikte, Karaçi merkezli K-Electric ve Su ve Güç Geliştirme Kurumu (WAPDA), ülke çapında gelir elde etmenin yanı sıra Pakistan'da kullanılan elektrik enerjisinin çoğunu üretiyor. [416] 2014 itibariyle , Pakistan'da birelektrik üretim kapasitesi ~ 22.797 MWt . [404]

Ulaşım

Ulaştırma endüstrisi ülkenin GSYİH'nın ~ 10.5% 'ini. [417]

Otoyollar

Otoyol, Salt Range dağlarından geçer

Pakistan Otoyolları, Pakistan Ulusal Otoyol Otoritesi tarafından federal olarak sahip olunan, bakımı yapılan ve işletilen Pakistan'daki çok şeritli, yüksek hızlı, kontrollü erişim otoyollarından oluşan bir ağdır . 20 Şubat 2020 itibariyle, 1882 km otoyol faaliyete geçerken, ilave bir 1854 km inşaat halindedir veya planlanmaktadır. Pakistan'daki tüm otoyollar 'M' harfi ("Otoyol" için) ile önceden sabitlenmiştir ve ardından belirli otoyolun benzersiz sayısal tanımı (ortada bir tire ile), örneğin "M-1" gelir. [418]

Pakistan otoyolları, Pakistan'ın üç Arap Denizi limanını ( Karaçi Limanı , Port Bin Qasim ve Gwadar Limanı ) ulusal otoyolları ve otoyolları aracılığıyla ülkenin geri kalanına bağlamayı amaçlayan Pakistan'ın "Ulusal Ticaret Koridoru Projesi" nin [419] önemli bir parçasıdır. ağ ve Afganistan , Orta Asya ve Çin ile daha kuzeyde . Proje 1990 yılında planlandı. Çin Pakistan Ekonomik Koridoru projesi, Gwadar Limanı ile Kaşgar'ı ( Çin ) Pakistan otoyollarını ve ulusal otoyolları kullanarak birbirine bağlamayı amaçlıyor.ve otoyollar .

Karayolları

Karayolları, Pakistan'ın ulaşım sisteminin bel kemiğini oluşturur; 263.942 kilometrelik (164.006 mil) toplam yol uzunluğu yolcuların% 92'sini ve iç yük trafiğinin% 96'sını oluşturmaktadır. [372] Karayolu taşımacılığı hizmetleri büyük ölçüde özel sektörün elinde . Ulusal Otoyol Kurumu , ulusal karayolları ve otoyollar bakım sorumludur. Karayolu ve otoyol sistemi esas olarak güney limanlarını kalabalık Pencap ve Hayber-Pakhtunkhwa illerine bağlayan kuzey-güney bağlantılarına bağlıdır . Bu ağ, toplam yol uzunluğunun yalnızca% 4,6'sını oluştursa da [372] , ülke trafiğinin% 85'ini taşır. [420] [421]

Demiryolları

Karaçi Cantonment tren istasyonu

Pakistan Demiryolları , altında Demiryolları Bakanlığı (MOR), demiryolu sistemini işletmektedir. 1947 yılından itibaren 1970'lere kadar tren sistemi ülke çapında inşaatlar kadar ulaşım birincil aracıydı ulusal karayolları ve ekonomik patlama ait otomotiv sektöründe . 1990'lardan itibaren demiryolundan otoyollara trafikte belirgin bir kayma oldu; Ülkede araçların kullanılmaya başlanmasının ardından yollara bağımlılık arttı . Şimdi demiryolunun iç trafikteki payı yolcular için% 8'in ve yük trafiği için% 4'ün altında. [372]Kişisel ulaşıma otomobil hakim olmaya başladığında, toplam demiryolu hattı 1990-91'de 8.775 kilometreden (5.453 mil) 2011'de 7.791 kilometreye (4.841 mil) düştü. [420] [422] Pakistan, demiryolu hizmetini kullanarak Çin, İran ve Türkiye ile dış ticareti artırmak . [423] [424]

Havaalanları

İslamabad Uluslararası Havalimanı , yılda 18 milyon yolcu taşıma kapasitesine sahiptir.


Pakistan'da hem askeri hem de çoğunlukla kamuya ait sivil havalimanları da dahil olmak üzere tahmini 139 havaalanı ve havaalanı bulunmaktadır . Cinnah Uluslararası Havaalanı Pakistan'a giden ana uluslararası kapı olmasına rağmen , Lahor , İslamabad , Peşaver , Quetta , Faisalabad , Sialkot ve Multan'daki uluslararası havalimanları da önemli miktarda trafiği idare ediyor.

Sivil havacılık endüstrisi ile karıştırılır kamu ve özel edildi sektörler, kuralsız iken 1993 yılında devlete ait Pakistan Uluslararası Havayolları (PIA) 73 iç hat yolcu ve% tüm yerli yük hakkında taşıyan önemli ve baskın hava taşıyıcısıdır, airBlue ve Air Indus gibi özel havayolları da benzer hizmetleri düşük maliyetle sunmaktadır .

Limanlar

Karaçi Limanı biridir Güney Asya 'nın en büyük ve en işlek derin su limanlar ülkenin kargo% 60 yaklaşık (yılda 25 milyon ton) işleme.

Başlıca limanlar Karaçi , Sind'de ( Karaçi limanı , Qasim Limanı ). [420] [422] bazı liman operasyonları taşındı 1990'lardan bu yana Belucistan inşaatı ile Gwadar Limanı , Pasni Limanı ve GADANI Limanı . [420] [422] Gwadar Limanı , dünyanın en derin deniz limanıdır . [425] göre WEF Küresel Rekabetçilik Raporu, Pakistan'ın liman altyapısının kalitesi değerlendirmesi 2007 ve 2016 arasında 4,1 3.7 yükselmiştir [426]

Metro

Metro Tren
Orange Line Metro Treni , Lahor
Arasında Parça İslamabad-Ravalpindi Metrobüs bitişik istasyonu ile
  • Turuncu Hat Metro Tren otomatik olduğu hızlı transit sistem Lahor . [427] [428] Orange hat, Lahor Metrosu için önerilen üç demiryolu hattından ilkidir . Hat, 25,4 km (15,8 mil) yükseltilmiş ve 1,72 km (1,1 mil) yeraltında 27,1 km (16,8 mil) uzunluğunda ve 251,06 milyar Rupi (1,6 milyar dolar) maliyete sahip. [429] Hat 26 metro istasyonundan oluşuyor ve günde 250.000'den fazla yolcu taşımak üzere tasarlandı. Hat, 25 Ekim 2020'de faaliyete geçti. [430]
Metro Otobüs ve Metrobüsler
  • Lahor Metrobüs bir olan otobüs hızlı transit kentinde hizmet işletim Lahor . [431] Metrobüs ağının ilk etabı Şubat 2013'te açıldı. Pakistan'daki ilk Metrobüs sistemiydi.
  • Rawalpindi-İslamabad Metrobüs , İslamabad Rawalpindi metropol bölgesinde çalışan 22,5 km (14,0 mil) otobüs hızlı transit sistemidir . Metrobüs şebekenin ilk aşaması 4 Haziran 2015 tarihinde açıldı ve aralarında 22 kilometre uzanıyor edildi Pak Sekreterliği de, İslamabad ve Saddar içinde Rawalpindi . Sistem, e-bilet ve Akıllı Ulaşım Sistemi kullanır ve Punjab Toplu Taşıma Otoritesi tarafından yönetilir .
  • Multan Metrobüs bir olan otobüs hızlı transit içinde (BRT) sistemi Multan . [432] Hattın yapımına Mayıs 2015'te başlanırken, operasyonlar 24 Ocak 2017'de başladı. [433]
  • Peshawar Bus Rapid Transit (Peshawar BRT), Khyber Pakhtunkhwa eyaletinin başkenti Peshawar'da bulunan bir otobüs hızlı transit sistemidir . İnşaatına Ekim 2017'de başlanan ve 13 Ağustos 2020'de açılışı yapılan projenin Pakistan'daki dördüncü metrobüs sistemidir.
  • Yeşil Hat Metrobüsü , Karaçi'de yapımı devam eden Karaçi Metrobüsünün ilk etabıdır . Pakistan Hükümeti , projenin çoğunluğu finanse ediyor. [434] Yeşil Hat inşaatı 26 Şubat 2016'da başladı. [435]
  • Faisalabad tren servisi ve Faisalabad Metrobüs kentinde önerilen hızlı transit projelerdir Faisalabad . Bu projeler, Çin-Pakistan Ekonomik Koridoru'nun mega projesinin bir parçasıdır . [436] [437]
Diğer Sistemler
  • Karaçi Dairesel Demiryolu , Karaçi metropol bölgesine hizmet veren Karaçi'de kısmen aktif bir bölgesel toplu taşıma sistemidir . KCR, 1969 ve 1999 yılları arasında tam olarak faaliyete geçmişti. 2001'den beri, demiryolunun restorasyonu ve sistemin yeniden başlatılması talep ediliyordu. [438] [439] Kasım 2020'de KCR, operasyonları kısmen yeniden canlandırdı. [440]
  • Bir tramvay hizmeti hizmeti de 1884 yılında başlanan Karaçi ancak çeşitli faktörler nedeniyle 1975 yılında kapatıldı. [441] [442] Sindh Hükümeti Avusturyalı uzmanlar ile işbirliği, şehirde tramvay hizmetleri yeniden planlamaktadır. [443]
  • Ekim 2019'da, Lahor'da tramvay hizmetinin inşası için bir proje de Punjab Hükümeti tarafından imzalandı . Bu proje, Pencap nakliye departmanı ile birlikte Avrupalı ​​ve Çinli şirketlerin ortak girişiminde kamu-özel ortaklığı altında başlatılacak. [444]
  • Pakistan Hükümeti bir başlanılması planlanmaktadır monoray federal başkenti sistemi İslamabad . [ alıntı gerekli ]

Üst geçitler ve alt geçitler

Nagan Chowrangi Üst Geçidi, Karaçi

Birçok üst geçit ve alt geçit, trafik akışını düzenlemek için ülkenin büyük kentsel bölgelerinde yer almaktadır. En fazla üst geçit ve alt geçit Karaçi'de , ardından Lahor'da bulunuyor . [445] Trafik akışının düzenlenmesi için üst geçitler ve alt geçitler bulunan diğer şehirler arasında İslamabad-Rawalpindi , Faysalabad , Gujranwala , Multan , Peshawar , Hyderabad , Quetta , Sargodha , Bahawalpur , Sukkur , Larkana , Rahim Yar Khan veSahiwal vb. [446] [447] [448] [449]

Pekin Alt Geçidi, Lahor , yaklaşık 1,3 km (0,81 mil) uzunluğuyla Pakistan'ın en uzun alt geçididir. [450] Müslüman Kasabası Üst Geçidi , Lahor , yaklaşık 2,6 km (1,6 mil) uzunluğuyla ülkenin en uzun üst geçitidir. [451]

Bilim ve Teknoloji

Abdus Salam , elektrozayıf etkileşime yaptığı katkılardan dolayı 1979 Nobel Fizik Ödülü'nü kazandı . Bilimde Nobel ödülü kazanan ilk Müslüman oldu.
Atta-ur-Rahman 1999'da kimyaya öncü katkılarından dolayı UNESCO Bilim Ödülü'nü kazanan ilk Müslüman oldu.
Mahbub ul Haq , çalışmaları İnsani Gelişme Endeksine yol açan Pakistanlı bir oyun teorisyeniydi . Uluslararası kalkınma alanında derin bir etkisi oldu .

Gelişmeler bilim ve teknoloji Pakistan'ın altyapısının önemli bir rol oynamış ve dünyanın geri kalanına bağlantı ülkeyi yardımcı olmuştur. [452] Her yıl dünyanın her yerinden bilim adamları Pakistan Bilimler Akademisi ve Pakistan Hükümeti tarafından Uluslararası Nathiagali Fizik Yaz Koleji'ne katılmaya davet edilmektedir . [453] Pakistan, 2005 Uluslararası Fizik Yılı için "Gelişmekte Olan Ülkelerde Fizik" konulu uluslararası bir seminere ev sahipliği yaptı. [454] Pakistanlı teorik fizikçi Abdus Salam , elektrozayıf etkileşim üzerine yaptığı çalışmalardan dolayı Fizikte Nobel Ödülü kazandı .[455] Pakistanlı bilim adamları tarafından hem yerel hem de uluslararası düzeyde matematik , biyoloji , ekonomi, bilgisayar bilimi ve genetiğin ilerlemesinde etkili yayınlar ve eleştirel bilimsel çalışmalarüretildi. [456]

In kimya , Salimuzzaman Siddiqui terapötik bileşenlerini getirmek için ilk Pakistanlı bilim adamıydı neem doğal ürünler kimyacıların dikkatini ağaca. [457] [458] [459] Pakistanlı beyin cerrahı Ayub Ommaya , beyin tümörleri ve diğer beyin rahatsızlıklarının tedavisi için bir sistem olan Ommaya rezervuarını icat etti . [460] Bilimsel araştırma ve geliştirme, Pakistan üniversitelerinde , hükümet destekli ulusal laboratuvarlarda, bilim parklarında ve endüstride çok önemli bir rol oynamaktadır . [461] Abdul Qadeer Khan, Pakistan'ın entegre atom bombası projesi için HEU tabanlı gaz santrifüj uranyum zenginleştirme programının kurucusu olarak kabul ediliyor . [462] Kahuta Araştırma Laboratuvarlarını (KRL) 1976'da kurdu ve kurdu . 2001'de emekli olana kadar hem kıdemli bilim insanı hem de Genel Direktör olarak görev yaptı ve diğer bilim projelerinde erken ve hayati bir figürdü . Pakistan'ın atom bombası projesine katılmanın yanı sıra, moleküler morfoloji , fiziksel martensit ve yoğunlaştırılmış vemalzeme fiziği . [463] [464]

Pakistan, 2010 yılında yayınlanan bilimsel makaleler açısından dünyada 43. sırada yer aldı. [465] Güçlü bir bilim topluluğu olan Pakistan Bilimler Akademisi , hükümet için bilim politikaları ile ilgili tavsiyelerin formüle edilmesinde etkili ve hayati bir rol oynamaktadır. [466]

1960'lar, SUPARCO liderliğindeki ve yerli roketçilik , elektronik ve aeronomide gelişmeler sağlayan aktif bir uzay programının ortaya çıkışına tanık oldu . [467] uzay programı birkaç dikkate değer kahramanlık ve başarılar kaydedilmiştir. İlk roketinin uzaya başarıyla fırlatılması, Pakistan'ı böyle bir görevi başaran ilk Güney Asya ülkesi yaptı. [467] 1990 yılında ülkenin ilk uzay uydusunu başarıyla üreten ve fırlatan Pakistan, ilk Müslüman ülke ve uzaya bir uydu yerleştiren ikinci Güney Asya ülkesi oldu. [468] [469]

Pakistan, 2006'da yılda yaklaşık 2.000 makaleden 2015'te 9.000'den fazla makaleye yükselen son on yılda bilimsel üretkenliğinde dört kat artışa tanık oldu. Pakistan'ın alıntılanan makalesini BRIC ülkelerinin toplamından daha yüksek hale getirdi.

- Thomson Reuters'ın Wall 2016'daki Bir Başka BRIC raporu [470]

Bir sonrasında itibariyle Hindistan ile 1971 savaşı , gizli kazasında programı geliştirdi atom silahları kısmen korku ve herhangi önlenmesi için motive yabancı müdahaleyi ushering ederken, atom çağının içinde soğuk savaş sonrası dönemin . [221] Hindistan'la rekabet ve gerilimler sonunda Pakistan'ın 1998'de yeraltı nükleer testleri yapma kararına yol açtı ve böylece nükleer silahları başarıyla geliştiren dünyadaki yedinci ülke oldu . [471]

Pakistan, Antarktika'da aktif araştırma varlığını sürdüren ilk ve tek Müslüman ülkedir . [472] [473] [474] [475] [476] Pakistan 1991'den beri kıtada iki yaz araştırma istasyonu ve bir hava gözlemevi sürdürdü ve Antarktika'da başka bir tam teşekküllü kalıcı üs açmayı planlıyor. [477]

Bilgisayarların enerji tüketimi ve kullanımı, PC'lerin piyasaya sürüldüğü 1990'lardan bu yana artmıştır ; Pakistan'ın yaklaşık 82 milyon İnternet kullanıcısı var ve 2020 itibariyle İnternet penetrasyonunda yüksek bir büyüme oranı kaydeden ilk ülkelerden biri olarak sıralanıyor . [385] Kilit yayınlar Pakistan tarafından üretildi ve yerel yazılım geliştirme hatırı sayılır uluslararası övgü kazandı. [478]

Mayıs 2020 itibariyle, Pakistan yaklaşık 82 milyon internet kullanıcısına sahip ve bu da onu dünyadaki en büyük 9. İnternet kullanıcısı popülasyonu yapıyor . [385] [386] Pakistan, 2000'lerden beri süper hesaplamada önemli miktarda ilerleme kaydetti ve çeşitli kurumlar paralel hesaplamada araştırma fırsatları sunuyor . Pakistan hükümeti bildirildi harcadığı üzerinde 4,6 milyar bilgi teknolojisi üzerinde durularak, projeler e-devlet , insan kaynakları ve altyapı geliştirme. [479]

Eğitim

Pakistan anayasası sağlamak için devlet gerektirir serbest İlk ve orta öğrenimini. [480] [481]

Sargodha Üniversitesi Merkez Kütüphanesi

Zamanında kurulması devlet olarak Pakistan, ülke, tek üniversite vardı Pencap Üniversitesi içinde Lahor . [482] Çok yakında Pakistan hükümeti , Sindh Üniversitesi (1949), Peşaver Üniversitesi (1950), Karaçi Üniversitesi (1953) ve Belucistan Üniversitesi (1970) dahil olmak üzere dört ilin her birinde devlet üniversiteleri kurdu . Pakistan hem büyük bir ağa sahiptir kamu ve özel arasındaki işbirliğini içeren üniversiteler, üniversiteler araştırma sağlamayı amaçlayan veYeni okulların çoğunda düşük öğretim kalitesi konusunda endişeler olmasına rağmen, ülkedeki yüksek öğrenim fırsatları. [483] Pakistan'da 3.193 teknik ve mesleki kurum olduğu tahmin edilmektedir , [484] ayrıca ücretsiz İslami eğitim veren ve esas olarak toplumun daha yoksul kesimlerinden gelen öğrencilere ücretsiz yemek ve barınma imkanı sunan medreseler de bulunmaktadır . [485] Güçlü kamu baskısı ve aşırı popüler eleştiri müfritlerin arasında 'kullanımına medreseye alımına ilişkin, Pakistan hükümeti tekrarlanan çabalar sarf etmiştir düzenleyen ve monitör eğitim kalitesinimedrese s. [486] [487]

Pakistan'da okur yazarlık oranı 1951–2018

Pakistan'da eğitim altı ana seviyeye ayrılmıştır: kreş (hazırlık sınıfları); birincil (birden beşe kadar olan sınıflar); orta (altıncı sınıftan sekizinci sınıfa kadar); matrikülasyon ( ikincil sertifikaya götüren dokuz ve onuncu sınıflar ); orta ( daha yüksek bir ikincil sertifikaya götüren on bir ve on ikinci sınıflar ); ve yüksek lisans ve lisansüstü derecelere götüren üniversite programları. [484] Bir müfredat setine dayanan ve Cambridge Uluslararası Sınavları tarafından yönetilen paralel bir orta öğretim sistemi oluşturan bir özel okullar ağı vardır.Birleşik Krallık. Bazı öğrenciler British Council tarafından yürütülen O-level ve A level sınavlarına girmeyi seçerler . [488] International Schools Consultancy'ye göre Pakistan'ın 439 uluslararası okulu var. [489]

Malala Yousafzai, 2014 yılında Dünya Kadınları festivalinde.

2007 yılında atılan girişimler neticesinde ülke genelindeki tüm okullarda İngilizce eğitim zorunlu hale getirilmiştir. [490] [491] 2012 yılında, kadın eğitimi kampanyası yürüten Malala Yousafzai , aktivizmine misilleme olarak Taliban silahlı bir adam tarafından vuruldu . [492] Yousafzai , eğitimle ilgili küresel savunuculuğuyla şimdiye kadarki en genç Nobel ödülü oldu. [493] 2013'te yürürlüğe giren ek reformlar, Sindh'deki tüm eğitim kurumlarının, Çin'in bir süper güç olarak artan rolünü ve Pakistan'daki artan etkisini yansıtan Çince dil kursları vermeye başlamasını gerektirdi . [494] Nüfusun okuryazarlık oranı 2018 yılı itibarıyla% 62,3'tür. [495] Erkek okur yazar oranı% 72,5, kadın okuryazarlık oranı ise% 51,8'dir. [495] Okuryazarlık oranları bölgeye ve özellikle cinsiyete göre değişir; bir örnek olarak, aşiret alanlar kadın okur% 9.5 olduğu [496] ise free Jammu ve Keşmir % 74 okuma yazma oranına sahiptir. [497] 1995'te bilgisayar okuryazarlığının gelişiyle hükümet, okuma yazma bilmemeyi ortadan kaldırmak ve tüm çocuklara temel bir eğitim sağlamak amacıyla 1998'de ülke çapında bir girişim başlattı . [498] Çeşitli eğitim reformları sayesinde, 2015 yılına kadar Eğitim Bakanlığıilkokul çağındaki çocuklar arasında% 100 okullulaşma düzeyine ve 10 yaşın üzerindeki insanlar arasında ~% 86 okur yazarlık oranına ulaşması bekleniyor. [499] Pakistan şu anda GSYİH'sinin yüzde 2.2'sini eğitime harcıyor; [500] Sosyal ve Politika Bilimleri Enstitüsüne göre Güney Asya'daki en düşüklerden biridir. [501]

Demografik bilgiler

2017 nüfus sayımına göre Pakistan'daki nüfus yoğunluğunu gösteren harita. [502]

Pakistan, 2020 itibariyle dünyanın en kalabalık beşinci ülkesi ve dünya nüfusunun yaklaşık% 2,8'ini oluşturuyor . [503] Pakistan 2017 Sayımı geçici 207.8 milyon olduğu nüfus tahmini. [504] [505] [506] Bu rakam, Gilgit-Baltistan ve Azad Keşmir'den alınan verileri içermiyor , ki bu muhtemelen nihai rapora dahil edilecek. [507]

2017'deki nüfus, 1998'e göre% 57'lik bir artışı temsil ediyor. [504] 2016'daki yıllık büyüme oranının% 1,45 olduğu bildirildi ki bu, SAARC ülkelerinin en yükseği , ancak büyüme oranı son yıllarda düşüyor. [508] Nüfusun 2030 yılına kadar 263 milyona ulaşacağı tahmin ediliyor. [503]

Zamanında bölümü 1947 yılında, Pakistan 32,5 milyon nüfusu vardı; [369] [509] 1990 ve 2009 yılları arasında nüfus ~% 57,2 arttı . [510] 2030'a kadar Pakistan'ın dünyanın en büyük Müslüman çoğunluk ülkesi olarak Endonezya'yı geçmesi bekleniyor. [511] [512] Pakistan, 2016'da ortanca yaşı 23,4 olan "genç bir ulus" olarak sınıflandırılmıştır; [508] 2010 yılında yaklaşık 104 milyon kişi 30 yaşın altındaydı. 2016'da Pakistan'ın doğurganlık oranının komşusu Hindistan'dan (2.45) 2,68 [508] daha yüksek olduğu tahmin ediliyordu . [513] İnsanların yaklaşık% 35'i 15 yaşın altında. [369]Güney Pakistan'da ikamet edenlerin büyük çoğunluğu İndus Nehri kıyısında yaşıyor ve Karaçi güneydeki en kalabalık ticari şehir. [514] , doğu ise batı ve kuzey Pakistan , şehirler oluşturduğu bir yay içinde nüfus hayatımızın en Lahor , Faisalabad , Rawalpindi , Sargodha , İslamabad, Gujranwala , Sialkot , Gujrat , Jhelum , Sheikhupura , Nowshera , Merdan vePeşaver . [182] 1990–2008 döneminde , şehir sakinleri Pakistan nüfusunun% 36'sını oluşturuyordu ve bu da Pakistan'ı 2013 yılına kadar% 38'e yükselen Güney Asya'daki en kentleşmiş ülke yapıyordu . [182] [369] [515] Dahası, Pakistan'ın % 50'si Pakistanlılar 5.000 veya daha fazla nüfusa sahip kasabalarda yaşıyor. [516]

Sağlık harcamaları 2013 yılında GSYİH'nin ~% 2,8'i idi. 2013'te kadınlar için doğumda beklenen yaşam süresi 67 yıl ve erkekler için 65 yıldı. [515] Ayakta tedavi ziyaretlerinin yaklaşık% 80'ini özel sektör oluşturmaktadır. Nüfusun yaklaşık% 19'u ve beş yaşın altındaki çocukların% 30'u yetersiz besleniyor. [345] Beş yaşından küçüklerin ölüm oranı 2012'de 1.000 canlı doğumda 86 idi. [515]

Diller

Pakistan'ın ilk dilleri [517]
Pencap dili
% 38,78
Peştuca
% 18,24
Sindice
% 14,57
Saraiki
% 12.19
Urduca
% 7.08
Beluci
% 3.02
diğerleri
% 6,12

Pakistan'da bir dizi eyalet dili de dahil olmak üzere altmıştan fazla dil konuşulmaktadır . Urduca -the ortak dil ve sembolü Müslüman kimliğin ve ulusal birlik-ulusal dilin Pakistanlı% 75'ten fazla anladı. Ülkedeki ana iletişim aracıdır, ancak Pakistan nüfusunun yalnızca% 7'sinin birincil dilidir. [517] [518] [519] Urduca ve İngilizce , Pakistan'ın resmi dilleridir ve İngilizce esas olarak resmi iş ve devlette ve yasal sözleşmelerde kullanılır; [182] yerel çeşit Pakistan İngilizcesi olarak bilinir .Pakistan'da en yaygın olan ve Pakistan nüfusunun% 38.78'inin ilk dili olan Pencap dili [517] , çoğunlukla Pencap'ta konuşulmaktadır. Esas olarak Güney Pencap ve Hindko'da konuşulan Saraiki , Khyber Pakhtunkhwa'nın Hazara bölgesinde hakimdir . Peştuca , Khyber Pakhtunkhwa'nın taşra dilidir . Sintçe dil ise yaygın Sindh'de konuşulduğu Beluçça Belucistan egemendir. Brahui , bir Dravidyan dil, tarafından konuşulmaktadır Brahui insanlar Belucistan yaşıyor. [520] [521]Karaçi'de Gujarati konuşanlar da var . [522] Rajasthani dili olan Marwari , Sind'in bazı bölgelerinde de konuşulmaktadır. Gibi çeşitli diller Shina , Balti ve Burushaski konuşulmaktadır Gilgit-Baltistan gibi dil iken, Pahari , Gojri ve Keşmirce birçok konuşulmaktadır free Kaşmir'de .

Arapça dil resmen tarafından tanınan Pakistan anayasasına . 31. madde 2'de "Devlet, Pakistan Müslümanlarına saygı duyarak , (a) Kur'an-ı Kerim ve İslamiyat'ın öğretilmesini zorunlu kılmak , Arapça öğrenimini teşvik etmek ve kolaylaştırmak için çaba gösterecektir ..." [ 523]

Göçmenlik

Pakistan, Türkiye'den sonra dünyanın en büyük ikinci mülteci nüfusuna ev sahipliği yapıyor. [524] Tarbela Barajı yakınlarında bir Afgan mülteci kız

1947'de bölündükten sonra bile, Hintli Müslümanlar 1950'ler ve 1960'lar boyunca Pakistan'a göç etmeye devam ettiler ve bu göçmenler çoğunlukla Karaçi ve Sind eyaletinin diğer kasabalarına yerleştiler. [525] 1980'lerde ve 1990'larda komşu Afganistan'da yaşanan savaşlar da milyonlarca Afgan mülteciyi Pakistan'a zorladı . Pakistan Sayımı 1410000 kayıtlı dışlayan Afganistan'dan mülteci , [526] esas bulunur Hayber-Pakhtunkhwa ve kabile ikamet eden küçük sayılarla, Karaçi ve Quetta . Pakistan, dünyanın en büyük mülteci nüfuslarından birine ev sahipliği yapıyor .[527] Pakistan'daAfganlara ek olarak yaklaşık 2 milyon Bangladeşli ve yarım milyon başka belgesiz insan yaşıyor. Myanmar , İran, Irak ve Afrikagibi diğer bölgelerden geldikleri iddia ediliyor. [528]

Uzmanlar, hem Bengalilerin hem de Burmalıların ( Rohingya ) Pakistan'a göçünün 1980'lerde başladığını ve 1998'e kadar devam ettiğini söylüyor. Pakistan Bengalli Eylem Komitesi başkanı Şeyh Muhammed Feroze, Pakistan'da Bengalce konuşan 200 yerleşim yeri olduğunu iddia ediyor. , 132'si Karaçi'de. Pakistan'ın Thatta, Badin, Haydarabad, Tando Adam ve Lahor gibi diğer çeşitli bölgelerinde de bulunurlar. [529] Karaçi'ye büyük ölçekli Rohingya göçü, bu şehri Rohingyaların Myanmar'dan sonra dünyadaki en büyük nüfus merkezlerinden biri haline getirdi. [530] Burma Karaçi topluluğu, Korangi'deki Burmi Kolonisi, Arakanabad, Machchar kolonisi, Bilal kolonisi, Ziaul Haq Kolonisi ve Godhra Kampı gibi şehrin 60'tan fazla gecekondu mahallesine yayılmıştır.[531]

Binlerce Uygur Müslüman da Çin'in Sincan'daki dini ve kültürel zulümden kaçarak Pakistan'ın Gilgit-Baltistan bölgesine göç etti. [532] 1989'dan beri binlerce Keşmirli Müslüman mülteci Pakistan'a sığındı ve mülteci kadınların çoğunun Hintli askerler tarafından tecavüze uğradığından ve askerler tarafından zorla evlerinden çıkarıldıklarından şikayet etti. [533]

Etnik gruplar

Pakistan'daki etnik gruplar [3]
Pencap dili
% 44.7
Peştun (Pathan)
% 15.4
Sindice
% 14.1
Saraiki
% 8.4
Muhacir
% 7.6
Beluc
% 3.6
diğerleri
% 6,3

Büyük etnik gruplar Punjabis (ülke nüfusunun% 44.7), Peştunlar da (15.4%) keçiyolu olarak bilinen, Sindhiler (14.1%), Saraikis (% 8,4), Muhacirler ( Hint göçmen , çoğunlukla Urduca konuşan) kim nüfusun 7.6% makyaj ve Baloch % 3,6 ile. [3] , kalan% 6.3 gibi etnik azınlık bir dizi oluşur belgili tanımlık Brahuis , [520] Hindkowans Gilgit-Baltistan, çeşitli halkları Kashmiris , Sheedis (Afrika kökenli olan), [534] veHazaralar . [535] Ayrıca dünya çapında yedi milyonu aşan büyük bir Pakistan diasporası [536] vardır ve bu diasporanın dünyadaki altıncı en büyük diasporası olarak kaydedilmiştir. [537]

Kentleşme

Kalma Alt Geçidi , Lahor

Hindistan'ın bölünmesinin bir sonucu olarak bağımsızlığa ulaşılmasından bu yana , şehirleşme birkaç farklı sebeple katlanarak arttı. [514] Güneydeki nüfusun çoğunluğu İndus Nehri boyunca yaşar ve Karaçi en kalabalık ticari şehirdir. [514] Doğu, batı ve kuzeyde, nüfusun çoğu Lahor , Faysalabad , Rawalpindi , İslamabad , Sargodha , Gujranwala , Sialkot , Gujrat ,Jhelum , Sheikhupura , Nowshera , Mardan ve Peşaver . 1990–2008 döneminde, şehir sakinleri Pakistan nüfusunun% 36'sını oluşturuyordu ve bu da Pakistan'ı Güney Asya'daki en kentleşmiş ülke yapıyordu. Dahası, Pakistanlıların% 50'den fazlası 5.000 veya daha fazla nüfuslu kasabalarda yaşıyor. [516] Hem ülke içinden hem de dışından gelen göç , Pakistan'da kentleşmeye katkıda bulunan ana faktörlerden biri olarak kabul edilmektedir. 1998 ulusal nüfus sayımının bir analizi, Pakistan'daki kentsel değişimle ilgili olduğu için Hindistan'ın 1940'larda bölünmesinin önemini vurguladı . [538] Bağımsızlık döneminde ve sonrasında,Hindistan'dan Urduca konuşan Müslümanlar çok sayıda Pakistan'a, özellikle de bugün Pakistan'ın en büyük metropolü olan liman kenti Karaçi'ye göç ettiler . [538] Diğer ülkelerden , özellikle yakınlardan gelen göç, Pakistan şehirlerindeki kentleşme sürecini daha da hızlandırdı. Kaçınılmaz olarak, bu büyük nüfus hareketlerinin neden olduğu hızlı kentleşme, yeni siyasi ve sosyo-ekonomik zorluklar da yarattı. [538] Göçün yanı sıra, diğer birçok faktörün yanı sıra yeşil devrim ve siyasi gelişmeler gibi ekonomik eğilimler de kentleşmenin önemli nedenleridir. [538]


Din

[544] [545]
Pakistan'daki Dinler [540] [541] [542] [543]
DinlerYüzde
İslâm
% 96.0
Hinduizm
% 1,85
Hıristiyanlık
% 1.5
diğerleri / dini olmayan
% 0.6

Pakistan'daki devlet dini İslam'dır . [546] Din özgürlüğü , tüm vatandaşlarına dinlerini yasaya, kamu düzenine ve ahlaka tabi olarak itiraf etme, uygulama ve yayma hakkı veren Pakistan Anayasası tarafından güvence altına alınmıştır . [547]

Pakistan'ın nüfusu farklı dinleri takip ediyor. Pakistanlıların çoğu Müslüman (% 96,0), ardından Hindular (% 1,85) ve Hristiyan (% 1,5). Pakistan'da Sihizm , Budizm , Jainizm ve ( Zerdüştlüğü takip eden ) Parsi azınlığı gibi diğer dinleri takip eden insanlar da var . Kalaşlar Pakistan içinde benzersiz bir kimlik ve din korumak. [548]

Buna ek olarak, bazı Pakistanlılar da Pakistan'a herhangi bir inanç ( ateistler ve agnostikler gibi) iddia etmemektedir . 1998 nüfus sayımına göre, dinlerini belirtmeyenler nüfusun% 0,5'ini oluşturuyordu.

İslâm

Suudi Arabistan Kralı Faysal bin Abdülaziz adına Türk mimar Vedat Dalokay tarafından 1986 yılında yaptırılan Faysal Camii

İslam hakim dindir. [549] Pakistanlıların yaklaşık% 96'sı Müslüman. Pakistan, Endonezya'dan sonra dünyadaki en büyük ikinci Müslüman nüfusa sahiptir. [550] [551] ve dünya Müslüman nüfusunun (% 10.5) evi. [552] Çoğunluğu Sünni'dir ve çoğunlukla Sufizmi takip etmektedir (% 75 ile% 95 arasında tahmin edilmektedir) [553] [554] [555] [556] [557] Şiiler ise % 5-25 arasındadır. [553] [554] [558] [559]2019 itibarıyla Pakistan'daki Şii nüfusunun 210 milyonluk toplam nüfusun 42 milyonu olduğu tahmin ediliyor. [560] Pakistan da en büyük Müslüman kenti vardır dünyada ( Karaçi ). [561]

Pakistan nüfusunun% 0.22-2'sini temsil eden küçük bir azınlık olan Ahmediler [562] , anayasa değişikliği nedeniyle resmi olarak gayrimüslim olarak kabul ediliyor . [563] Ahmediye özellikle özellikle de edildi 1974 yılından beri, zulmedilmekte men Müslümanlar kendilerini aramasını. 1984 yılında Ahmediye ibadethanelerine "cami" denmesi yasaklandı. [564] 2012 itibariyle, Pakistanlı Müslümanların% 12'si kendilerini mezhepsel olmayan Müslümanlar olarak tanımlamaktadır . [565] Ayrıca birkaç Kur'an-ı Kerim cemaati vardır. [566] [567]

Mistik bir İslam geleneği olan Sufizm , uzun bir tarihe ve Pakistan'daki Sünni Müslümanlar arasında hem akademik hem de popüler düzeyde büyük bir takipçiye sahiptir. Popüler Sufi kültürü, aziz mabetlerindeki toplantılar ve kutlamalar ile Sufi müziği ve dansının yer aldığı yıllık festivaller etrafında şekillenir. Kimin türbelerin çok ulusal ilgiyi olan iki Sufiler Ali Hajweri içinde Lahor (c. 12. yüzyıl) [568] ve Shahbaz Qalander içinde Sehwan , Sindh (c. 12. yüzyıl). [569]

Pakistan'da tasavvufun iki seviyesi vardır . Birincisi, kırsal nüfusun 'popülist' tasavvufudur. Sufizmin bu seviyesi, azizler aracılığıyla şefaat, tapınaklarına saygı duyma ve bir pir (aziz) ile bağlar (Mureed) oluşturmayı içerir . Birçok Pakistanlı Müslüman, korsanlarla ilişki kuruyor ve şefaat istiyor. [570] Pakistan'daki Sufizmin ikinci seviyesi, şehirli ve eğitimli nüfus arasında büyüyen "entelektüel Sufizm" dir. Orta Çağ ilahiyatçısı Gazali , Sufi reformcu Şeyh Aḥmad Sirhindi ve Şah Veli Allah gibi Sufilerin yazılarından etkilenirler . [571]Çağdaş İslami köktendinciler, Sufizmin popüler karakterini eleştiriyorlar ki bu onların görüşüne göre Muhammed ve arkadaşlarının öğretilerini ve uygulamalarını doğru bir şekilde yansıtmıyor . [572]

Hinduizm

Shri Hinglaj Mata tapınağı shakti peetha, Pakistan'daki en büyük Hindu hac merkezidir. Yıllık Hinglaj Yathra'ya 250.000'den fazla kişi katılıyor. [573]

1998 nüfus sayımına göre Hinduizm , Pakistan'da İslam'dan sonra ikinci en büyük din. [574] 2010 itibariyle , Pakistan dünyadaki en büyük beşinci Hindu nüfusa sahip ülkeydi. [575] 1998 nüfus sayımında, Hindu (jati) nüfusu 2.111.271, Hindu (planlı kastlar) ise 332.343 olarak bulundu. [574] Hindular Pakistan'ın tüm illerinde bulunur, ancak çoğunlukla Sind'de yoğunlaşmıştır. Sindhi , Seraiki , Aer, Dhatki, Gera, Goaria, Gurgula, Jandavra, Kabutra, Koli, Loarki, Marwari , Sansi, Vaghri, [576] ve Gujarati gibi çeşitli dilleri konuşuyorlar . [522]

Pakistan kurulduğu sırada, 'rehine teorisi' geçerlilik kazandı. Bu teoriye göre, Pakistan'daki Hindu azınlığa Hindistan'daki Müslüman azınlığın korunmasını sağlamak için Pakistan'da adil bir anlaşma sağlanacaktı. [577] [578] Ancak Pakistan'ın ikinci Başbakanı Khawaja Nazimuddin şunları söyledi:

Dinin bireyin özel meselesi olduğuna katılmıyorum ve İslami bir devlette, kastı, mezhebi veya inancı ne olursa olsun her yurttaşın aynı haklara sahip olduğunu kabul etmiyorum. [579]

Pakistan'daki bazı Hindular kendilerine ikinci sınıf vatandaş muamelesi yapıldığını düşünüyor ve birçoğu Hindistan'a göç etmeye devam ediyor. [580] sonra Pakistan Hindular karşılaştığı ayaklanmalar Babri Mescidi yıkım , [581] , Belucistan'da güvenlik güçleri tarafından (2005 yılında) bir katliam dayandı [582] ve diğer saldırıları, zorla dönüşümler ve kaçırma yaşadım. [583] [584] [585]

Hıristiyanlık ve diğer dinler

Hristiyanlar, 1998 nüfus sayımına göre 2.092.902 nüfusuyla Hindulardan sonra en büyük dini azınlığı oluşturdu. [586] Onları 30.000 takipçiye sahip olan Bahai İnancı takip etti , sonra her biri 20.000 taraftar iddia eden Sihizm , Budizm ve Zerdüştlük [587] ve çok küçük bir Jain topluluğu . Karaçi'de Goan ve Tamil göçmenleri tarafından, Karaçi'nin altyapısı İngilizler arasındaki sömürge yönetimi sırasında geliştirilirken kurulan bir Roma Katolik topluluğu var.Birinci Dünya Savaşı ve İkinci Dünya Savaşı . Ateizmin etkisi çok azdır, 2005 yılında nüfusun% 1,0'i ateist olarak tanımlanmıştır. [588] Ancak, Gallup'a göre rakam 2012'de% 2,0'a yükselmiştir . [588]

Kültür ve toplum

Kamyon sanatı , Pakistan kültürünün ayırt edici bir özelliğidir.

Pakistan'daki sivil toplum büyük ölçüde hiyerarşiktir ve yerel kültürel görgü kurallarını ve kişisel ve politik yaşamı yöneten geleneksel İslami değerleri vurgular . Temel aile birimi geniş ailedir , [589] sosyo-ekonomik nedenlerden ötürü çekirdek ailelere doğru artan bir eğilim vardır . [590] Hem erkekler hem de kadınlar için geleneksel kıyafet Şalvar Kameez'dir ; pantolonlar, kot pantolonlar ve gömlekler de erkekler arasında popülerdir. [47]Son on yıllarda, orta sınıf yaklaşık 35 milyona, üst ve üst-orta sınıflar yaklaşık 17 milyona çıktı ve güç, kırsal toprak sahiplerinden kentleşmiş elitlere doğru kayıyor. [591] Ramazan Bayramı , Kurban Bayramı , Ramazan , Noel, Paskalya, Holi ve Diwali gibi Pakistan festivalleri çoğunlukla dini kökenlidir. [589] Artan küreselleşme, Pakistan'ın AT Kearney / FP Küreselleşme Endeksi'nde 56. sırada yer almasıyla sonuçlandı . [592]

Giyim, sanat ve moda

Neelum Bölgesi'nde geleneksel kıyafet giyen insanlar

Şalvar olan milli elbise Pakistan ve tüm erkekler hem de kadınlar tarafından giyilen dört ilde : Pencap , Sindh, Belucistan ve Hayber-Pakhtunkhwa ve Azad Keşmir . Her vilayetin kendine özgü bir Şalvar Kameez stili vardır . Pakistanlılar çok çeşitli renk ve desenlerde ve kumaş türünde (ipek, şifon , pamuk vb.) Giysiler giyerler . [593] Ulusal giysinin yanı sıra, yerel olarak tasarlanmış takımlar ve kravatlar genellikle erkekler tarafından giyilir ve ofislerde, okullarda ve sosyal toplantılarda gelenekseldir. [593]

Moda endüstrisi moda dünyasının değişen ortamında gelişti. Pakistan ortaya çıktığından beri modası farklı aşamalarda gelişti ve kendine özgü bir kimlik geliştirdi. Bugün Pakistan modası, geleneksel ve modern kıyafetlerin bir birleşimidir ve Pakistan kültürünün bir işareti haline gelmiştir. Modern trendlere rağmen, bölgesel ve geleneksel giyim biçimleri, yerel geleneğin sembolü olarak kendi önemlerini geliştirdi. Bu bölgesel moda, hem daha modern hem de daha saf biçimlere dönüşmeye devam ediyor. Merkezli Pakistan Moda Tasarımı Konseyi Lahor düzenlemektedir PFDC Moda Haftası ve merkezli Moda Pakistan Konseyi Karaçi düzenlemektedir Moda Pakistan Haftası. Pakistan'ın ilk moda haftası Kasım 2009'da düzenlendi. [594]

Medya ve eğlence

Özel yazılı basın , devlete ait Pakistan Television Corporation (PTV) ve radyo için Pakistan Broadcasting Corporation (PBC) 21. yüzyılın başına kadar baskın medya kuruluşlarıydı. Pakistan şu anda yerel, özel sektöre ait 24 saat haber medyası ve televizyon kanallarından oluşan geniş bir ağa sahip . [595] Sınır Tanımayan Gazeteciler tarafından hazırlanan 2016 tarihli bir rapor, Pakistan'ı Basın Özgürlüğü Endeksi'nde 147. sıraya koyarken, aynı zamanda Pakistan medyasını "siyasetçiler arasındaki çekişmeleri aktarmaya gelince Asya'daki en özgürler arasında" olarak nitelendirdi. [596] BBC Pakistan medyasını "Güney Asya'da en açık sözlülerden biri" olarak nitelendiriyor. [597] Pakistan medyası da yolsuzluğun ortaya çıkarılmasında hayati bir rol oynadı. [598]

Lollywood , Kariwood , Pencap ve Peştuca film endüstrisi Karaçi, Lahor ve Peşaver dayanır. İken Bollywood filmleri 2008 yılına kadar 1965 den kamu sinemalara men edildi, bunlar popüler kültürün önemli bir parçası kalmıştır. [599] [600] Sıkıntılı Pakistan film endüstrisinin aksine, Urduca televizyonda yayınlanan dramalar ve tiyatro gösterileri, birçok eğlence medyası tarafından düzenli olarak yayınlandığı için popüler olmaya devam ediyor . [601] Urduca dizileri , eleştirmenlerce beğenilen mini diziler başlatan televizyon eğlence endüstrisine hakimve 1990'lardan beri popüler aktörler ve aktrisler yer aldı. [602] 1960'larda - 1970'lerde pop müzik ve disko (1970'ler) ülkenin müzik endüstrisine egemen oldu. 1980'lerde ve 1990'larda, İngilizlerin etkilediği rock müzik ortaya çıktı ve ülkenin eğlence endüstrisini sarstı. [603] 2000'li yıllarda, heavy metal müziği popüler ve eleştirel beğeni topladı. [604]

Pakistan müzik il halk müziğinin farklı formları ve bu şekilde geleneksel stilleri arasında değişir Qawwali ve Gazel geleneksel ve batı müziği kaynaştırmak modern müzik formlarına Gayaki. [605] [606] Pakistan'da birçok ünlü halk şarkıcısı var. Afgan mültecilerin batı illerine gelişi, bazı yerlerde hoşgörüsüzlük olsa da, Peştuca müziğine olan ilgiyi uyandırdı. [607]

Diaspora

BM Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanına göre, Pakistan dünyadaki en büyük altıncı diasporaya sahiptir. [537] Pakistan hükümeti tarafından toplanan istatistikler , büyük çoğunluğu Orta Doğu, Avrupa ve Kuzey Amerika'da yaşayan yaklaşık 7 milyon Pakistanlının yurtdışında ikamet ettiğini gösteriyor . [608] Pakistan, eve gönderilen havaleler açısından dünyada 10. sırada yer alıyor. [609] [610] 2016 itibarıyla en büyük işçi döviz girişi 5,9 milyar dolar ile Suudi Arabistan'dan. [611] terimi Yurtdışı Pakistanlı resmen tarafından tanınan Pakistan Hükümeti . Yurtdışı Pakistanlılar Bakanlığı2008 yılında sadece yurtdışındaki Pakistanlıların ihtiyaç ve sorunlarıyla ilgilenmek, refahları için projeler geliştirmek, sorunlarının ve sorunlarının çözümü için çalışmak gibi tüm konularla ilgilenmek üzere kurulmuştur. Yurtdışı Pakistanlılar, ihracattan sonra Pakistan'a en büyük ikinci döviz havalesi kaynağıdır. Son birkaç yılda, ev havaleleri, 2009-10'da 8,9 milyar ABD dolarından 2015-16'da 19,9 milyar ABD dolarına% 100'ün üzerinde bir artışla, istikrarlı bir şekilde yükselen bir eğilim sürdürmüştür. [366] [609] [610]

Denizaşırı Pakistan Dairesi (OPD), Çalışma Bakanlığı (MoL) bünyesinde Eylül 2004'te kuruldu . O zamandan beri, yurtdışındaki Pakistanlıların önemini ve ülke ekonomisine katkılarını kabul etti. Toplum Refahı Ataşeleri (CWA) ve Denizaşırı Pakistan Vakfı (OPF) ile birlikte OPD, yurtdışında ikamet eden Pakistanlıların refahını iyileştirmek için çaba sarf etmektedir. Bölüm, havalimanlarında iyileştirilmiş tesisler ve barınma, eğitim ve sağlık hizmetleri için uygun planlar yoluyla daha iyi hizmetler sunmayı amaçlamaktadır. Aynı zamanda denizaşırı Pakistanlıların geri dönen toplumla yeniden bütünleşmesini kolaylaştırır. Pakistan diasporasının önemli üyeleri arasında Londra Belediye Başkanı Sadiq Khan , Birleşik Krallık Kabine Üyesi Sajid Javid , eskiİngiltere Muhafazakar Parti Başkanı Barones Warsi , şarkıcılar Zayn Malik ve Nadia Ali , MIT Fizik Profesörü Dr. Nergis Mavalvala , oyuncular Riz Ahmed ve Kumail Nanjiani , iş adamları Shahid Khan ve Sir Anwar Pervez , Boston Üniversitesi profesörleri Adil Najam ve Hamid Nawab , Texas A&M Profesörü Muhammad Suhail Zubairy , Yale Profesörü Sara Suleri , UC San Diego Profesörü Farooq Azam ve tarihçiAyesha Jalal .

Edebiyat ve felsefe

Muhammed İkbal , gebe Pakistan'ın milli şairi fikrini Pakistan

Pakistan'ın Urduca , Sindice , Pencapça , Peştuca , Beluci , Farsça , İngilizce ve diğer birçok dilde edebiyatı vardır . [612] Harf Pakistan Akademisi Pakistan ve yurtdışında edebiyat ve şiir teşvik büyük edebi topluluktur. [613] Milli Kütüphane yayınlar ve ülkedeki literatürü destekler. 19. yüzyıldan önce, Pakistan edebiyatı ağırlıklı olarak lirik ve dini şiir ve mistik ve folklorik şiirden oluşuyordu.İşler. Sömürge döneminde, yerli edebi figürler batı edebi gerçekçiliğinden etkilenmiş ve giderek daha çeşitli konular ve anlatı biçimleri almıştır. Düzyazı kurgu artık çok popüler. [614] [615]

Şah Rukn-e-Alam Türbesi Pakistan'ın Tasavvuf mirasının bir parçasıdır. [616]

Milli şair Pakistan, Muhammed İkbal , Urduca ve Farsça şiir yazdım. İslam medeniyetinin siyasi ve manevi canlanmasının güçlü bir savunucusuydu ve tüm dünyadaki Müslümanları başarılı bir devrim gerçekleştirmeye teşvik etti. [ açıklama gerekiyor ] [617] [618] [619] Çağdaş Pakistan Urduca literatüründe tanınmış isimler arasında Josh Malihabadi Faiz Ahmed Faiz ve Saadat Hasan Manto bulunmaktadır . Sadequain ve Gulgee , hat sanatı ve resimleriyle tanınırlar. [615] Sufi şairleri Şah Abdul Latif ,Bulleh Shah , Mian Muhammad Bakhsh ve Khawaja Farid Pakistan'da hatırı sayılır bir popülerliğe sahiptir. [620] Mirza Kalich Beg , modern Sindhi nesirinin babası olarak adlandırıldı. [621] Tarihsel olarak, ülkedeki felsefi gelişmeye Muhammed İkbal , Sir Syed , Muhammed Asad , Maududi ve Mohammad Ali Johar egemen oldu . [622]

İngiliz ve Amerikan felsefesinden gelen fikirler, Pakistan'daki felsefi gelişmeyi büyük ölçüde şekillendirdi . Gibi Analistler MM Şerif ve Zafar Hassan 1947 yılında ilk büyük Pakistan felsefi hareketini kurdu [ gerekli açıklama ] [623] Sonra 1971 savaşı gibi filozoflar, Jalaludin Abdur Rahim , Gianchandani ve Malik Khalid dahil Marksizmi Pakistan'ın felsefi düşünce içine. [624] Manzoor Ahmad , Jon Elia'nın etkileyici eseri, Hasan Askari Rizvi ve Abdul Khaliq, ana akım sosyal , politik ve analitik felsefeyi akademide öne çıkardı . [624] tarafından İşleri Noam Chomsky sosyal ve politik felsefenin çeşitli alanlarda felsefi fikirlerini etkiledi. [625] [626]

Mimari

Minar-e-Pakistan , Pakistan'ın bağımsızlık hareketini simgeleyen ulusal bir anıttır.

Pakistan mimarisinde dört dönem tanınır: İslam öncesi , İslami , sömürge ve sömürge sonrası . İndus medeniyetinin MÖ 3. binyılın ortalarında [627] başlamasıyla , bölgede ilk kez gelişmiş bir şehir kültürü gelişti ve bazıları günümüze kadar ayakta kalan büyük binalarla. [628] Mohenjo Daro , Harappa ve Kot Diji , şu anda turistik cazibe merkezi olan İslam öncesi yerleşim yerleri arasındadır. [189] Budizm'in yükselişi ve Yunan medeniyetinin etkisi , birGreko-Budist tarzı, [629] MS 1. yüzyıldan itibaren. Bu dönemin doruk noktası Gandhara tarzıydı . Budist mimarisinin bir örneği, Khyber-Pakhtunkhwa'daki Budist manastırı Takht-i-Bahi'nin kalıntılarıdır . [630]

İslam'ın bugün Pakistan olduğu yere gelişi, bölgedeki Budist mimarisinin aniden sona ermesi ve ağırlıklı olarak resimsiz İslam mimarisine yumuşak bir geçiş anlamına geliyordu . Hala ayakta duran en önemli Hint-İslam tarzı bina , Multan'daki Şah Rukn-i-Alam'ın mezarıdır . Babür döneminde, İran-İslam mimarisinin tasarım öğeleri, Hindustan sanatının eğlenceli biçimleriyle kaynaşmış ve sıklıkla üretilmiştir. Lahor, Babür hükümdarlarının ara sıra ikametgahı olarak, imparatorluktan birçok önemli bina içeriyor. Aralarında tanınmış Çoğu olan Badshahi Camii , Lahor kale ünlü ile Alamgiri Kapısı , renkli, Babürtarzı Vezir Han cami , [631] Shalimar Bahçe Lahore'da ve Shahjahan cami içinde Thatta . İngiliz sömürge döneminde, Hint-Avrupa temsili tarzındaki ağırlıklı olarak işlevsel binalar, Avrupa ve Hint-İslam bileşenlerinin bir karışımından gelişti. Post-kolonyal ulusal kimlik Faysal Camii , Minar-e-Pakistan ve Mazar-e-Quaid gibi modern yapılarda ifade edilir . [632] etkisini gösteren bir mimari altyapının çeşitli örnekler İngiliz tasarım bulunabilir Lahore , Peşavarve Karaçi . [632]

Yiyecek ve içecek

Geleneksel yemek

Kıyısında bulunan Arap Denizi içinde Karaçi , Liman Büyük büyük gıda caddelerinden biridir Asya . [633]

Pakistan mutfağı, Güney Asya'nın diğer bölgelerine benziyor ve bir kısmı 16. yüzyıl Babür imparatorlarının kraliyet mutfaklarından geliyor. [634] Bu yemeklerin çoğunun kökleri İngiliz , Hint , Orta Asya ve Orta Doğu mutfaklarından gelmektedir . [635] Orta Doğu mutfağının aksine, Pakistan yemeklerinde büyük miktarlarda baharat, ot ve çeşni kullanılır. Sarımsak, zencefil , zerdeçal , kırmızı biber ve garam masala çoğu yemekte kullanılır ve ev yemeklerinde düzenli olarak köri, roti bulunur.Buğdaydan yapılan ince bir gözleme, genellikle köri, et, sebze ve mercimek ile servis edilen temel bir besindir. Pirinç de yaygındır; sade, baharatlarla kızartılarak ve tatlı olarak servis edilir. [185] [636] [637]

Lassi , Pencap bölgesinde geleneksel bir içecektir . Sütlü ve şekerli siyah çay Pakistan'da popülerdir ve nüfusun çoğu tarafından günlük olarak tüketilmektedir. [47] [638] Sohan helvası , Punjab eyaletinin güney bölgesinden popüler bir tatlı yemektir ve tüm Pakistan'da yenir. [639]

Fast food

Queens Road, Sargodha'daki McDonald's mağazası

Geleneksel yemeklerin yanı sıra fast food da ülke genelinde oldukça ünlüdür. [640] Büyük şehirlerde, KFC , McDonald's , Pizza Hut , Subway , Domino's , Burger King , Hardee's , Papa John's Pizza , Dunkin 'Donuts , Baskin-Robbins ve Taco gibi birçok Uluslararası Fast Food Restoranının satış noktaları var. Çan vb. [641] [642] [643] [644] [645] [646] [647] [648] [649]

Spor Dalları

Pakistan'da oynanan sporların çoğu, onları İngiliz Raj sırasında tanıtan Birleşik Krallık'tan sporcular ve spor hayranları tarafından ortaya çıktı ve büyük ölçüde geliştirildi . Saha hokey olduğu ulusal spor Pakistan; 1960 , 1968 ve 1984'te düzenlenen Olimpiyat Oyunlarında üç altın madalya kazandı . [650] Pakistan ayrıca 1971 , 1978 , 1982 ve 1994'te düzenlenen Hokey Dünya Kupası'nı dört kez bir rekor kazandı . [651]

Kaddafi Stadyumu , Lahore 27.000 seyirci oturma kapasitesi ile Pakistan'ın 3. büyük kriket stadyumu .

Bununla birlikte, kriket ülke çapında en popüler oyundur. [652] ülke yılda sporda başarının bir dizi vardı ve majör her kazanmalarına ayrı başarı sahiptir ICC uluslararası kriket turnuvaları: ICC Kriket Dünya Kupası , ICC Dünya Twenty20 ve ICC Champions Trophy ; yanı sıra ICC Test Şampiyonası . [653] [654] kriket takımı (olarak bilinen Shaheen ) kazandı Kriket Dünya Kupası düzenlenen 1992 ; 1999'da bir kez ikinci oldu . Pakistan açılışta ikinci olduDünya Twenty20 Güney Afrika'da (2007) ve kazandı Dünya Twenty20 2009. yılında Mart 2009'da İngiltere'de, militanlar saldırıya turne Sri Lanka kriket takımı , [655] hiçbir uluslararası kriket Mayıs 2015 Pakistan'da oynatıldığı bundan sonra, Zimbabwe ekibi bir tura çıkmayı kabul etti . Pakistan da kazandı 2017 ICC Şampiyonlar Trophy ezeli rakipleri yenerek Hindistan içinde nihai .

Pakistan Süper Lig biri yaklaşık bir marka değeri ile dünyanın en büyük kriket fersah 32260000000 (US $ 200 milyon). [656]

Association Football , Pakistan'da en çok oynanan ikinci spordur ve Pakistan Futbol Federasyonu tarafından organize edilmekte ve denetlenmektedir . [657] Pakistan'da futbol , ülkenin kendisi kadar eskidir. Pakistan'ın 1947'de kurulmasından kısa bir süre sonra Pakistan Futbol Federasyonu (PFF) kuruldu ve Muhammed Ali Cinnah ilk Baş Patronu oldu. [658] Pakistan'daki en yüksek futbol bölümü Pakistan Premier Ligi'dir . [659] Pakistan, resmi FIFA Dünya Kupası topunun en iyi üreticilerinden biri olarak bilinir . [660] [661] Pakistan'da oynanabilecek en iyi futbolcular Kaleemullah ,Zesh Rehman , Muhammad Essa , Haroon Yousaf ve Muhammad Adil .

Pakistan birkaç uluslararası spor etkinliğine ev sahipliği yaptı veya ev sahipliği yaptı: 1989 ve 2004 Güney Asya Oyunları ; 1984 , 1993 , 1996 ve 2003 Dünya Squash Şampiyonası ; 1987 ve 1996 Kriket Dünya Kupası ; ve 1990 Hokey Dünya Kupası .

Pakistan, 2021 Güney Asya Oyunları'na ev sahipliği yapacak .

Ayrıca bakınız

  • Pakistan'ın ana hatları

Notlar

  1. ^ "Keşmir'in Pakistan bölgeler için verileri kapsar free Kashmir (13.297 km 2 veya 5.134 metre kare mi) ve Gilgit-Baltistan (72.520 km 2 ya da 28.000 sq mi). [6] hariç, bu bölgeler 796.095 km'lik bir alan şekil üretecektir 2 (307.374 sq mi). "
  2. ^ Pakistan'da Tarih ve saat gösterimine bakın.
  3. ^ Urduca :پاکستان[ˈPaːkɪstaːn] . İçinde değişken telaffuz İngilizce olarak / p æ k ɪ s t æ n / ( dinleme ) , / p ɑː k ɪ s t ɑː n / ( dinleme ) , / ˌ s æ k ɪ s t æ N / ve / ˌ s ɑː k ɪ s tɑː n /.
  4. ^ Urduca :اسلامی جمہوریہ پاکستان

Referanslar

  1. ^ James Minahan (2009). Ulusal Semboller ve Amblemler için Tam Kılavuz [2 Cilt] . ABC-CLIO. s. 141. ISBN 978-0-313-34497-8.
  2. ^ "Devlet Amblemi" . Bilgi ve Yayın Bakanlığı, Pakistan Hükümeti . 1 Temmuz 2007 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 18 Aralık 2013 .
  3. ^ a b c "Pakistan" Dünya Factbook - Merkezi İstihbarat Teşkilatı.
  4. ^ a b "Bölüm I:" Giriş " " . pakistani.org .
  5. ^ "DİNE GÖRE NÜFUS" (PDF) . Pakistan İstatistik Burau, Pakistan Hükümeti : 1.
  6. ^ "Pakistan istatistikleri" . Geohive. 6 Nisan 2013 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 20 Nisan 2013 .
  7. ^ "Pakistan nerede?" . worldatlas.com .
  8. ^ " " Dünya Nüfusu beklentileri - Nüfus bölümü " " . popülasyon.un.org . Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanı , Nüfus Bölümü . Erişim tarihi: 9 Kasım 2019 .
  9. ^ " " Genel toplam nüfus "- Dünya Nüfus Beklentileri: 2019 Revizyonu" (xslx) . popülasyon.un.org (web sitesi aracılığıyla alınan özel veriler). Birleşmiş Milletler Ekonomik ve Sosyal İşler Departmanı , Nüfus Bölümü . Erişim tarihi: 9 Kasım 2019 .
  10. ^ a b c d e f g h i "World Economic Outlook Database, Ekim 2020" . IMF.org . Uluslararası Para Fonu . Erişim tarihi: 17 Aralık 2020 .
  11. ^ "GINI endeksi (Dünya Bankası tahmini)" . data.worldbank.org . Dünya Bankası . Erişim tarihi: 5 Mayıs 2019 .
  12. ^ "İnsani Gelişme Raporu 2020" (PDF) . Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı . 2 Aralık 2020 . Erişim tarihi: 18 Aralık 2020 .
  13. ^ Miguel Loureiro (28 Temmuz 2005). "Sürüş - iyi, kötü ve çirkin" . Daily Times . Pakistan. 10 Ocak 2012 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 6 Şubat 2014 .
  14. ^ Coningham, Robin ; Young, Ruth (2015), Güney Asya Arkeolojisi: İndus'tan Asoka'ya, c. 6500 MÖ - 200 CE , Cambridge University PressAlıntı: "" Mehrgarh, bölgedeki çiftçilik ve pastoral topluluklar için bilinen en eski tartışmasız kanıtları sağladığından ve bitki ve hayvan materyalleri, Güney Asya'daki en önemli yerlerden biri olmaya devam ediyor. Bazı türler. Güney Asya bağlamında belki de en önemlisi, zebu'nun oynadığı rol, bunu dünyanın diğer bölgelerinden tamamen farklı bir karaktere sahip, kendine özgü, yerelleştirilmiş bir gelişme haline getiriyor. Son olarak, sitenin uzun ömürlülüğü ve komşu Nausharo bölgesi ile eklemlenmesi (yaklaşık 2800-2000 BCE), Güney Asya'nın ilk çiftçi köylerinden ilk şehirlerinin ortaya çıkışına kadar çok açık bir devamlılık sağlar (Jarrige, 1984). "
  15. ^ Wright, Rita P. (2009), The Ancient Indus: Urbanism, Economy, and Society , Cambridge University Press, ss. 1–2, ISBN 978-0-521-57219-4 Alıntı: "İndus uygarlığı, Mezopotamya ve Firavun Mısır ile birlikte Eski Dünya'daki erken uygarlığın beşiği olan 'Eski Doğu'daki üç medeniyetten biridir (Childe, 1950). Mezopotamya ve Mısır daha uzun yaşadılar, ancak bir arada yaşadılar MÖ 2600 ile 1900 yılları arasındaki çiçek açması sırasında İndus medeniyetiyle birlikte, İndus günümüzün kuzeydoğusundaki Afganistan'dan Pakistan ve Hindistan'a kadar uzanan en geniş olanıydı. "
  16. ^ Allchin, Bridget; Allchin, Raymond (1982), Hindistan ve Pakistan'da Uygarlığın Yükselişi , Cambridge University Press, s. 131, ISBN 978-0-521-28550-6Alıntı: "MÖ 3. binyılın dördüncü yarısında ve erken dönemlerinde, daha büyük İndus sisteminde yeni bir gelişme ortaya çıkmaya başlar, bu şimdi orta ve Olgun İndus'un altında yatan biçimlendirici bir aşama olarak görebiliriz. Üçüncü binyılın sonlarında. Bu gelişme, tüm İndus sistemini ve daha az bir ölçüde batısındaki Hint-İran sınır bölgelerini kapsıyor gibi görünüyor, ancak İndus sisteminin doğusundaki alt kıtayı büyük ölçüde dokunulmadan bıraktı. (sayfa 81) "
  17. ^ Wynbrandt, James (2009). Pakistan'ın Kısa Tarihi . Bilgi Bankası Yayıncılık. ISBN 978-0-8160-6184-6.
  18. ^ Spuler, Bertold (1969). Müslüman Dünyası: Tarihsel Bir Araştırma . Leiden: EJ Brill. ISBN 90-04-02104-3.
  19. ^ Copland, Ian (2001), Hindistan, 1885-1947: The Unmaking of an Empire , Seminar Studies in History, Longman, ISBN 978-0-582-38173-5 Alıntı: "Bununla birlikte, yeni Müslüman Birliği için gerçek dönüm noktası Aralık 1945 ve Ocak 1946 genel seçimleriyle geldi. Yeni bir Kongre ile karşı karşıya olmasına rağmen, Lig Müslümanların ayrılmış koltuklarının beşte dördünü kazandı ... Sonuç hiç kimseyi, en azından İngilizleri, Müslüman cemaatinin iktidar odağının şu anda nerede olduğu konusunda şüphe bırakmadı (s. 71) ... Bu nedenle, çoğu bakımdan, Lig'in 1945-46 seçimlerindeki başarısı yorumlanabilir. Pakistan için açık bir Müslüman mandası olarak. (s. 72) "
  20. ^ Metcalf, Barbara D .; Metcalf, Thomas R. (2006), Modern Hindistan'ın Kısa Tarihi , Cambridge University Press, ISBN 978-1-139-45887-0Alıntı: "Can kaybı çok büyüktü, tahminler birkaç yüz binden bir milyona kadar değişiyordu. Ancak hayatta kalanlar için bile korku, kişinin yalnızca kendi topluluğunun üyeleri arasında güvende olabileceğine dair yaygın bir algı yarattı; ve bu karşılığında, ister Hindistan ister Pakistan olsun, bir kişinin güvenli bir sığınak bulabileceği devlete olan bağlılıkları pekiştirmeye yardımcı oldu. Bu, özellikle Müslümanlara sunduğu yardımın o devlete ilk kez görünür bir bölgesel gerçekliği sağladığı Pakistan için önemliydi. Güney Asya tarihinde benzeri görülmemiş bir kitlesel göçü de ileriye taşıdı. ... Genel olarak, bölünme, bölünmemiş Hindistan halkının yaklaşık 12.5 milyonunu yerinden etti. "
  21. ^ Talbot, Ian (2016), A History of Modern South Asia: Politics, States, Diasporas , Yale University Press, pp. 227–240, ISBN 978-0-300-21659-2
  22. ^ "Pakistan partileri gücü paylaşacak" . BBC . 9 Mart 2008.
  23. ^ "Pakistan başkan yetkilerini kısıtlayacak" . BBC . 8 Nisan 2010.
  24. ^ Iqbal, Anwar (8 Kasım 2015). "Pakistan yükselen bir piyasa ekonomisi: IMF" . www.dawn.com . Erişim tarihi: 27 Şubat 2016 .
  25. ^ Kaplan, Seth. "Pakistan yükselen bir pazar mı?" . Erişim tarihi: 27 Şubat 2016 .
  26. ^ "Pakistan, dünyadaki en büyük 18. orta sınıfa sahip: rapor" . Ekspres Tribün . 16 Ekim 2015.
  27. ^ "GSYİH sıralaması | Veriler" . data.worldbank.org . Erişim tarihi: 17 Ocak 2017 .
  28. ^ Mathew Joseph C. (2016). Pakistan'ı Anlamak: Hindistan'dan Yükselen Sesler . Taylor ve Francis. s. 337. ISBN 978-1-351-99725-6.
  29. ^ "Pakistan'da Yoksulluk: Çok sayıda çaba, çok sayı, yeterli sonuç yok" . aiddata.org .
  30. ^ "Pakistan'daki terör saldırılarında% 70 düşüş - The Express Tribune" . tribune.com.pk . 9 Eylül 2015.
  31. ^ Raverty, Henry George. Peştuca Sözlüğü .
  32. ^ Hayyim, Süleyman, "ستان" , Yeni Farsça-İngilizce Sözlük , 2 , Tahran: Librairie imprimerie Béroukhim, s. 30| quote = ستان (s. V2-0030) ستان (۲) Sonek 'içinde bol miktarda bulunan bir yer' anlamına gelir. Örn. گلستان bir çiçek veya gül bahçesi. Syn. زار Bakınız گازار Not. Bu sonek, بوستان boostan, a garden ve هندوستان hendoostan, Hindistan'da olduğu gibi bir sesli harften sonra stan veya setan olarak telaffuz edilir; ve bir ünsüzden sonra estan. Örn. گلستان golestan ve ترکستان torkestan. Bununla birlikte, şiirsel lisans için, bir ünsüzden sonra da setan olarak telaffuz edilebilir. Örn. گلستان golsetan
  33. ^ Steingass, Francis Joseph, "ستان" , Kapsamlı Farsça-İngilizce Sözlük , s. 655, stān (bir ünlüden sonra), istān (bir ünsüzden sonra), ḵẖurmāstān, A palm-grove, gulistān, A flower garden, & c.
  34. ^ a b Choudhary Rahmat Ali (28 Ocak 1933). "Şimdi mi asla: Sonsuza dek yaşayacak mıyız yoksa yok olacak mıyız?" . Columbia Üniversitesi . Erişim tarihi: 4 Aralık 2007 .
  35. ^ Petraglia, Michael D .; Allchin, Bridget (2007), Michael Petraglia, Bridget Allchin, The Evolution and History of Human Populations in South Asia: Inter-Disiplinary Studies in Archaeology, Biological Anthropology, Linguistics and Genetics içinde "Hindistan alt kıtasında insan evrimi ve kültür değişimi", Allchin, Bridget (2007), Springer, ISBN 978-1-4020-5562-1 
  36. ^ Parth R. Chauhan. "Siwalik Acheulian'a Genel Bir Bakış ve Soanian ile Kronolojik İlişkisini Yeniden Düşünmek - Teorik Bir Perspektif" . Sheffield Yüksek Lisans Dergisi Arkeoloji . Sheffield Üniversitesi. 4 Ocak 2012 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 22 Aralık 2011 .
  37. ^ a b c d Vipul Singh (2008). UPSC Sivil Hizmetler Ön İncelemesi için Pearson Hindistan Tarihi El Kitabı . Dorling Kindesley, Pearson Education India'nın lisans sahipleri. sayfa 3–4, 15, 88–90, 152, 162. ISBN 978-81-317-1753-0.
  38. ^ Wright 2010 : Alıntı: "İndus uygarlığı, Mezopotamya ve Pharonic Mısır ile birlikteEski Dünya'daki erken uygarlığın beşiği olan'Eski Doğu'daki üçmedeniyetten biridir (Childe 1950). Mezopotamya ve Mısır daha uzun yaşadı. , ancak MÖ 2600 ile 1900 yılları arasında çiçek açması sırasında İndus medeniyetiyle bir arada yaşadı Üçü arasında, İndus bugünün kuzeydoğu Afganistan'ından Pakistan ve Hindistan'a kadar uzanan en geniş olanıydı. "
  39. ^ Feuerstein, Georg; Subhash Kak; David Frawley (1995). Medeniyetin beşiği arayışında: eski Hindistan'a yeni bir ışık . Wheaton, IL: Görev Kitapları. s. 147. ISBN 978-0-8356-0720-9.
  40. ^ Yasmeen Niaz Mohiuddin, Pakistan: Global Studies Handbook . ABC-CLIO yayıncıları, 2006, ISBN 1-85109-801-1 
  41. ^ "Arkeologlar, Hint uygarlığının önceden düşünülenden 2000 yıl daha eski olduğunu doğruladı" . globalpost.com . 16 Kasım 2012.
  42. ^ Jennings, Justin (2016). Medeniyeti Öldürmek: Erken Şehirciliğin Yeniden Değerlendirilmesi ve Sonuçları . UNM Press. ISBN 978-0-8263-5661-1 - Google Kitaplar aracılığıyla.
  43. ^ Robert Arnett (2006). Hindistan Açıklandı . Atman Press. s. 180–. ISBN 978-0-9652900-4-3. Erişim tarihi: 23 Aralık 2011 .
  44. ^ Meghan A. Porter. "Mohenjo-Daro" . Minnesota Eyalet Üniversitesi. 1 Haziran 2010 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 15 Ocak 2010 .
  45. ^ Marian Rengel (2004). Pakistan: birincil kaynak kültürel rehber . New York: Rosen Publishing Group Inc. s. 58–59, 100–102. ISBN 978-0-8239-4001-1.
  46. ^ "Rigveda" . Encyclopædia Britannica . Erişim tarihi: 16 Aralık 2011 .
  47. ^ a b c Sarina Singh; Lindsay Brow; Paul Clammer; Rodney Cocks; John Mock (2008). Pakistan ve Karakoram Otoyolu . Yalnız Gezegen. s. 60, 128, 376. ISBN 978-1-74104-542-0.
  48. ^ Allchin ve Allchin 1988 , s. 314.
  49. ^ David W. del Testa, ed. (2001). Hükümet Liderleri, Askeri Yöneticiler ve Siyasi Aktivistler . Westport, CN: The Oryx Press. s. 7. ISBN 978-1-57356-153-2.
  50. ^ Ahmad Hasan Dani. "Tarihi Taxila Rehberi" . Ulusal Kültür Mirası Fonu . Erişim tarihi: 15 Ocak 2010 .
  51. ^ "Eğitim Tarihi", Encyclopædia Britannica , 2007.
  52. ^ a b Scharfe, Hartmut; Bronkhorst, Johannes; Spuler, Bertold; Altenmüller, Hartwig (2002). Handbuch Der Orientalistik: Hindistan. Eski Hindistan'da eğitim . s. 141. ISBN 978-90-04-12556-8.
  53. ^ Joseph Needham (1994). Joseph Needham'ın yazılarından bir seçki . McFarland & Co. s. 24. ISBN 978-0-89950-903-7. Büyük İskender'in adamları MÖ dördüncü yüzyılda Hindistan'daki Taxila'ya geldiklerinde, orada benzerine Yunanistan'da görülmemiş bir üniversite buldular, üç Veda'yı ve on sekiz başarıyı öğreten ve o zamanlar hala var olan bir üniversite. Çinli hacı Fa-Hsien oraya CE 400 civarında gitti.
  54. ^ Hermann Kulke; Dietmar Rothermund (2004). Hindistan Tarihi . Routledge. s. 157. ISBN 978-0-415-32919-4. İlk yüzyıllarda Budist biliminin merkezi Taxila Üniversitesi idi.
  55. ^ Balakrishnan Muniapan; Junaid M. Shaikh (2007). "Eski Hindistan'daki Kautilya'nın Arthashastra'sından kurumsal yönetim dersleri". Girişimcilik, Yönetim ve Sürdürülebilir Kalkınma Dünya İncelemesi . 3 (1): 50–61. doi : 10.1504 / WREMSD.2007.012130 .
  56. ^ Radha Kumud Mookerji (1951) [yeni baskı 1989]. Eski Hint Eğitimi: Brahmanical ve Budist (2. baskı). Motilal Banarsidass. sayfa 478–479. ISBN 978-81-208-0423-4.
  57. ^ Andre Wink (1996). Hint İslam Dünyasının Yapılışı Al Hind . Brill. s. 152. ISBN 978-90-04-09249-5.
  58. ^ a b "Kronolojik Sırayla Tarih" . Bilgi ve Yayın Bakanlığı, Pakistan Hükümeti. 23 Temmuz 2010 tarihinde orjinalinden arşivlendi . Erişim tarihi: 15 Ocak 2010 .
  59. ^ Paracha, Nadeem F. "Neden Pakistan'daki bazıları ülkenin kurucusu olan Cinnah'ı 8. yüzyıl Arap'ıyla değiştirmek istiyor" . Scroll.in .
  60. ^ "Kasım'ı Figürlemek: Pakistan nasıl kazanıldı" . Şafak. 19 Temmuz 2012 . Erişim tarihi: 19 Şubat 2015 .
  61. ^ "İlk Pakistanlı mı?" . Şafak. 12 Nisan 2015 . Erişim tarihi: 19 Şubat 2015 .
  62. ^ "Muhammed Bin Qasim: Yırtıcı mı yoksa vaiz mi?" . Şafak. 8 Nisan 2014 . Erişim tarihi: 19 Şubat 2015 .
  63. ^ Rubina Saigol (2014). "Pakistan ders kitaplarında öğretilen en bariz yalan nedir?" . Herald . Alındı Agustos 14 2014 .
  64. ^ Shazia Rafi (2015). "Gandhara için bir dava" . Şafak . Erişim tarihi: 19 Şubat 2015 .
  65. ^ Ira Marvin Lapidus (2002). İslam toplumlarının tarihi . Cambridge University Press. s. 382–384. ISBN 978-0-521-77933-3.
  66. ^ Robert L. Canfield (2002). Tarihsel açıdan Türk-İran . Cambridge University Press. sayfa 4–21. ISBN 978-0-521-52291-5. Erişim tarihi: 28 Aralık 2011 .
  67. ^ Chandra, Satish (2005). Ortaçağ Hindistan: Sultanat'tan Babürlere Bölüm II . Har-Anand Yayınları. s. 365. ISBN 978-81-241-1066-9.
  68. ^ Malik, Iftikhar Haider (2008). Pakistan Tarihi . Greenwood Publishing Group. s. 79. ISBN 978-0-313-34137-3.
  69. ^ a b c d e f Metcalf, B .; Metcalf, TR (9 Ekim 2006), Modern Hindistan'ın Kısa Tarihi (2. baskı), Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-68225-1 
  70. ^ Asher, CB; Talbot, C (2008), Avrupa'dan Önce Hindistan (1. baskı), Cambridge University Press, ISBN 978-0-521-51750-8 
  71. ^ Jalal, Ayesha (1994). Tek Sözcü: Cinnah, Müslüman Birliği ve Pakistan Talebi. Cambridge UK: Cambridge Güney Asya Çalışmaları.
  72. ^ Stephen Evans, "Macaulay'ın dakikası yeniden gözden geçirildi: On dokuzuncu yüzyıl Hindistan'ında sömürge dili politikası," Journal of Multilingual and Multicultural Development (2002) 23 # 4 s. 260–281
  73. ^ a b c d e "Ülke Profili: Pakistan" . Kongre Kütüphanesi. 1995. s. 2–3, 6, 8 . Erişim tarihi: 2 Eylül 2019 .
  74. ^ "Sepoy İsyanı: 1857" . Thenagain.info. 12 Eylül 2003 . Erişim tarihi: 19 Aralık 2013 .
  75. ^ Markovits, Claude (2 Kasım 2007). "1900'den 1947'ye Hindistan" . Çevrimiçi Kitlesel Şiddet Ansiklopedisi . Erişim tarihi: 2 Şubat 2015 .
  76. ^ Ak̲h̲tar, Altāf Ḥusain Ḥālī; Talk̲h̲īṣ, Salim (1993). Ḥayāt-i jāved . Lāhore: Sang-i Mīl Yayınları. ISBN 978-969-35-0186-5.
  77. ^ Korkak, ed. Harold G. (1987) tarafından. Dini çoğulculuğa modern Hint tepkileri . Albany, NY: New York Press Eyalet Üniversitesi. ISBN 978-0-88706-572-9.CS1 maint: extra text: authors list (link)
  78. ^ Sarkar, RN (2006). İslam ile ilgili Naipual [sic] (1. baskı). Yeni Delhi: Sarup & Sons. ISBN 978-81-7625-693-3.
  79. ^ Qureshi, M. Naeem (1999). İngiliz Hint siyasetinde Pan-İslam: Hilafet hareketi üzerine bir çalışma, 1918–1924 . Leiden [ua]: Brill. sayfa 57, 245. ISBN 978-90-04-11371-8.
  80. ^ John Farndon (1999). Kısa ansiklopedi . Dorling Kindersley Limited. s. 455. ISBN 978-0-7513-5911-4.
  81. ^ Daniel Lak (4 March 2008). India express: the future of a new superpower. Viking Canada. p. 113. ISBN 978-0-670-06484-7. Retrieved 14 March 2012.
  82. ^ a b c d Cohen, Stephen Philip (2004). The idea of Pakistan (1st pbk. ed.). Washington, DC: Brookings Institution Press. ISBN 978-0-8157-9761-6.
  83. ^ "Sir Muhammad Iqbal's 1930 Presidential Address". Speeches, Writings, and Statements of Iqbal. Retrieved 19 December 2006.
  84. ^ Editorial work, no author. (5 January 2009). "Understanding Jinnah's Position on World War I and II Lessons to be learned". United Kingdom: Politact. Archived from the original on 3 February 2015. Retrieved 3 February 2015.
  85. ^ a b Mohiuddin, Yasmin Niaz (2007). Pakistan: A Global Studies Handbook. ABC-CLIO. p. 70. ISBN 978-1-85109-801-9. In the elections of 1946, the Muslim League won 90 percent of the legislative seats reserved for Muslims. It was the power of the big zamindars in Punjab and Sindh behind the Muslim League candidates that led to this massive landslide victory (Alavi 2002, 14). Even Congress, which had always denied the League's claim to be the only true representative of Indian Muslims had to concede the truth of that claim. The 1946 election was, in effect, a plebiscite among Muslims on Pakistan.
  86. ^ Mohiuddin, Yasmin Niaz (2007). Pakistan: A Global Studies Handbook. ABC-CLIO. p. 71. ISBN 978-1-85109-801-9. Despite the League's victory in the elections, the British did not want the partition of British India. As a last attempt to avoid it, Britain put forward the Cabinet Mission Plan, according to which India would become a federation of three large, self-governing provinces and the central government would be limited to power over foreign policy and defense, implying a weak center.
  87. ^ Akram, Wasim. "Jinnah and cabinet Mission Plan". Academia Edu. Retrieved 3 February 2015. Cite journal requires |journal= (help)
  88. ^ a b Stanley Wolpert (2002). Jinnah of Pakistan. Oxford University Press. pp. 306–332. ISBN 978-0-19-577462-7.
  89. ^ "Murder, rape and shattered families: 1947 Partition Archive effort underway". Dawn. 13 March 2015. Retrieved 14 January 2017. There are no exact numbers of people killed and displaced, but estimates range from a few hundred thousand to two million killed and more than 10 million displaced.
  90. ^ Basrur, Rajesh M. (2008). South Asia's Cold War: Nuclear Weapons and Conflict in Comparative Perspective. Routledge. ISBN 978-1-134-16531-5. An estimated 12–15 million people were displaced, and some 2 million died. The legacy of Partition (never without a capital P) remains strong today ...
  91. ^ Isaacs, Harold Robert (1975). Idols of the Tribe: Group Identity and Political Change. Harvard University Press. ISBN 978-0-674-44315-0. 2,000,000 killed in the Hindu-Muslim holocaust during the partition of British-India and the creation of India and Pakistan
  92. ^ D'Costa, Bina (2011). Nationbuilding, Gender and War Crimes in South Asia. Routledge. p. 53. ISBN 978-0-415-56566-0. Estimates of the dead vary from 200,000 (the contemporary British figure) to 2 million (a subsequent Indian speculation). Today, however, it is widely accepted that nearly a million people died during Partition (Butalia, 1997).
  93. ^ Butalia, Urvashi (2000). The Other Side of Silence: Voices From the Partition of British India. Duke University Press.
  94. ^ Sikand, Yoginder (2004). Muslims in India Since 1947: Islamic Perspectives on Inter-Faith Relations. Routledge. p. 5. ISBN 978-1-134-37825-8.
  95. ^ Brass, Paul R. (2003). "The partition of India and retributive genocide in the Punjab, 1946–47: means, methods, and purposes" (PDF). Journal of Genocide Research. Carfax Publishing: Taylor and Francis Group. pp. 81–82 (5(1), 71–101). Retrieved 16 August 2014. In the event, largely but not exclusively as a consequence of their efforts, the entire Muslim population of the eastern Punjab districts migrated to West Punjab and the entire Sikh and Hindu populations moved to East Punjab in the midst of widespread intimidation, terror, violence, abduction, rape, and murder.
  96. ^ "20th-century international relations (politics) :: South Asia". Encyclopædia Britannica. Retrieved 16 August 2014.
  97. ^ Daiya, Kavita (2011). Violent Belongings: Partition, Gender, and National Culture in Postcolonial India. Temple University Press. p. 75. ISBN 978-1-59213-744-2. The official estimate of the number of abducted women during Partition was placed at 33,000 non-Muslim (Hindu or Sikh predominantly) women in Pakistan, and 50,000 Muslim women in India.
  98. ^ Singh, Amritjit; Iyer, Nalini; Gairola, Rahul K. (2016). Revisiting India's Partition: New Essays on Memory, Culture, and Politics. Lexington Books. p. 14. ISBN 978-1-4985-3105-4. The horrific statistics that surround women refugees-between 75,000–100,000 Hindu, Muslim and Sikh women who were abducted by men of the other communities, subjected to multiple rapes, mutilations, and, for some, forced marriages and conversions-is matched by the treatment of the abducted women in the hands of the nation-state. In the Constituent Assembly in 1949 it was recorded that of the 50,000 Muslim women abducted in India, 8,000 of then were recovered, and of the 33,000 Hindu and Sikh women abducted, 12,000 were recovered.
  99. ^ Abraham, Taisha (2002). Women and the Politics of Violence. Har-Anand Publications. p. 131. ISBN 978-81-241-0847-5. In addition thousands of women on both sides of the newly formed borders (estimated range from 29,000 to 50,000 Muslim women and 15,000 to 35,000 Hindu and Sikh women) were abducted, raped, forced to convert, forced into marriage, forced back into what the two States defined as 'their proper homes', torn apart from their families once during partition by those who abducted them, and again, after partition, by the State which tried to 'recover' and 'rehabilitate' them.
  100. ^ Perspectives on Modern South Asia: A Reader in Culture, History, and ... – Kamala Visweswara. nGoogle Books.in (16 May 2011).
  101. ^ Hasan, Arif; Raza, Mansoor (2009). Migration and Small Towns in Pakistan. IIED. p. 12. ISBN 978-1-84369-734-3. When the British Indian Empire was partitioned in 1947, 4.7 million Sikhs and Hindus left what is today Pakistan for India, and 6.5 million Muslims migrated from India to Pakistan.
  102. ^ Bates, Crispin (3 March 2011). "The Hidden Story of Partition and its Legacies". BBC. Retrieved 16 August 2014. Unfortunately, it was accompanied by the largest mass migration in human history of some 10 million.
  103. ^ "Rupture in South Asia" (PDF). UNHCR. Retrieved 16 August 2014.
  104. ^ Tanya Basu (15 August 2014). "The Fading Memory of South Asia's Partition". The Atlantic. Retrieved 16 August 2014.
  105. ^ Subir Bhaumik (1996). Insurgent Crossfire: North-East India. Lancer Publishers. p. 6. ISBN 978-1-897829-12-7. Retrieved 15 April 2012.
  106. ^ "Resolution adopted by the United Nations Commission for India and Pakistan". Mount Holyoke College. Retrieved 19 January 2010.
  107. ^ "Muhammad Ali Jinnah's first Presidential Address to the Constituent Assembly of Pakistan (August 11, 1947)". JSpeech. Retrieved 1 March 2016.
  108. ^ "BBC – History – Historic Figures: Mohammad Ali Jinnah (1876–1948)". BBC. Retrieved 20 December 2016. Jinnah became the first governor general of Pakistan, but died of tuberculosis on 11 September 1948.
  109. ^ McGrath, Allen (1996). The Destruction of Pakistan's Democracy. Oxford University Press. p. 38. ISBN 978-0-19-577583-9. Undivided India, their magnificent imperial trophy, was besmirched by the creation of Pakistan, and the division of India was never emotionally accepted by many British leaders, Mountbatten among them.
  110. ^ Ahmed, Akbar S. (1997). Jinnah, Pakistan and Islamic Identity: The Search for Saladin. Psychology Press. p. 136. ISBN 978-0-415-14966-2. Mountbatten's partiality was apparent in his own statements. He tilted openly and heavily towards Congress. While doing so he clearly expressed his lack of support and faith in the Muslim League and its Pakistan idea.
  111. ^ Wolpert, Stanley (2009). Shameful Flight: The Last Years of the British Empire in India. Oxford University Press. p. 163. ISBN 978-0-19-974504-3. Mountbatten tried to convince Jinnah of the value of accepting him, Mountbatten, as Pakistan's first governor-general, but Jinnah refused to be moved from his determination to take that job himself.
  112. ^ Ahmed, Akbar (2005). Jinnah, Pakistan and Islamic Identity: The Search for Saladin. Routledge. ISBN 978-1-134-75022-1. When Mountbatten was asked by Collins and Lapierre if he would have sabotaged Pakistan if he had known that Jinnah was dying of tuberculosis, his answer was instructive. There was no doubt in his mind about the legality or morality of his position on Pakistan. 'Most probably,' he said (1982:39).
  113. ^ Hussain, Rizwan. "Pakistan". The Oxford Encyclopedia of the Islamic World. Mawlānā Shabbīr Ahmad Usmānī, a respected Deobandī ʿālim (scholar) who was appointed to the prestigious position of Shaykh al-Islām of Pakistan in 1949, was the first to demand that Pakistan become an Islamic state. But Mawdūdī and his Jamāʿat-i Islāmī played the central part in the demand for an Islamic constitution. Mawdūdī demanded that the Constituent Assembly make an unequivocal declaration affirming the "supreme sovereignty of God" and the supremacy of the sharīʿah as the basic law of Pakistan.
  114. ^ a b Hussain, Rizwan. "Pakistan". The Oxford Encyclopedia of the Islamic World. The first important result of the combined efforts of the Jamāʿat-i Islāmī and the ʿulamāʿ was the passage of the Objectives Resolution in March 1949, whose formulation reflected compromise between traditionalists and modernists. The resolution embodied "the main principles on which the constitution of Pakistan is to be based". It declared that "sovereignty over the entire universe belongs to God Almighty alone and the authority which He has delegated to the State of Pakistan through its people for being exercised within the limits prescribed by Him is a sacred trust", that "the principles of democracy, freedom, equality, tolerance and social justice, as enunciated by Islam shall be fully observed", and that "the Muslims shall be enabled to order their lives in the individual and collective spheres in accord with the teaching and requirements of Islam as set out in the Holy Qurʿan and Sunna". The Objectives Resolution has been reproduced as a preamble to the constitutions of 1956, 1962, and 1973.
  115. ^ James Wynbrandt (2009). A brief history of Pakistan. Infobase Publishing. pp. 190–197. ISBN 978-0-8160-6184-6. Retrieved 27 December 2011.
  116. ^ a b Anis Chowdhury; Wahiduddin Mahmud (2008). Handbook on the South Asian economies. Edward Elgar Publishing. pp. 72–75. ISBN 978-1-84376-988-0. Retrieved 27 December 2011.
  117. ^ Mission with a Difference. Lancer Publishers. p. 17. GGKEY:KGWAHUGNPY9. Retrieved 13 March 2012.
  118. ^ Adam Jones (2004). Genocide: A Comprehensive Introduction. Routledge. p. 420. ISBN 978-0-415-35384-7.
  119. ^ a b c R. Jahan (2004). Samuel Totten (ed.). Teaching about genocide: issues, approaches, and resources. Information Age Publishing. pp. 147–148. ISBN 978-1-59311-074-1.
  120. ^ "1971 war summary". BBC. 2002. Retrieved 16 March 2009.
  121. ^ Bose, Sarmila (2005). "Anatomy of Violence: Analysis of Civil War in East Pakistan in 1971". Economic and Political Weekly. 40 (41): 4463–4471. ISSN 2349-8846. JSTOR 4417267.
  122. ^ Dummett, Mark (16 December 2011). "Bangladesh war: The article that changed history – BBC News". BBC News. Retrieved 3 March 2016.
  123. ^ Hiro, Dilip (2015). The Longest August: The Unflinching Rivalry Between India and Pakistan. Nation Books. p. 216. ISBN 978-1-56858-503-1.
  124. ^ "Statistics of Pakistan's Democide". Retrieved 10 February 2015.
  125. ^ Beachler, Donald (2011). The Genocide Debate: Politicians, Academics, and Victims. Springer. p. 16. ISBN 978-0-230-33763-3.
  126. ^ M. Zafar. "How Pakistan Army moved into the Political Arena". Defence Journal. Retrieved 15 March 2009.
  127. ^ "Bhutto was father of Pakistan's Atom Bomb Programme". International Institute for Strategic Studies. Archived from the original on 14 March 2012. Retrieved 19 December 2011.
  128. ^ a b Pervez Amerali Hoodbhoy (23 January 2011). "Pakistan's nuclear bayonet". The Herald. Archived from the original on 18 February 2011. Retrieved 9 September 2011.
  129. ^ Sushil Khanna. "The Crisis in the Pakistan Economy". Revolutionary Democracy. Retrieved 16 November 2011.
  130. ^ Michael Heng Siam-Heng; Ten Chin Liew (2010). State and Secularism: Perspectives from Asia. Singapore: World Scientific. p. 202. ISBN 978-981-4282-37-6. Retrieved 28 December 2011.
  131. ^ Steve Coll (2004). Ghost Wars: The Secret History of the CIA, Afghanistan, and Bin Laden, from the Soviet Invasion to September 10, 2001 (23 February 2004 ed.). Penguin Press HC. p. 720. ISBN 978-1-59420-007-6.
  132. ^ Odd Arne Westad (2005). The global Cold War: third world interventions and the making of our times. Cambridge University Press. pp. 348–358. ISBN 978-0-521-85364-4. Retrieved 22 January 2012.
  133. ^ Haroon, Sana (2008). "The Rise of Deobandi Islam in the North-West Frontier Province and Its Implications in Colonial India and Pakistan 1914–1996". Journal of the Royal Asiatic Society. 18 (1): 66–67. doi:10.1017/S1356186307007778. JSTOR 27755911.
  134. ^ Marie Chene. "Overview of corruption in Pakistan". Anti Corruption Resource Centre. Retrieved 23 December 2011.
  135. ^ Ishrat Husain (2009). "Pakistan & Afghanistan: Domestic Pressures and Regional Threats: The Role of Politics in Pakistan's Economy". Journal of International Affairs. 63 (1): 1–18.
  136. ^ a b Khan, Feroz Hassan (2012). Eating grass : the making of the Pakistani bomb. Stanford, CA: Stanford University Press. ISBN 978-0-8047-7600-4.
  137. ^ a b "India launches Kashmir air attack". BBC News. 26 May 1999. Retrieved 5 August 2008.
  138. ^ "Pakistan after the coup: Special report". BBC. 12 October 2000. Retrieved 17 March 2009.
  139. ^ "Pakistan Among Top 10 Reformers". World Bank. 12 September 2005. Retrieved 19 November 2016.
  140. ^ "Performance of 12th NationalAssembly of Pakistan-" (PDF). Pakistan Institute of Legislative Development and Transperency. p. 5. Archived from the original (PDF) on 12 January 2012. Retrieved 23 December 2011.
  141. ^ "New Pakistan PM Gillani sworn in". BBC. 25 March 2008. Retrieved 17 March 2009.
  142. ^ "Zardari wins Pakistan presidential election: officials". AFP. 5 September 2008. Archived from the original on 7 July 2009. Retrieved 17 March 2009.
  143. ^ Candace Rondeaux (19 August 2008). "Musharraf Exits, but Uncertainty Remains". The Washington Post. Retrieved 19 January 2010.
  144. ^ "Pakistani President Musharraf Resigns Amid Impeachment Threats". Fox News. Associated Press. 18 August 2008. Archived from the original on 20 August 2008. Retrieved 18 August 2008.
  145. ^ "Gilani disqualified as PM: SC". Daily The News International.com. Retrieved 19 June 2012.
  146. ^ "'War on terror' has cost Pakistan $118bn: SBP". Dawn. Agence France Presse. 19 November 2016. Retrieved 3 April 2017.
  147. ^ "Pakistan IDP Figures Analysis". Internal Displacement Monitoring Centre. Archived from the original on 4 April 2017. Retrieved 3 April 2017.
  148. ^ "Nawaz Sharif sworn in as Pakistani PM". ABC. 5 June 2013. Retrieved 6 June 2013.
  149. ^ "Imran Khan won Pakistan general election, 2018 and became the 22nd Prime Minister of Pakistan". Daily Pakistan. Retrieved 22 August 2018.
  150. ^ Hussain, Rizwan. "Pakistan". The Oxford Encyclopedia of the Islamic World. Pakistan is unique among Muslim countries in its relationship with Islam: it is the only country to have been established in the name of Islam
  151. ^ Talbot, Ian (2 February 1984). "Jinnah and the Making of Pakistan". History Today. As British rule there drew to an end, many Muslims demanded, in the name of Islam, the creation of a separate Pakistan state.
  152. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. p. 496. ISBN 978-1-316-25838-5. The idea of Pakistan may have had its share of ambiguities, but its dismissal as a vague emotive symbol hardly illuminates the reasons as to why it received such overwhelmingly popular support among Indian Muslims, especially those in the 'minority provinces' of British India such as U.P.
  153. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. p. 497. ISBN 978-1-316-25838-5. As the book has demonstrated, local ML functionaries, (U.P.) ML leadership, Muslim modernists at Aligarh, the ulama and even Jinnah at times articulated their vision of Pakistan in terms of an Islamic state.
  154. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. p. 489. ISBN 978-1-316-25838-5. But what is undeniable is the close association he developed with the ulama, for when he died a little over a year after Pakistan was born, Maulana Shabbir Ahmad Usmani, in his funeral oration, described Jinnah as the greatest Muslim after the Mughal Emperor Aurangzeb.
  155. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. p. 489. ISBN 978-1-316-25838-5. Similarly, Usmani asked Pakistanis to remember the Qaid's ceaseless message of Unity, Faith and Discipline and work to fulfil his dream to create a solid bloc of all Muslim states from Karachi to Ankara, from Pakistan to Morocco. He [Jinnah] wanted to see the Muslims of the world united under the banner of Islam as an effective check against the aggressive designs of their enemies
  156. ^ Haqqani, Hussain (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. p. 16. ISBN 978-0-87003-285-1. The first formal step toward transforming Pakistan into an Islamic ideological state was taken in March 1949 when the country's first prime minister, Liaquat Ali Khan, presented the Objectives Resolution in the constituent assembly.
  157. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina: State Power, Islam, and the Quest for Pakistan in Late Colonial North India. Cambridge University Press. p. 491. ISBN 978-1-316-25838-5. Khaliq drew a sharp distinction between this Islamic state and a Muslim state. He claimed that as of now Pakistan was only a Muslim state in view of the majority of its population being Muslim, and indeed could never be an Islamic state by itself. It could certainly fulfill its promise and destiny by bringing together all the believers of Islam into one political unit and it is only then that an Islamic state would be achieved.
  158. ^ Haqqani, Hussain (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. p. 18. ISBN 978-0-87003-285-1. One of the earliest Western scholars of Pakistani politics, Keith Callard, observed that Pakistanis seemed to believe in the essential unity of purpose and outlook in the Muslim world: Pakistan was founded to advance the cause of Muslims. Other Muslims might have been expected to be sympathetic, even enthusiastic. But this assumed that other Muslim states would take the same view of the relation between religion and nationality.
  159. ^ Haqqani, Hussain (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. p. 18. ISBN 978-0-87003-285-1. Pakistan's pan-Islamic aspirations, however, were neither shared nor supported by the Muslim governments of the time. Nationalism in other parts of the Muslim world was based on ethnicity, language, or territory.
  160. ^ Haqqqani, Hussain (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. p. 19. ISBN 978-0-87003-285-1. Although Muslim governments were initially unsympathetic to Pakistan's pan-Islamic aspirations, Islamists from the world over were drawn to Pakistan. Controversial figures such as the pro-Nazi former grand mufti of Palestine, Al-Haj Amin al-Husseini, and leaders of Islamist political movements like the Arab Muslim Brotherhood became frequent visitors to the country.
  161. ^ Husain Haqqani (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. pp. 19–. ISBN 978-0-87003-285-1.
  162. ^ Cochrane, Iain (2009). The Causes of the Bangladesh War. ISBN 978-1-4452-4043-5. The social scientist, Nasim Ahmad Jawed has conducted a survey of nationalism in pre-divided Pakistan and identifies the links between religion, politics and nationalism in both wings of Pakistan. His findings are fascinating and go some way to explain the differing attitudes of West and East Pakistan to the relationship between Islam and Pakistani nationalism and how this affected the views of people in both wings, especially the views of the peoples of both wings towards each other. In 1969, Jawed conducted a survey on the type of national identity that was used by educated professional people. He found that just over 60% in the East wing professed to have a secular national identity. However, in the West wing, the same figure professed an Islamic and not a secular identity. Furthermore, the same figure in the East wing described their identity in terms of their ethnicity and not in terms of Islam. He found that the opposite was the case in the West wing where Islam was stated to be more important than ethnicity.
  163. ^ LINTNER, BERTIL (2004). "Religious Extremism and Nationalism in Bangladesh" (PDF). p. 418.
  164. ^ Diamantides, Marinos; Gearey, Adam (2011). Islam, Law and Identity. Routledge. p. 196. ISBN 978-1-136-67565-2. The Constitution of 1973 was created by a parliament that was elected in the 1970 elections. In this first ever general elections ...
  165. ^ Iqbal, Khurshid (2009). The Right to Development in International Law: The Case of Pakistan. Routledge. p. 189. ISBN 978-1-134-01999-1.
  166. ^ Diamantides, Marinos; Gearey, Adam (2011). Islam, Law and Identity. Routledge. p. 198. ISBN 978-1-136-67565-2. The 1973 constitution also created certain institutions to channel the application and interpretation of Islam: the Council of Islamic Ideology and the Shariat Court.
  167. ^ Nasr, Seyyed Vali Reza Nasr (1996). Mawdudi and the Making of Islamic Revivalism. New York, Oxford: Oxford University Press. pp. 45–46. ISBN 978-0-19-509695-8.
  168. ^ a b Kepel, Gilles (2002). Jihad: The Trail of Political Islam (2006 ed.). I.B.Tauris. pp. 100–101. ISBN 978-1-84511-257-8. Retrieved 5 December 2014.
  169. ^ Haqqani, Hussain (2010). Pakistan: Between Mosque and Military. Carnegie Endowment. p. 132. ISBN 978-0-87003-285-1. Most accounts of Zia ul-Haq's life confirm that he came from a religious family and that religion played an important part in molding his personality.
  170. ^ Diamantides, Marinos; Gearey, Adam (2011). Islam, Law and Identity. Routledge. p. 198. ISBN 978-1-136-67565-2. The Shariat judicial courts were not present in the original Constitution of 1973 and were later inserted in 1979 by General Zia-ul Haq ...
  171. ^ Double Jeopardy: Police Abuse of Women in Pakistan. Human Rights Watch. 1992. p. 19. ISBN 978-1-56432-063-6. Retrieved 3 December 2014.
  172. ^ Haqqani, Hussain (2005). Pakistan: between mosque and military. Washington D.C.: United Book Press. p. 400. ISBN 978-0-87003-285-1.
  173. ^ a b Wynbrandt, James (2009). A Brief History of Pakistan. Facts on File. pp. 216–7. ISBN 978-0-8160-6184-6. Zia, however, tried to bolster the influence of Islamic parties and the ulama on government and society.
  174. ^ Syed, Jawad; Pio, Edwina; Kamran, Tahir; Zaidi, Abbas (2016). Faith-Based Violence and Deobandi Militancy in Pakistan. Springer. p. 379. ISBN 978-1-349-94966-3. ... the military dictator Zia ul Haq (1977–1988) forged a strong alliance between the military and Deobani institutions and movements (e.g. the TJ).
  175. ^ Cesari, Jocelyne (2014). The Awakening of Muslim Democracy: Religion, Modernity, and the State. Cambridge University Press. p. 135. ISBN 978-1-107-51329-7. For example, the Barelvi ulama supported the formation of the state of Pakistan and thought that any alliance with Hindus (such as that between the Indian National Congress and the Jamiat ulama-I-Hind [JUH]) was counterproductive.
  176. ^ Syed, Jawad; Pio, Edwina; Kamran, Tahir; Zaidi, Abbas (2016). Faith-Based Violence and Deobandi Militancy in Pakistan. Springer. p. 379. ISBN 978-1-349-94966-3. Ironically, Islamic state politics in Pakistan was mostly in favour of Deobandi, and more recently Ahl-e Hadith/Salafi, institutions. Only a few Deobandi clerics decided to support the Pakistan Movement, but they were highly influential.
  177. ^ Faith-Based Violence and Deobandi Militancy in Pakistan. Springer. 2016. p. 346. ISBN 978-1-349-94966-3. The grave impact of that legacy was compunded by the Iranian Revolution, and Zia-ul Haq's anti-Shia policies, which added the violence and regimentation of the organization.
  178. ^ Street (30 April 2013). "Chapter 1: Beliefs About Sharia". Pew Research Center's Religion & Public Life Project. Retrieved 4 December 2016.
  179. ^ "What Do You Consider Yourself First?". Pew Research Center's Global Attitudes Project. 31 March 2010. Retrieved 4 December 2016.
  180. ^ "Land and People". Ministry of Information, Broadcasting, and National Heritage. Archived from the original on 22 February 2015. Retrieved 18 February 2015.
  181. ^ "PNS Gwadar". Global Security. 21 November 2011. Retrieved 4 January 2012.
  182. ^ a b c d e f g h i "Pakistan". World Factbook. CIA. Retrieved 13 February 2008.
  183. ^ "Muscat Agreement on the Delimitation of the Maritime Boundary between the Sultanate of Oman and the Islamic Republic of Pakistan, 12 June 2000(1)" (PDF). United Nations. p. 1. Retrieved 18 August 2011.
  184. ^ Edward Wong (27 October 2010). "In Icy Tip of Afghanistan, War Seems Remote". New York Times. Retrieved 4 January 2012.
  185. ^ a b Yasmeen Niaz Mohiuddin (2006). Pakistan: a global studies handbook. ABC-CLIO. pp. 3, 317, 323–324. ISBN 978-1-85109-801-9.
  186. ^ "Pakistan in the most active quake zone, says US Geological Survey". Dawn. 27 October 2015. Retrieved 5 November 2015.
  187. ^ "Pakistan". Food and Agriculture Organisation of the United Nations. 2010. Archived from the original on 22 December 2011. Retrieved 29 December 2011.
  188. ^ "About Pakistan: Geography". American Institute For Pakistan Studies. Archived from the original on 21 July 2011. Retrieved 24 July 2010.
  189. ^ a b "PTDC page on mountaineering". Pakistan Tourism Development Corporation. Archived from the original on 10 November 2006. Retrieved 10 November 2006.
  190. ^ "Pakistan". InfoPlease. Pearson Education. Retrieved 16 March 2009.
  191. ^ "Pakistan Climate". Encyclopedia of the Nations. 28 March 2008. Retrieved 16 March 2009.
  192. ^ "Conservation of Mangrove Forests in the Coastal Areas of Sindh and Balochistan". WWF Pakistan. Archived from the original on 25 December 2004. Retrieved 17 March 2009.
  193. ^ "Introduction". AIT-UNEP RRC.AP. Archived from the original on 12 January 2012. Retrieved 27 December 2011.
  194. ^ Rhett Butler. "Pakistan Deforestation Rates and Related Forestry Figures". Mongabay.com. Retrieved 19 April 2012.
  195. ^ a b c "Biodiversity". WWF. Archived from the original on 15 January 2005. Retrieved 10 January 2012.
  196. ^ a b c "Biodiversity Sharing the Environment" (PDF). Government of Pakistan. pp. 1, 4–7. Archived from the original (PDF) on 27 August 2006. Retrieved 10 January 2012.
  197. ^ Naeem Ashraf Raja; P. Davidson; et al. (1999). "The birds of Palas, North-West Frontier Province, Pakistan" (PDF). Forktail. 15: 77–85. Archived from the original (PDF) on 10 June 2011. Retrieved 12 November 2011.
  198. ^ Richard Grimmett; Tom J. Roberts; Tim Inskipp (2009). Birds of Pakistan. A&C Black. pp. 6, 38–41, 132–136. ISBN 978-0-7136-8800-9. Retrieved 11 January 2012.
  199. ^ a b c "Sheet1". WWF. Archived from the original (XLS) on 15 September 2006. Retrieved 11 January 2012.
  200. ^ "Pakistan plant and animal life". Encyclopædia Britannica. Retrieved 27 December 2011.
  201. ^ David M. Shackleton; International Union for Conservation of Nature and Natural Resources. Species Survival Commission. Caprinae Specialist Group (1997). Wild sheep and goats and their relatives: status survey and conservation action plan for caprinae. IUCN. pp. 10–13, 352. ISBN 978-2-8317-0353-4. Retrieved 11 January 2012.
  202. ^ a b c "Species". WWF Pakistan. Archived from the original on 28 December 2011. Retrieved 27 December 2011.
  203. ^ "Pakistan". Wildlife Conservation Society. Retrieved 27 December 2011.
  204. ^ Pete Heiden (2011). Pakistan. ABDO. pp. 33–44. ISBN 978-1-61787-631-8. Retrieved 11 January 2012.
  205. ^ Grantham, H. S.; et al. (2020). "Anthropogenic modification of forests means only 40% of remaining forests have high ecosystem integrity – Supplementary Material". Nature Communications. 11 (1): 5978. doi:10.1038/s41467-020-19493-3. ISSN 2041-1723. PMC 7723057. PMID 33293507.
  206. ^ Hussain, Rizwan. "Pakistan". The Oxford Encyclopedia of the Islamic World. Hence, Pakistan's political experience is integrally related to the struggle of Indian Muslims to find an autonomous political center after their loss of power to the British in the early nineteenth century.
  207. ^ a b "World: South Asia Pakistan's army and its history of politics". BBC. 10 December 1999. Retrieved 16 March 2009.
  208. ^ Grover, ed. by Verinder; Arora, Ranjana (1995). Political system in Pakistan. New Delhi: Deep & Deep Publ. ISBN 978-81-7100-739-4.CS1 maint: extra text: authors list (link)
  209. ^ KrishnaRao, K.V. (1991). Prepare or perish : a study of national security. New Delhi: Lancer Publ. ISBN 978-81-7212-001-6.
  210. ^ "Pakistan wants promotion of friendly, brotherly relations with all countries: Mamnoon". Dispatch News Desk. 14 July 2016. Retrieved 25 February 2017.
  211. ^ "Pakistani PM hails China as his country's 'best friend'". BBC News. 17 May 2011. Retrieved 17 May 2011.
  212. ^ Masood, Salman (13 October 2008). "Pakistan President to Visit China, a Valued Ally". The New York Times. Retrieved 12 October 2008.
  213. ^ "China-Pakistan relations". China Daily. Retrieved 14 November 2006.
  214. ^ Shahi, Abdul Sattar; foreword by Agha (2013). Pakistan's Foreign Policy, 1947–2012: A Concise History (Third ed.). Karachi: Oxford University Press, Shahi. ISBN 978-0-19-906910-1.
  215. ^ Govt of Pakistan. "Foreign Policy of Pakistan". Govt of Pakistan. Retrieved 3 February 2015.
  216. ^ a b c d e "Kashmir". Encyclopædia Britannica. Retrieved 19 December 2011.
  217. ^ a b Anwar, Muhammad (2006). Friends Near Home: Pakistan's Strategic Security Options. Islamabad, Pakistan: AuthorHouse. ISBN 978-1-4670-1541-7.
  218. ^ Chakma, Bhumitra (2009). Pakistan's nuclear weapons. London: Routledge. ISBN 978-0-415-40871-4.
  219. ^ Officials reports (18 June 2010). "Pakistan a Responsible Nuclear Power, Official Asserts". NPT News Directorate. Retrieved 3 December 2012.
  220. ^ "World: Monitoring Nawaz Sharif's speech". BBC. 28 May 1998. Retrieved 11 March 2012.
  221. ^ a b Haqqani, Husain (2005). "§Chapter 3". Pakistan : between mosque and military (1. print. ed.). Washington, DC: United Book Press. ISBN 978-0-87003-214-1. The trauma was extremely severe in Pakistan when the news of secession of East Pakistan as Bangladesh arrived—a psychological setback, complete and humiliating defeat that shattered the prestige of Pakistan Armed Forces.
  222. ^ "N-deterrence to be pursued". Dawn. 15 July 2011. Archived from the original on 18 July 2011. Retrieved 11 March 2012.
  223. ^ Shah, Mehtab Ali (1997). The foreign policy of Pakistan : ethnic impacts on diplomacy, 1971–1994. London [u.a.]: Tauris. ISBN 978-1-86064-169-5.
  224. ^ a b Hasan Askari Rizvi. "Pakistan's Foreign Policy:An Overview 1947–2004" (PDF). Pakistan Institute of Legislative Development and Transparency. pp. 10–12, 20. Archived from the original (PDF) on 23 June 2012. Retrieved 20 December 2011.
  225. ^ "United Nations Member States". United Nations. 3 July 2006. Retrieved 8 July 2010.
  226. ^ "Senate OIC Report" (PDF). Senate of Pakistan: Senate Foreign Relations Committee. September 2005. pp. 16–18. Archived from the original (PDF) on 19 February 2009. Retrieved 8 July 2010.
  227. ^ "A Plea for Enlightened Moderation". The Washington Post. 1 June 2004. Retrieved 24 December 2011.
  228. ^ "Pakistan". Commonwealth Secretariat. Retrieved 8 July 2010.
  229. ^ "Member Countries". Economic Cooperation Organization. Archived from the original on 24 November 2011. Retrieved 24 December 2011.CS1 maint: unfit URL (link)
  230. ^ A.R.Kemal. "Exploring Pakistan's Regional Economic Cooperation Potential" (PDF). PIDE. pp. 1–2. Retrieved 24 December 2011.
  231. ^ "G-20 Ministerial Meeting". Commerce.nic.in. Department of Commerce, Ministry of Commerce and Industry, India. 19 March 2005. Archived from the original on 1 December 2005. Retrieved 4 January 2012.
  232. ^ Robert Nolan. "Pakistan: The Most Allied Ally in Asia". Foreign Policy Association. Archived from the original on 25 July 2011. Retrieved 12 March 2009.
  233. ^ staff writer (9 January 2015). "Accord to diversify ties with Russia". Dawn, 2015. Archived from the original on 4 March 2016. Retrieved 3 February 2015.
  234. ^ Sabir Shah. "US military aid to Pakistan suspended six times since 1954". The News International. Retrieved 26 October 2009.
  235. ^ "2015 Joint Statement By President Barack Obama And Prime Minister Nawaz Sharif". whitehouse.gov. 22 October 2015. Retrieved 28 December 2015 – via National Archives.
  236. ^ D'Souza, Shanthie (2006). "US-Pakistan Counter-Terrorism Cooperation: Dynamics and Challenges" (PDF). Strategic Analysis. Retrieved 28 December 2015.
  237. ^ Alain Gresh (November 2007). "The United States' new backyard". Le Monde diplomatique. Retrieved 24 July 2010.
  238. ^ C.J. Radin (4 December 2011). "Analysis: The US-Pakistan relationship". Long War Journal. Retrieved 15 January 2017.
  239. ^ Nazir Khaja. "Pakistan & USA – Allies in the war on Terrorism!". Defence Talk. Retrieved 15 February 2010.
  240. ^ Karen DeYoung. "Pakistan backed attacks on American targets, U.S. says". The Washington Post. Retrieved 30 January 2010.
  241. ^ Tharoor, Ishaan (3 December 2014). "The Pakistani origins of the Israeli state". The Washington Post. Retrieved 2 March 2015.
  242. ^ Khoury, Jack (28 February 2015). "Israeli lecturer takes part in Pakistan conference". Haaretz. Retrieved 2 March 2015.
  243. ^ "Pakistan-Israel in landmark talks". BBC News. 1 September 2005. Retrieved 4 July 2012.
  244. ^ "Pakistan the only country not recognizing Armenia – envoy". Armenian Times. 5 February 2015. Archived from the original on 3 March 2015. Retrieved 2 March 2015.
  245. ^ "China opens 'largest' embassy in Pakistan, strengthens South Asia presence". asiancorrespondent.com. 17 February 2015.
  246. ^ a b c Afridi, Jamal; Bajoria, Jayshree (6 July 2010). "China-Pakistan Relations". Council on Foreign Relations, China Pakistan. Archived from the original on 22 March 2015. Retrieved 3 February 2015.
  247. ^ "ISLAMABAD: Pakistan and China agreed to raise their trade volume up to $20 billion and pledged to continue their cooperation in civil nuclear technology". Archived from the original on 21 April 2015.
  248. ^ Urvashi Aneja (June 2006). "Pakistan-China Relations" (PDF). Institute of Peace and Conflict Studies. p. 1. Archived from the original (PDF) on 27 January 2012. Retrieved 28 December 2011.
  249. ^ "CHRONOLOGY-Main events in Chinese-Pakistani relations". Thomson Reuters. Reuters. 24 November 2006. Retrieved 24 November 2006.
  250. ^ Jamal Afridi. "China-Pakistan Relations". Council on Foreign Relations. Archived from the original on 24 April 2011. Retrieved 6 July 2010.
  251. ^ Gillette, Maris Boyd (2000). Between Mecca and Beijing. California: Stanford University Press. ISBN 978-0-8047-6434-6.
  252. ^ Reuters (4 August 2016). "China joins Afghanistan, Pakistan, Tajikistan in security alliance". www.atimes.com. Retrieved 22 November 2016.
  253. ^ "Why Muslim nations remain silent as China sends ethnic minorities to re-education camps". ABC News. 23 December 2018.
  254. ^ "Detention camps: Why Pakistan is silent about plight of fellow muslims in China". The Times of India. 23 December 2018.
  255. ^ Pasha, Sayed Abdul Muneem (2005). Islam in Pakistan's foreign policy. Global Media Publications. p. 225. ISBN 978-81-88869-15-2. Pakistan's expression of solidarity was followed, after Independence, by a vigorous pursuit of bilateral relations with Muslim countries like Iran and Turkey.
  256. ^ Pasha, Sayed Abdul Muneem (2005). Islam in Pakistan's foreign policy. Global Media Publications. p. 37. ISBN 978-81-88869-15-2. Pakistan was making a wholehearted bid for the leadership of the Muslim world, or at least for the leadership in achieving its unity.
  257. ^ Pasha, Sayed Abdul Muneem (2005). Islam in Pakistan's foreign policy. Global Media Publications. p. 226. ISBN 978-81-88869-15-2. Following Khaliquzzaman, the Ali brothers had sought to project Pakistan, with its comparatively larger manpower and military strength, as the natural leader of the Islamic world.
  258. ^ Dhulipala, Venkat (2015). Creating a New Medina. Cambridge University Press. p. 18. ISBN 978-1-107-05212-3. As a top ranking ML leader Khaliquzzaman declared, 'Pakistan would bring all Muslim countries together into Islamistan – a pan-Islamic entity'.
  259. ^ Haqqani, Husain (2013). Magnificent Delusions: Pakistan, the United States, and an Epic History of Misunderstanding. PublicAffairs. pp. 20–21. ISBN 978-1-61039-317-1. Within a few years the president of the Muslim League, Chaudhry Khaliq-uz-Zaman, announced that Pakistan would bring all Muslim countries together into Islamistan – a pan-Islamic entity. None of these developments within the new country elicited approval among Americans for the idea of India's partition ... British Prime Minister Clement Attlee voiced the international consensus at the time when he told the House of Commons of his hope that 'this severance may not endure.' He hoped that the proposed dominions of India and Pakistan would in course of time, come together to form one great Member State of the British Commonwealth of Nations.
  260. ^ Haqqani, Husain (2013). Magnificent Delusions: Pakistan, the United States, and an Epic History of Misunderstanding. PublicAffairs. p. 22. ISBN 978-1-61039-317-1. During this time most of the Arab world was going through a nationalist awakening. Pan-Islamic dreams involving the unification of Muslim countries, possibly under Pakistani leadership, had little attraction.
  261. ^ Roberts, Jeffery J. (2003). The Origins of Conflict in Afghanistan. Greenwood Publishing Group. p. 134. ISBN 978-0-275-97878-5. The following year, Choudhry Khaliquzzaman toured the Middle East, pleading for the formation of an alliance or confederation of Muslim states. The Arab states, often citing Pakistan's inability to solve its problems with Muslim neighbor Afghanistan, showed little enthusiasm ... Some saw the effort to form 'Islamistan' as a Pakistani attempt to dominate other Muslim states.
  262. ^ Pande, Aparna (2011). Explaining Pakistan's Foreign Policy: Escaping India. Routledge. p. 178. ISBN 978-1-136-81893-6. The belief that the creation of Pakistan made Pakistan the true leader of Muslim causes around the world led Pakistan's diplomats to vigorously champion the cause of self-determination for fellow Muslims at the United Nations. Pakistan's founders, including Jinnah, supported anti-colonial movements: "Our heart and soul go out in sympathy with those who are struggling for their freedom ... If subjugation and exploitation are carried on, there will be no peace and there will be no end to wars." Pakistani efforts on behalf of Indonesia (1948), Algeria (1948–1949), Tunisia (1948–1949), Morocco (1948–1956) and Eritrea (1960–1991) were significant and initially led to close ties between these countries and Pakistan.
  263. ^ Nasir, Abbas (18 August 2015). "The legacy of Pakistan's loved and loathed Hamid Gul". Al-Jazeera. Retrieved 4 January 2017. His commitment to jihad—to an Islamic revolution transcending national boundaries, was such that he dreamed one day the "green Islamic flag" would flutter not just over Pakistan and Afghanistan, but also over territories represented by the (former Soviet Union) Central Asian republics. After the Soviet withdrawal from Afghanistan, as the director-general of the Pakistan's intelligence organisation, Inter-Services Intelligence (ISI) directorate, an impatient Gul wanted to establish a government of the so-called Mujahideen on Afghan soil. He then ordered an assault using non-state actors on Jalalabad, the first major urban centre across the Khyber Pass from Pakistan, with the aim capturing it and declaring it as the seat of the new administration.
  264. ^ Hunter, Shireen (2010). Iran's Foreign Policy in the Post-Soviet Era: Resisting the New International Order. ABC-CLIO. p. 144. ISBN 978-0-313-38194-2. Since then, Pakistan's sectarian tensions have been a major irritant in Iranian-Pakistan relations.
  265. ^ Pande, Aparna (2011). Explaining Pakistan's Foreign Policy: Escaping India. Taylor & Francis. p. 159. ISBN 978-1-136-81894-3. Both Saudi Arabia and Iran used Pakistan as a battleground for their proxy war for the 'hearts and minds' of Pakistani Sunnis and Shias with the resultant rise in sectarian tensions in Pakistan. The rise of the Taliban in Afghanistan in the 1990s further strained Pakistan-Iran relations. Pakistan's support of the Sunni Pashtun organization created problems for Shia Iran for whom a Taliban-controlled Afghanistan was a nightmare.
  266. ^ Schmetzer, Uli (14 September 1998). "Iran Raises Anti-pakistan Outcry". Chicago Tribune. Retrieved 5 January 2017. KARACHI, Pakistan – Iran, which has amassed 200,000 troops on the border with Afghanistan, accused Pakistan on Sunday of sending warplanes to strafe and bombard Afghanistan's last Shiite stronghold, which fell hours earlier to the Taliban, the Sunni militia now controlling the central Asian country.
  267. ^ Constable, Pamela (16 September 1998). "Afghanistan: Arena For a New Rivalry". The Washington Post. Retrieved 5 January 2017. Taliban officials accused Iran of providing military support to the opposition forces; Tehran radio accused Pakistan of sending its air force to bomb the city in support of the Taliban's advance and said Iran was holding Pakistan responsible for what it termed war crimes at Bamiyan. Pakistan has denied that accusation and previous allegations of direct involvement in the Afghan conflict. Also fueling the volatile situation are ethnic and religious rivalries between the Taliban, who are Sunni Muslims of Afghanistan's dominant Pashtun ethnic group, and the opposition factions, many of which represent other ethnic groups or include Shiite Muslims. Iran, a Shiite Muslim state, has a strong interest in promoting that sect; Pakistan, one of the Taliban's few international allies, is about 80 percent Sunni.
  268. ^ Pande, Aparna (2006). Explaining Pakistan's Foreign Policy: Escaping India. Taylor & Francis. ISBN 978-1-136-81894-3.
  269. ^ Article 1(1)–2(d) of the Part I: Introductory in the Constitution of Pakistan
  270. ^ "Highlights of Prime Minister's Press Talk on "Gilgit–Baltistan Empowerment and Self Governance Order −2009" at PM'S Secretariat on August 29, 2009". Press Information Department, Pakistan. 2009. Archived from the original (DOC) on 16 November 2011. Retrieved 29 December 2011. Cite journal requires |journal= (help)
  271. ^ "Decentralization in Pakistan". World Bank. Archived from the original on 30 January 2010. Retrieved 29 December 2011.
  272. ^ "Azad Jammu and Kashmir Districts". Government of AJK. Archived from the original on 14 January 2012. Retrieved 29 December 2011.
  273. ^ "Gilgit–Baltistan Empowerment and Self Governance Order" (PDF). Dunya. 2009: 1. Archived from the original (PDF) on 19 September 2010. Cite journal requires |journal= (help)
  274. ^ a b Asad Jamal (2010). Police Organisations in Pakistan. CHRI and HRCP. pp. 9–15. ISBN 978-81-88205-79-0.
  275. ^ Manoj Shrivastava (2013). Re-Energising Indian Intelligence. Vij Books India Pvt Ltd. p. 89. ISBN 978-93-82573-55-5.
  276. ^ "Top 10 Best Intelligence Agencies in The World 2016". ABC News Point. 15 December 2014. Archived from the original on 5 January 2015. Retrieved 27 December 2016.
  277. ^ "Top 10 – World's powerful intelligence agencies". Zee News. Retrieved 27 December 2016.
  278. ^ Faqir Hussain (2009). "The Judicial System Of Pakistan" (PDF). Supreme Court of Pakistan. pp. 10–21. Archived from the original (PDF) on 6 February 2017. Retrieved 26 December 2011.
  279. ^ Raza, Maroof (1996). "§Implications of 1971 war and India's nuclear explosion". Wars and no peace over Kashmir. New Delhi: Lancer Publishers. p. 170. ISBN 978-1-897829-16-5. In December 1971, Pakistan lost half its country, and with over ~90,000 troops of its military becoming POWs, all its earlier myth could not survive this no longer ...
  280. ^ Sean Anderson (2009). Historical dictionary of terrorism. Scarecrow Press. pp. 347–348. ISBN 978-0-8108-4101-7.
  281. ^ Paul Bowers (30 March 2004). "Kashmir (House of Commons Research Paper 04/28)" (PDF). House of Commons Library. p. 46. Retrieved 18 April 2012.
  282. ^ Amita Shastri (2001). The Post-Colonial States of South Asia: Democracy, Development and Identity. Palgrave Macmillan. p. 289. ISBN 978-0-312-23852-0.
  283. ^ Joseph J. Hobbs (2008). World Regional Geography. Brooks Cole. p. 314. ISBN 978-0-495-38950-7.
  284. ^ Auckland (24 September 2001). "A brief history of the Kashmir conflict". The Daily Telegraph. London. Retrieved 23 January 2012.
  285. ^ International Court of Justice (2012). "Advisory Opinion on the Legal Status of Kashmir". IMUNA. Archived from the original on 11 October 2011. Retrieved 23 January 2012.
  286. ^ Endrst, Jeff (8 September 1965). "Kashmir Old Headache For U.N." The Pittsburgh Press. Retrieved 15 January 2017. Former Indian Defense Minister Krishna Menon who for years influenced the decisions of late Prime Minister Nehru himself a Kashmiri-put it bluntly last March in an interview with an American newsman when he said India could never agree to a U.N. sponsored plebiscite because 'Kashmir would vote to join Pakistan, and no Indian government responsible for agreeing to the plebiscite could survive.'
  287. ^ Talat Masood (2006). "Pakistan's Kashmir Policy" (PDF). Central Asia-Caucasus Institute & Silk Road Studies Program. p. 1. Archived from the original (PDF) on 19 January 2012. Retrieved 19 December 2011.
  288. ^ "Freedom in the World 2009 – Kashmir (India)". UNHCR. 16 July 2009. Archived from the original on 10 August 2011. Retrieved 1 May 2010.
  289. ^ a b "Our Partners". National Police Bureau, Government of Pakistan. Archived from the original on 18 January 2012. Retrieved 1 July 2008.
  290. ^ "The countries where homosexuality is still illegal". The Week. 12 June 2019. Archived from the original on 28 November 2019. Retrieved 22 November 2019.
  291. ^ "Home Office refused thousands of LGBT asylum claims, figures reveal". The Guardian. 2 September 2019.
  292. ^ "2018 World Press Freedom Index". Reporters Without Borders. Retrieved 3 May 2018.
  293. ^ Jon Boone (6 June 2014). "Pakistani TV news channel ordered off air after criticising spy agency". the Guardian.
  294. ^ Roy Greenslade (9 June 2014). "Intimidated journalists in Pakistan cannot exercise press freedom". the Guardian.
  295. ^ "Redlining the News in Pakistan". VOA News. 22 September 2019.
  296. ^ International Institute for Strategic Studies; Hackett, James (ed.) (2010). The Military Balance 2010. London: Routledge. pp. 367–370. ISBN 978-1-85743-557-3.CS1 maint: extra text: authors list (link)
  297. ^ a b c Blood, Peter R. (1995). Pakistan: A Country Study. Washington, DC: Diane Publishing Co. p. 287. ISBN 978-0-7881-3631-3.
  298. ^ Singh, R.S.N. (2008). The military factor in Pakistan. New Delhi: Lancer Publishers. p. 409. ISBN 978-0-9815378-9-4.
  299. ^ "General Qamar Bajwa COAS, General Zubair Hayat CJCSC". The News International. 27 November 2016. Retrieved 9 January 2017.
  300. ^ "Chief of Naval Staff". ISPR (Navy Division). Archived from the original on 3 February 2015. Retrieved 3 February 2015.
  301. ^ OAF. "Chief of Air Staff". ISPR (Air Force). Archived from the original on 24 August 2017. Retrieved 26 April 2015.
  302. ^ a b "Pakistan Armed Forces". Center For Defense Information. Archived from the original on 10 February 1998. Retrieved 24 July 2010.
  303. ^ "Importer/Exporter TIV Tables". Armstrade.sipri.org. Retrieved 16 April 2011.
  304. ^ "Pakistan and China participate in drill". Dawn. 26 November 2011. Archived from the original on 27 November 2011. Retrieved 11 March 2012.
  305. ^ Kamran Yousaf (15 November 2011). "Joint military exercise: Pakistan, China begin war games near Jhelum". Tribune. Retrieved 11 March 2012.
  306. ^ "Child Soldiers Global Report 2008 – Pakistan". UNHCR. 20 May 2008. Archived from the original on 19 January 2012. Retrieved 9 October 2010.
  307. ^ "War History". Pakistan Army. Archived from the original on 25 December 2011. Retrieved 24 December 2011.
  308. ^ "Daoud as Prime Minister, 1953–63". 1997. Retrieved 6 November 2013.
  309. ^ Ian Talbot (1999). The Armed Forces of Pakistan. Macmillan. p. 99. ISBN 978-0-312-21606-1.
  310. ^ a b "HISTORY OF PAF". Pakistan Air Force. Archived from the original on 15 December 2011. Retrieved 20 December 2011.
  311. ^ a b "Pakistan Armed Forces". Scramble Magazine. Archived from the original on 17 December 2001. Retrieved 24 July 2010.
  312. ^ "Pakistan Army". Pakistan Defense. Archived from the original on 22 August 2013. Retrieved 11 March 2009.
  313. ^ "UN Peace Keeping Missions". Pakistan Army. Archived from the original on 24 December 2011. Retrieved 29 December 2011.
  314. ^ "Contributors to United Nations peacekeeping operations" (PDF). United Nations. Retrieved 10 February 2017.
  315. ^ "Pakistan's peacekeeping role highlighted". Dawn. 24 October 2015. Retrieved 26 December 2016. Pakistan has contributed more than 160,000 troops to-date in 41 missions spread over 23 countries in almost all continents, it said. The country has remained one of the largest troop contributing countries consistently for many years.
  316. ^ Anthony H. Cordesman (1986). Western Strategic Interests in Saudi Arabia. Croom Helm. pp. 139–140. ISBN 978-0-7099-4823-0.
  317. ^ Bidanda M. Chengappa (2005). Pakistan Islamisation. APH Publishing Corporation. p. 42. ISBN 978-81-7648-548-7.
  318. ^ Bidanda M. Chengappa (2004). Pakistan: Islamisation Army And Foreign Policy. APH Publishing. p. 42. ISBN 978-81-7648-548-7.
  319. ^ Simon Dunstan (2003). The Yom Kippur War 1973 (2): The Sinai. Osprey Publishing. p. 39. ISBN 978-1-84176-221-0.
  320. ^ P.R. Kumaraswamy (2013). Revisiting the Yom Kippur War. Routledge. p. 75. ISBN 978-1-136-32895-4.
  321. ^ Miller, Flagg (2015). The Audacious Ascetic: What the Bin Laden Tapes Reveal About Al-Qa'ida. Oxford University Press. ISBN 978-0-19-061339-6. Not since the tenth century had such a maverick crew occupied Islam's holiest sanctuary, and for nearly two weeks Saudi Special Forces assisted by Pakistani and French commandos fought pitched battles to reclaim the compound.
  322. ^ Valentine, Simon Ross (2015). Force and Fanaticism: Wahhabism in Saudi Arabia and Beyond. Oxford University Press. p. 219. ISBN 978-1-84904-616-9.
  323. ^ Irfan Husain (2012). Fatal Faultlines : Pakistan, Islam and the West. Rockville, Maryland: Arc Manor Publishers. p. 129. ISBN 978-1-60450-478-1.
  324. ^ "The 1991 Gulf war". San Francisco Chronicle. 24 September 2002. Retrieved 16 March 2009.
  325. ^ Wiebes, Cees (2003). Intelligence and the War in Bosnia, 1992–1995: Volume 1 of Studies in intelligence history. LIT Verlag. p. 195. ISBN 978-3-8258-6347-0. Pakistan definitely defied the United Nations ban on supply of arms to the Bosnian Muslims and sophisticated anti-tank guided missiles were airlifted by the Pakistani intelligence agency, ISI, to help Bosnians fight the Serbs.
  326. ^ Abbas, Hassan (2015). Pakistan's Drift Into Extremism: Allah, the Army, and America's War on Terror. Routledge. p. 148. ISBN 978-1-317-46328-3. Javed Nasir confesses that despite the U.N. ban on supplying arms to the besieged Bosnians, he successfully airlifted sophisticated antitank guided missiles which turned the tide in favour of Bosnian Muslims and forced the Serbs to lift the siege. Under his leadership the ISI also got involved in supporting Chinese Muslims in Xinjiang Province, rebel Muslim groups in the Philippines, and some religious groups in Central Asia.
  327. ^ Zaffar Abbas (10 September 2004). "Pakistan's undeclared war". BBC. Retrieved 19 October 2008.
  328. ^ "The War in Pakistan". The Washington Post. 25 January 2006. Retrieved 19 October 2008.
  329. ^ "Troops make gains in Swat and South Waziristan". Dawn. 21 June 2009. Archived from the original on 20 June 2009. Retrieved 29 December 2011.
  330. ^ "26 killed as troops hit Taliban hideouts in Dir". Daily Times. 28 April 2009. Archived from the original on 2 May 2009. Retrieved 29 December 2011.
  331. ^ "TOP LIST TIV TABLES". SIPRI.
  332. ^ "World Economic". www.imf.org.
  333. ^ "PTI achieves lowest GDP rate of 3.29pc since 2010–11". www.thenews.com.pk.
  334. ^ "Price statistics – Monthly_price" (PDF).
  335. ^ "PAKISTAN EMPLOYMENT TRENDS 2018" (PDF). www.pbs.gov.pk.
  336. ^ "Employment to population ratio, 15+, total (%) (national estimate) – Pakistan | Data". data.worldbank.org.
  337. ^ "Archived copy" (PDF). Archived from the original (PDF) on 23 October 2019. Retrieved 11 November 2019.CS1 maint: archived copy as title (link)
  338. ^ Maddison, Angus (2006). The World Economy. A Millennial Perspective (Vol. 1). Historical Statistics (Vol. 2). OECD. pp. 241, 261. ISBN 978-92-64-02261-4.
  339. ^ Faryal Leghari (3 January 2007). "GCC investments in Pakistan and future trends". Gulf Research Center. Archived from the original on 11 January 2012. Retrieved 12 February 2008.
  340. ^ Contextualizing Entrepreneurship in Emerging Economies and Developing Countries. Edward Elgar Publishing. 2017. p. 133. ISBN 978-1-78536-753-3.
  341. ^ Tavia Grant (8 December 2011). "On 10th birthday, BRICs poised for more growth". The Globe and Mail. Toronto. Retrieved 4 January 2012.
  342. ^ Declan Walsh (18 May 2013). "Pakistan, Rusting in Its Tracks". The New York Times. Retrieved 19 May 2013. natural disasters and entrenched insurgencies, abject poverty and feudal kleptocrats, and an economy near meltdown
  343. ^ Henneberry, S. (2000). "An analysis of industrial–agricultural interactions: A case study in Pakistan" (PDF). Agricultural Economics. 22: 17–27. doi:10.1016/S0169-5150(99)00041-9.
  344. ^ a b "World Bank Document" (PDF). 2008. p. 14. Retrieved 2 January 2010.
  345. ^ a b "Pakistan Country Report" (PDF). RAD-AID. 2010. pp. 3, 7. Archived from the original (PDF) on 12 January 2012. Retrieved 26 December 2011.
  346. ^ "Pakistan". atlas.media.mit.edu. Archived from the original on 18 March 2017. Retrieved 4 March 2017.
  347. ^ Hamza, Abrar (16 July 2016). "Pakistan's trade deficit widens to 35-year high in FY16". Daily Times (Pakistan). Retrieved 14 February 2017.
  348. ^ "Pakistan Overview". worldbank.org.
  349. ^ "Human Development Indices" (PDF). United Nations Development Programme, Human Development Reports. p. 15. Archived from the original (PDF) on 19 December 2008. Retrieved 6 October 2015.
  350. ^ "How U.S. Higher Education Partnerships Can Promote Development In Pakistan". Forbes. Retrieved 4 March 2016.
  351. ^ "Gross domestic product 2015, PPP" (PDF). World Bank. Retrieved 14 February 2017.
  352. ^ "Gross domestic product 2015" (PDF). World Bank. Retrieved 14 February 2017.
  353. ^ "Recent developments". The World Bank. June 2011. Archived from the original on 20 January 2012. Retrieved 30 December 2011.
  354. ^ "Pakistan May Keep Key Rate Unchanged After Two Cuts This Year". Bloomberg. 28 September 2009. Archived from the original on 2 December 2010. Retrieved 2 January 2010.
  355. ^ "MACRO ECONOMIC INDICATORS" (PDF). Pakistan Bureau of Statistics. Retrieved 19 May 2018.
  356. ^ "Macro economic Indicators" (PDF). Ministry of Finance. Retrieved 19 May 2018.
  357. ^ John Wall. "Concluding Remarks at the Pakistan Development Forum 2006". World Bank. Archived from the original on 11 March 2012. Retrieved 30 December 2011.
  358. ^ Sajid Chaudhry (17 January 2009). "Inflation Outlook 2008–09". Daily Times. Archived from the original on 11 January 2012. Retrieved 30 December 2011.
  359. ^ Isambard Wilkinson (6 October 2008). "Pakistan facing bankruptcy—Telegraph". The Daily Telegraph. London. Retrieved 6 October 2008.
  360. ^ Con Coughlin (10 October 2008). "If Pakistan goes bust, the Taliban will rule the roost there as well—Telegraph". The Daily Telegraph. London. Retrieved 10 October 2008.
  361. ^ "Pakistan's economic crisis eases in 2009: ADB". AAJ News. Associated Press of Pakistan. 22 September 2009. Retrieved 27 February 2017.
  362. ^ "Labour Force Survey 2010–11" (PDF). Federal Bureau of Statistics, Pakistan. 2011. p. 12. Retrieved 2 July 2012.
  363. ^ "Global ranking: Pakistan billed to become 18th largest economy by 2050 – The Express Tribune". The Express Tribune. 20 January 2014. Retrieved 4 March 2016.
  364. ^ "Pakistan's economy ready for takeoff". The News on Sunday. 18 September 2016. Archived from the original on 6 August 2017. Retrieved 7 November 2016.
  365. ^ "Report for Selected Countries and Subjects". www.imf.org. Retrieved 19 September 2018.
  366. ^ a b Iqbal, Shahid (16 July 2016). "$20 billion remittances received in FY16". Dawn. Retrieved 20 February 2017.
  367. ^ "Pakistan | State Bank of Pakistan" (PDF). sbp.org. Retrieved 15 July 2011.
  368. ^ "Leading News Resource of Pakistan". Daily Times. 11 February 2010. Archived from the original on 11 June 2010. Retrieved 29 July 2010.
  369. ^ a b c d N.S. Nizami (2010). "Population, Labour Force and Employment" (PDF). Ministry of Finance, Pakistan. pp. 1, 2, 9, 12, 20. Archived from the original (PDF) on 29 September 2013. Retrieved 18 December 2013.
  370. ^ Yasir kamal. "Understanding Pakistan's Exports Flows: Results from Gravity Model Estimation". Pakistan Institute of Trade and Development. Retrieved 30 December 2011.
  371. ^ "US needs to look at Pakistan in a broader way, not just through security prism: Forbes report". Pakistan Today. Retrieved 16 March 2016.
  372. ^ a b c d e f "Pakistan Economic Survey 2014–15" (PDF). Ministry of Finance. Retrieved 4 April 2017.
  373. ^ "Sectoral Share in Gross Domestic Product" (PDF). Federal Bureau of Statistics. 2010. p. 10. Retrieved 30 December 2011.
  374. ^ "Agriculture Statistics | Pakistan Bureau of Statistics". www.pbs.gov.pk. Retrieved 4 March 2016.
  375. ^ "AGRICULTURE SECTOR: ISSUES AND PROSPECTS". Retrieved 4 March 2016.
  376. ^ "Manufacturing in Pakistan" (PDF). Government of Pakistan. Retrieved 4 March 2016.
  377. ^ "Industry | Pakistan Bureau of Statistics". www.pbs.gov.pk. Retrieved 23 October 2016.
  378. ^ "All Pakistan Cement Manufacturers Association Export Data". Apcma.com. Retrieved 15 October 2013.
  379. ^ Bhutta, Zafar (21 May 2013). "Can't get enough: Soaring profits not enough for cement industry". Tribune.com.pk. Retrieved 15 October 2013.
  380. ^ "Statistics on textile industry in Pakistan". Express Tribune. 18 March 2013. Retrieved 4 March 2017.
  381. ^ Baig, Khurram (18 March 2013). "Why the Pakistan textile industry cannot die". Express Tribune. Retrieved 15 October 2013.
  382. ^ "The unparalleled growth of the services sector". Express Tribune. Retrieved 4 March 2016.
  383. ^ "Contribution of Services Sector in the Economy of Pakistan" (PDF). Retrieved 4 March 2016.
  384. ^ "Pakistan most affordable country in world for telecom, ICT services: WEF". Express Tribune. 4 November 2016. Retrieved 5 March 2017.
  385. ^ a b c "Telecom Indicators | PTA". www.pta.gov.pk.
  386. ^ a b "Digital 2020: Pakistan". DataReportal – Global Digital Insights.
  387. ^ "Upward move: Pakistan's ICT sector to cross $10b mark, says P@SHA". The Express Tribune. Retrieved 4 March 2016.
  388. ^ "Pakistan Startup Report". 7 July 2014. Cite journal requires |journal= (help)
  389. ^ "Pakistan: The Next Colombia Success Story?". Forbes. Retrieved 4 March 2016.
  390. ^ Bhatti, Muhammad Umer Saleem (22 June 2015). "Services sector: domestic and outward growth". www.dawn.com. Retrieved 4 March 2016.
  391. ^ Junaidi, Ikram (30 September 2019). "Tourist traffic witnesses sharp increase in five years". DAWN.COM.
  392. ^ "Richard Gregory". www.richardgregory.org.uk. Retrieved 17 June 2016.
  393. ^ Paracha, Nadeem F. (25 August 2011). "Karachi: The past is another city". Dawn. Retrieved 24 February 2017.
  394. ^ mag, Christian Caryl Legatum Institute / Foreign Policy (12 June 2013). "When Afghanistan Was Just a Stop on the 'Hippie Trail'". The Huffington Post. Retrieved 17 June 2016.
  395. ^ "The road between China and Pakistan". Financial Times. 4 July 2009. Retrieved 27 September 2010.
  396. ^ "5 Pakistani peaks that are among world's highest". The Nation. 11 December 2015. Retrieved 9 January 2017. Pakistan is home to 108 peaks above 7,000 metres and probably as many peaks above 6,000 m.
  397. ^ Bezhan, Frud (19 April 2017). "Pakistan's Forgotten Pagans Get Their Due". Radio Free Europe/Radio Liberty. Retrieved 11 July 2017. About half of the Kalash practice a form of ancient Hinduism infused with old pagan and animist beliefs.
  398. ^ Windsor, Antonia (17 October 2006). "Out of the rubble". The Guardian. London. Retrieved 25 May 2010.
  399. ^ "Tourism Events in Pakistan in 2010". Tourism.gov.pk. Archived from the original on 9 February 2007. Retrieved 27 September 2010.
  400. ^ "The Travel & Tourism Competitiveness Report 2015" (PDF). World Economic Forum. Retrieved 24 February 2017.
  401. ^ "Pakistan has been recognized as Best Country for Infrastructure Development in South Asia by the Emerging Markets, the newspaper of the IMF/World Bank Annual Meeting".
  402. ^ "Pakistan turns on fourth nuclear plant built with Chinese help". Hindustan Times. 28 December 2016. Retrieved 9 January 2017.
  403. ^ (PAEC), Pakistan Atomic Energy Commission. "Nuclear Power Generation Programme". Government of Pakistan. PAEC. Archived from the original on 9 February 2005. Retrieved 15 January 2017.
  404. ^ a b Kazmi, Zahir (7 January 2014). "Pakistan's energy security". Special report on Energy security efforts in Pakistan. Express Tribune. Retrieved 23 February 2015.
  405. ^ Syed Yousaf, Raza (31 July 2012). "Current Picture of Electrical Energy In Pakistan". Pakistan Atomic Energy Commission. Directorate-General for Nuclear Power Generation. Retrieved 28 November 2012.
  406. ^ Zulfikar, Saman (23 April 2012). "Pak-China energy cooperation". Pakistan Observer. Archived from the original on 27 September 2013. Retrieved 23 April 2012.
  407. ^ UN Press Release. "IAEA Publications: Pakistan Overview". IAEA, P.O. Box 100, Wagramer Strasse 5, A-1400 Vienna, Austria. IAEA Membership states. Archived from the original on 12 June 2007. Retrieved 17 April 2012.
  408. ^ Associate Press of Pakistan (APP) (25 April 2011). "IAEA declares nuclear energy programme safe". Dawn Newspapers, 25 April 2011. Archived from the original on 25 June 2012. Retrieved 17 April 2012.
  409. ^ Dahl, Fredrik (27 September 2010). "Nuclear-armed Pakistan chairs board of U.N. atom body". Reuters, Vienna. Retrieved 17 April 2012. "Pakistan is a long-standing and "very law-abiding" member of the IAEA, got no opposition from any side at all
  410. ^ Bartholomew, Carolyn (March 2010). Report to Congress of the U. S. -China Economic and Security Review Commission. Diane Publishing. ISBN 978-1-4379-2600-2.
  411. ^ "PAEC plans 40,000MW by 2050 using environment-friendly nuclear power". The News International. 17 September 2015. Retrieved 30 April 2017.
  412. ^ Syed, Baqir Sajjad (2 January 2014). "8,900MW nuclear power generation planned". Dawn. Retrieved 30 April 2017.
  413. ^ Ijaz, Muhammad, Director of Scientific Information and Public Relation (SIPR) (December 2010). "PAEC assigned 8,800 MWe nuclear power target by 2030:PAEC contributing to socio-economic uplift of the country" (PDF). PakAtom Newsletter. 49 (1–2): 1–8.[dead link]
  414. ^ "Pakistan producing more than 1,000MW of clean energy". The Express Tribune. 3 November 2016. Retrieved 3 November 2016.
  415. ^ Bhutta, Zafar (7 June 2013). "Govt to kick off work on 1,100MW nuclear power plant". Express Tribune. Retrieved 19 January 2015.
  416. ^ "Power Sector Situation in Pakistan" (PDF). Alternate Energy Development Board and GTZ. 2005. p. 1. Archived from the original (PDF) on 24 January 2011. Retrieved 26 December 2011.
  417. ^ The World Bank (2011). "Transportation in Pakistan". World Bank. Archived from the original on 16 August 2010. Retrieved 25 January 2012.
  418. ^ "National Highways Authority – Committed to Excellence".
  419. ^ "Proposed Multitranche Financing Facility Pakistan: National Trade Corridor Highway Investment Program" (PDF). ADB. April 2007. Retrieved 11 January 2021.
  420. ^ a b c d Ahmed Jamal Pirzada (2011). "Draft: Role of Connectivity in Growth Strategy of Pakistan" (PDF). Planning Commission, Pakistan. pp. 4, 7, 9. Archived from the original (PDF) on 21 April 2012. Retrieved 31 December 2011.
  421. ^ "National Highway Development Sector Investment Program" (PDF). Asian Development Bank. 2005. pp. 11, 12. Archived from the original (PDF) on 7 October 2007. Retrieved 31 December 2011.
  422. ^ a b c "PAKISTAN". Encyclopedia Nation. Retrieved 31 December 2011.
  423. ^ Syed Fazl-e-Haider (24 February 2007). "China-Pakistan rail link on horizon". Asia Times Online. Archived from the original on 26 February 2007. Retrieved 31 December 2011.CS1 maint: unfit URL (link)
  424. ^ "Pakistan-Turkey rail trial starts". BBC. 14 August 2009. Retrieved 13 March 2012.
  425. ^ "GWADAR PORT PAKISTAN". www.gwadarinfo.com. Arc